Bình phương tiếng Anh là gì? Square hay squared và cách đọc

“Bình phương” trong tiếng Anh là square (danh từ: kết quả), squared (dùng khi đọc mũ 2) hoặc to square (động từ: thao tác). Ví dụ: 5² đọc là “five squared”, còn “the square of five” nghĩa là bình phương của 5.

Bình phương tiếng Anh là “square” hay “squared”?

“Bình phương” trong tiếng Anh là square /skweə/ hoặc squared /skweəd/. Khi đọc 5², ta nói five squared. Phiên âm này theo Anh–Anh; trong tiếng Anh Mỹ, hai từ lần lượt đọc là /skwer/ và /skwerd/.

Chọn từ theo ý bạn muốn diễn đạt: x squared là x bình phương, the square of x là bình phương của x, còn to square x là hành động bình phương x. Chẳng hạn, “Three squared is nine” nghĩa là “3 bình phương bằng 9”.

Các phần dưới đây giúp bạn phân biệt từ loại, đọc biểu thức và tránh nhầm bình phương với căn bậc hai. Cuối bài có sáu câu tự kiểm tra.

Square, to square và squared: từ loại và phiên âm

Bảng so sánh ba dạng từ

Dạng từ Từ loại Nghĩa tiếng Việt IPA Anh–Anh IPA Anh–Mỹ Ví dụ tự nhiên
square Danh từ Bình phương; cũng có nghĩa là hình vuông /skweə/ /skwer/ The square of three is nine. — Bình phương của 3 là 9.
to square Động từ nguyên mẫu Bình phương một đại lượng /tə skweə/ /tə skwer/ To square a number, multiply it by itself. — Để bình phương một số, nhân số đó với chính nó.
squared Quá khứ phân từ hoặc tính từ Được bình phương; có số mũ 2 /skweəd/ /skwerd/ Five squared is twenty-five. — 5 bình phương bằng 25.
Ba dạng từ square, to square và squared trong toán học tiếng Anh
Square là danh từ, to square là động từ, squared là dạng quá khứ phân từ. (Nguồn: scribd)

Danh từ square chỉ kết quả khi lấy một số hoặc biểu thức nhân với chính nó; động từ to square chỉ thao tác đó. Trong cụm squared term, squared đứng trước danh từ, mang nghĩa “hạng tử được bình phương”.

Đừng bỏ âm cuối

Khi đọc squared, hãy giữ âm /d/ ở cuối: /skweəd/ theo Anh–Anh hoặc /skwerd/ theo Anh–Mỹ. Từ này có một âm tiết; phần -ed không tạo thành âm tiết riêng.

Ba bước chọn đúng dạng từ theo ngữ cảnh

  1. Khi đọc một số hoặc biến có mũ 2, đặt squared sau đại lượng, như x squared.
  2. Muốn nói “bình phương của…” trong câu, dùng the square of, như the square of five.
  3. Khi nói đến thao tác bình phương, dùng động từ square, như square both sides. Dạng nguyên mẫu trong từ điển là to square.

Số chính phương và số bình phương tiếng Anh gọi là gì?

Số chính phương trong tiếng Anh là perfect square hoặc square number: số có thể viết thành bình phương của một số nguyên, chẳng hạn 0, 1, 4, 9, 16 và 25. Square number thường gặp trong tài liệu phổ thông Anh, còn perfect square là cách gọi quen thuộc trong tiếng Anh Mỹ.

Hai cụm này có cách dùng khác nhau: the square of 5 là bình phương của 5, tức 25; còn câu 25 is a perfect square cho biết 25 là một số chính phương.

Ví dụ: “Is 49 a perfect square?” — “Yes, it’s the square of 7.” Nghĩa là: “49 có phải số chính phương không?” — “Có, đó là bình phương của 7.”

Các số chính phương được sắp xếp thành hình vuông bằng vật nhỏ
Số chính phương là bình phương của một số nguyên. (Nguồn: youtube)

Cách đọc x², 5² và a² + b² = c² bằng tiếng Anh

Đọc biểu thức đơn có mũ 2

Biểu thức Cách đọc tự nhiên Cách đọc khác Ghi chú
x² x squared x to the power of two x đọc là /eks/.
5² five squared five to the second power Giá trị bằng 25.
(x + 2)² the quantity x plus two, squared x plus two, all squared Cả biểu thức trong ngoặc được bình phương.
Học sinh đọc to biểu thức có số mũ hai bằng tiếng Anh
X mũ hai đọc là x squared. (Nguồn: dolenglish)

Theo Anh–Anh, x squared đọc là /eks skweəd/, còn five squared đọc là /faɪv skweəd/. Theo Anh–Mỹ, hai cụm này lần lượt đọc là /eks skwerd/ và /faɪv skwerd/. Với biểu thức trong ngoặc — nơi dấu cộng được đọc là plus — từ quantity hoặc all giúp người nghe nhận ra mũ 2 áp dụng cho cả nhóm, không riêng số 2.

Đọc nguyên một phương trình

  • a² + b² = c²: “A squared plus B squared equals C squared.” Đây là hệ thức trong định lý Pythagoras, áp dụng cho tam giác vuông; a và b là độ dài hai cạnh góc vuông, còn c là độ dài cạnh huyền.
  • x² + 5x + 6 = 0: “X squared plus five X plus six equals zero.” Đây là một ví dụ về quadratic equation, tức phương trình bậc hai.

Phiên âm Anh–Anh tham khảo của câu đầu là /eɪ skweəd plʌs biː skweəd ˈiːkwəlz siː skweəd/. Câu thứ hai đọc là /eks skweəd plʌs faɪv eks plʌs sɪks ˈiːkwəlz ˈzɪərəʊ/. Khi đọc chậm, phát âm rõ âm /d/ trong mỗi từ squared. Không cần cố nối âm nếu điều đó khiến câu khó nghe.

Viết x² hay x^2 trong từng ngữ cảnh

Trong sách và văn bản hỗ trợ định dạng, x² viết số 2 ở vị trí trên dòng. Còn trong tin nhắn hoặc văn bản thuần, x^2 thường được dùng với cùng ý nghĩa. Cả hai đều có thể đọc là x squared.

Chú ý khi lập trình

Cú pháp lũy thừa tùy thuộc vào ngôn ngữ lập trình: trong Python, x**2 là x bình phương, còn x^2 là phép XOR theo bit. Đừng mặc định dấu ^ luôn có nghĩa là lũy thừa.

Dấu ngoặc cũng làm thay đổi cách hiểu. (-3)² đọc là “the quantity negative three, squared” và bằng 9. Còn theo quy tắc toán học thông thường, -3² là -(3²), bằng -9. Để tránh mơ hồ, bạn có thể đọc “negative the quantity three squared”.

“The square of x”, “x squared” hay “x to the power of two”?

Cả ba cách đều có thể diễn đạt x², nhưng mỗi cách phù hợp với một kiểu câu:

Cách nói Cấu trúc và ngữ cảnh Ví dụ
x squared Ngắn gọn, tự nhiên khi đọc biểu thức X squared plus four equals zero.
the square of x Cụm danh từ, tiện khi mô tả kết quả hoặc tính chất The area is the square of the side length. — Diện tích bằng bình phương độ dài cạnh.
x to the power of two Nêu rõ số mũ; hữu ích khi so sánh nhiều lũy thừa X to the power of two plus X to the power of three.

Cụm x to the second power cũng có nghĩa là x². Cách đọc dài hơn không nhất thiết trang trọng hơn; hãy chọn theo điều bạn muốn nhấn mạnh. Trong mẫu the square of x, dùng the khi nói đến bình phương cụ thể của x. Ở cấu trúc khác, mạo từ có thể thay đổi, như a square of an integer.

Bình phương, lập phương và lũy thừa bậc n

Số mũ Tên tiếng Việt Cách nói tiếng Anh Ví dụ Cách đọc
2 Bình phương squared 5² five squared
3 Lập phương cubed 2³ two cubed
4 Lũy thừa bậc bốn to the fourth power 2⁴ two to the fourth power
5 Lũy thừa bậc năm to the fifth power 4⁵ four to the fifth power
n Lũy thừa bậc n to the power of n xⁿ x to the power of n
Khối lập phương và ô vuông minh họa bình phương, lập phương, lũy thừa
Mũ hai gọi là squared, mũ ba gọi là cubed. (Nguồn: youtube)

Trong toán học, exponent là số mũ, còn base là cơ số. Power có thể chỉ lũy thừa và, tùy ngữ cảnh, cũng dùng để nói về bậc lũy thừa. Superscript là ký tự nhỏ viết phía trên dòng, chẳng hạn số 2 trong x².

Với mũ 4 và 5, nói to the fourth hoặc to the fifth; bạn cũng có thể thêm power. Không dùng fourthed hay fifthed để đọc các lũy thừa này.

Square, squared, square meter và square root: tránh nhầm lẫn

Bốn thuật ngữ trong một cái nhìn

Thuật ngữ Nghĩa và ví dụ IPA Anh–Anh IPA Anh–Mỹ
square Hình vuông; hoặc bình phương của một số /skweə/ /skwer/
squared Được bình phương, có mũ 2: x squared /skweəd/ /skwerd/
square meter Mét vuông, đơn vị diện tích: 20 square meters /skweə ˈmiːtə/ /skwer ˈmiːtər/
square root Căn bậc hai: the square root of 16 /skweə ruːt/ /skwer ruːt/

Biểu thức √16 đọc là “the square root of sixteen” và bằng 4. Ngược lại, 4² đọc là “four squared” và bằng 16. Ký hiệu √16 chỉ căn bậc hai không âm của 16, dù cả 4 và -4 đều có bình phương bằng 16.

Cụm square meter là đơn vị diện tích, không phải tên gọi chung của phép bình phương. Trong Anh–Anh, cụm này thường viết là square metre; trong Anh–Mỹ, viết square meter.

Thước đo và lưới ô vuông phân biệt bình phương với căn bậc hai
Căn bậc hai của mười sáu là bốn, ngược với bốn bình phương. (Nguồn: youtube)

Những lỗi dễ mắc khi dịch và đọc

  • Đọc 5² là “five square”: cách đúng là “five squared”. Ở vị trí này, square không thay được squared.
  • Nói “the square of 9 is 3” khi muốn nói căn bậc hai: câu đúng là “the square root of 9 is 3”. Bình phương của 9 là 81.
  • Nhầm square meter với phép bình phương một số: “The room is 20 square meters” nói phòng có diện tích 20 m². Cụm “20 meters squared” có thể được hiểu theo nhiều cách, nên 20 square meters rõ nghĩa hơn.
  • Nhầm the square of 5 với a perfect square: cụm đầu chỉ kết quả 25; cụm sau mô tả tính chất của một số, như trong câu 25 is a perfect square.
  • Bỏ mạo từ trong câu “The square of 6 is 36”: ở đây cần có the trước square.

R-squared, sum of squares và square both sides

Các cụm sau thường gặp trong tài liệu toán học và thống kê:

  • R-squared /ˌɑː ˈskweəd/ theo Anh–Anh, /ˌɑːr ˈskwerd/ theo Anh–Mỹ: R bình phương, thường gọi là hệ số xác định. “The R-squared of the model is 0.82” nghĩa là R bình phương của mô hình bằng 0,82.
  • Sum of squares: tổng bình phương. Sum of squared errors là tổng bình phương sai số, thường viết tắt SSE.
  • Square both sides of the equation: bình phương cả hai vế của phương trình. Trong cụm này, square là động từ ở dạng mệnh lệnh.
  • Squared deviation: độ lệch được bình phương, một cụm có thể gặp khi học về phương sai.
  • Least squares method: phương pháp bình phương tối thiểu.
Biểu đồ phân tán với đường xu hướng minh họa bình phương tối thiểu
Least squares method là phương pháp bình phương tối thiểu. (Nguồn: vietnambiz)

Hằng đẳng thức trong tiếng Anh là algebraic identity. Biểu thức (a + b)² đọc là “the quantity A plus B, squared”; khi nói về thao tác khai triển biểu thức, dùng động từ expand. Trong đẳng thức (a + b)² = a² + 2ab + b², vế phải là một perfect square trinomial — tam thức bình phương hoàn chỉnh.

Tự kiểm tra bằng 6 câu trắc nghiệm

Trắc nghiệm nhanh có đáp án

Chọn đáp án rồi xem phần giải thích:

  1. Điền từ: “7 ___ is 49.” a) square; b) squared; c) square root.
  2. Điền từ: “The ___ of 6 is 36.” a) squared; b) square; c) cube.
  3. √9 đọc là “the ___ of nine”. a) square; b) squared; c) square root.
  4. 2³ đọc là: a) two squared; b) two cubed; c) two to the power of two.
  5. Cách nói rõ ràng “Phòng có diện tích 25 mét vuông” là: a) The room is 25 square meters; b) The room is 25 meters long.
  6. “Bình phương hai vế” là: a) square both sides; b) squared both sides; c) the square of both sides.

Đáp án: 1-b; 2-b; 3-c; 4-b; 5-a; 6-a. Ở câu 5, square meters chỉ diện tích, còn meters long chỉ chiều dài. Câu 6 cần động từ square để đưa ra yêu cầu.

Checklist dùng ngay

  • ☐ Đọc một đại lượng có số mũ 2: dùng squared sau đại lượng, như x squared.
  • ☐ Nói về thao tác bình phương: dùng động từ square, như square both sides.
  • ☐ Nói về diện tích theo mét vuông: dùng square meters, đừng nhầm với căn bậc hai square root.

Hãy thử đọc thành tiếng x², 5², (x + 2)², 2³ và a² + b² = c². Nhớ phát âm âm /d/ ở cuối mỗi từ squared. Đến đây, câu hỏi “bình phương tiếng anh là gì” đã có câu trả lời đầy đủ: square, squared hoặc to square, tùy vai trò của từ trong câu.

Tự kiểm tra nhanh

1Trong tiếng Anh, khi muốn nói "số 25 là một số chính phương", thuật ngữ nào mô tả đúng tính chất "số chính phương" của 25?

2Biểu thức (-3)² và -3² có giá trị khác nhau trong toán học. Theo hướng dẫn trong bài, cách đọc nào bằng tiếng Anh giúp làm rõ biểu thức (-3)² để người nghe không nhầm với -3²?

3Khi đọc biểu thức (x + 2)² bằng tiếng Anh, những cách đọc nào sau đây là chính xác và thể hiện rõ số mũ 2 áp dụng cho cả nhóm trong ngoặc?

4Khi muốn diễn đạt phòng có diện tích 20 mét vuông một cách rõ ràng và tránh mơ hồ trong tiếng Anh, cụm từ nào sau đây là sự lựa chọn đúng chuẩn?

5Theo tài liệu, khi đọc biểu thức lũy thừa bậc bốn của 2 (2⁴) trong tiếng Anh, cách đọc nào sau đây đúng quy tắc?

6Trong thống kê và đại số, những thuật ngữ chuyên ngành nào sau đây xuất hiện trong bài sử dụng từ "square" hoặc "squared" một cách chính xác?

7Trong lập trình Python, nếu bạn viết `x²` thay vì `x**2`, ngôn ngữ này sẽ thực hiện phép toán nào thay vì phép bình phương?

Nhìn nhanhBình phương tiếng Anh là gì? Square hay squared và cách đọc
(Nguồn: ynghia.net)
Dữ liệu chính
Dạng từTừ loạiNghĩa tiếng ViệtIPA Anh–AnhIPA Anh–MỹVí dụ tự nhiên
squareDanh từBình phương; hình vuông/skweə//skwer/The square of three is nine. — Bình phương của 3 là 9.
to squareĐộng từ nguyên mẫuBình phương một đại lượng/tə skweə//tə skwer/To square a number, multiply it by itself. — Để bình phương một số, hãy nhân số đó với chính nó.
squaredQuá khứ phân từ / Tính từĐược bình phương; mũ 2/skweəd//skwerd/Five squared is twenty-five. — 5 bình phương bằng 25.

Câu hỏi thường gặp

(a + b)² và hằng đẳng thức bình phương tiếng Anh gọi là gì?

Hằng đẳng thức là “algebraic identity”, còn (a + b)² đọc là “a plus b, quantity squared”. Công thức khai triển (a + b)² = a² + 2ab + b² là dạng “perfect square trinomial”.

(-3)² đọc bằng tiếng Anh thế nào?

(-3)² đọc là “negative three, quantity squared” và bằng 9. Còn -3² (không có ngoặc) đọc là “negative three squared” nhưng theo thứ tự phép tính nghĩa là -(3²) = -9, nên khi nói cần nhấn ngoặc.

Lũy thừa bậc hai tiếng Anh nói thế nào?

Lũy thừa bậc hai là “the second power” hoặc “power of two”, và trong văn nói thường rút gọn thành “squared”. Ví dụ “x to the second power” cùng nghĩa với “x squared”.

Ký hiệu mũ 2 viết x² hay x^2?

Dùng x² trong văn bản in và tài liệu có định dạng, dùng x^2 trong chat, email văn bản thuần hoặc khi gõ công thức mà không có chỉ số trên. Trong lập trình, x^2 thường là phép XOR ở nhiều ngôn ngữ, nên cần dùng x**2 (Python) hoặc hàm pow.