Sợ hãi trong tiếng Anh là gì? Phân biệt fear, scared, afraid

Sợ hãi trong tiếng Anh được diễn đạt bằng ba từ chính, khác nhau về từ loại:

Từ IPA Từ loại Cách dùng
fear /fɪə(r)/ – /fɪr/ danh từ / động từ nỗi sợ; sợ, lo ngại: a fear of heights
scared /skeəd/ – /skerd/ tính từ cảm thấy sợ (khẩu ngữ): I’m scared of spiders
afraid /əˈfreɪd/ tính từ cảm thấy sợ (trung lập, chỉ đứng sau "be"): Don’t be afraid
frightened /ˈfraɪtənd/ tính từ bị làm cho hoảng sợ: frightened by the noise

Nếu bạn đang tra cứu sợ hãi trong tiếng anh là gì, ba từ thường gặp là fear /fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ), scared /skeəd/ (Anh) – /skerd/ (Mỹ) và afraid /əˈfreɪd/. Chúng khác nhau về từ loại: fear vừa là danh từ vừa là động từ, còn scared và afraid là tính từ chỉ cảm giác sợ. Muốn nhấn mạnh ai đó bị một tác nhân làm cho sợ, bạn có thể dùng frightened /ˈfraɪtənd/.

Bài viết bắt đầu với nghĩa và phiên âm để bạn tra nhanh — nếu cần thêm cách đọc sợ hãi trong tiếng Anh, bạn có thể xem bài chuyên về phát âm — sau đó phân biệt từ theo từ loại, mức độ và ngữ cảnh. Các bảng ví dụ song ngữ, mục lỗi sai, cách dịch những cụm như “không sợ hãi”, “sống trong sợ hãi” và bài tự kiểm tra sẽ giúp bạn đưa từ vào câu.

Tra nhanh: “sợ hãi” là fear, scared hay afraid?

Ba từ fear, scared và afraid trong tiếng Anh có từ loại và cách dùng khác nhau
Ba từ fear, scared và afraid trong tiếng Anh có từ loại và cách dùng khác nhau (Nguồn: edu)

Hãy xét từ loại trước khi chọn từ. Fear /fɪə(r)/ – /fɪr/ là danh từ chỉ nỗi sợ (“Fear of heights is very common.” — Nỗi sợ độ cao rất phổ biến), đồng thời là động từ nghĩa “sợ, lo ngại” (“She fears failure.” — Cô ấy sợ thất bại).

Scared /skeəd/ – /skerd/ và afraid /əˈfreɪd/ là tính từ, thường đứng sau động từ be: “I’m scared of spiders.” (Tôi sợ nhện), “Don’t be afraid of the dark.” (Đừng sợ bóng tối). Frightened /ˈfraɪtənd/ cũng là tính từ nhưng nhấn vào nghĩa “bị làm cho hoảng sợ”: “The child was frightened by the loud noise.” (Đứa trẻ bị tiếng động lớn làm cho hoảng sợ).

Tiếng Việt Từ tiếng Anh IPA Từ loại Ví dụ song ngữ
nỗi sợ hãi fear /fɪə(r)/ (Anh), /fɪr/ (Mỹ) danh từ Fear of heights is very common. — Nỗi sợ độ cao rất phổ biến.
sợ, lo ngại fear /fɪə(r)/ động từ She fears failure. — Cô ấy sợ thất bại.
(cảm thấy) sợ scared /skeəd/ (Anh), /skerd/ (Mỹ) tính từ I’m scared of spiders. — Tôi sợ nhện.
(cảm thấy) sợ afraid /əˈfreɪd/ tính từ Don’t be afraid of the dark. — Đừng sợ bóng tối.
bị hoảng sợ frightened /ˈfraɪtənd/ tính từ The child was frightened by the loud noise. — Đứa trẻ bị tiếng động lớn làm cho hoảng sợ.
Quy tắc chọn nhanh

Cần danh từ → dùng fear (a fear of something). Cần tính từ đứng sau “be” → scared (khẩu ngữ) hoặc afraid (trung lập). Muốn nói “bị làm cho sợ” → frightened. Câu chốt dễ nhớ: sau “be” là tính từ, còn muốn dùng danh từ thì phải có fear.

Cũng cần lưu ý vị trí của từ: afraid không đứng trước danh từ, còn scared và frightened thì được, như trong “a scared child” hay “a frightened look”. Vì vậy, khi cần tính từ bổ nghĩa trực tiếp cho danh từ, bạn đừng dùng afraid.

Từ vựng tiếng Anh về sự sợ hãi theo từ loại và mức độ

Bảng dưới đây tập hợp những từ thông dụng theo từ loại và cường độ, kèm phiên âm và ví dụ song ngữ. Các tính từ chỉ sự sợ hãi gồm scared, afraid, fearful, terrified, horrified, frightened, panicky; các danh từ thường gặp là fear, terror, horror, fright, dread, panic.

Từ Từ loại IPA Nghĩa và sắc thái Mức độ / văn phong Ví dụ song ngữ
nervous tính từ /ˈnɜːvəs/ (Anh) – /ˈnɜːrvəs/ (Mỹ) hồi hộp, bồn chồn trước việc sắp xảy ra nhẹ, khẩu ngữ I was nervous before the exam. — Tôi hồi hộp trước kỳ thi.
anxious tính từ /ˈæŋkʃəs/ lo lắng, bất an về điều sắp tới nhẹ–vừa, trung lập She felt anxious about the results. — Cô ấy lo lắng về kết quả.
uneasy tính từ /ʌnˈiːzi/ bất an, không yên tâm nhẹ, hơi trang trọng I felt uneasy walking home alone. — Tôi thấy bất an khi đi bộ về nhà một mình.
scared tính từ /skeəd/ – /skerd/ cảm thấy sợ vừa–mạnh, khẩu ngữ I’m scared of dogs. — Tôi sợ chó.
afraid tính từ /əˈfreɪd/ cảm thấy sợ (không đứng trước danh từ) vừa, trung lập He’s afraid of heights. — Anh ấy sợ độ cao.
frightened tính từ /ˈfraɪtənd/ bị làm cho hoảng sợ mạnh, trung lập The children were frightened by the storm. — Bọn trẻ bị cơn bão làm cho sợ.
terrified tính từ /ˈterɪfaɪd/ khiếp sợ rất mạnh I’m terrified of snakes. — Tôi khiếp sợ rắn.
petrified tính từ /ˈpetrɪfaɪd/ sợ đến đứng hình cực mạnh, nhấn mạnh She was petrified of the dark. — Cô bé sợ bóng tối đến đứng người.
horrified tính từ /ˈhɒrɪfaɪd/ (Anh) – /ˈhɔːrɪfaɪd/ (Mỹ) kinh hoàng cực mạnh, trang trọng hơn We were horrified by the news. — Chúng tôi kinh hoàng trước tin đó.
panicky tính từ /ˈpænɪki/ hoảng hốt, dễ mất bình tĩnh mạnh, khẩu ngữ He gets panicky in crowded places. — Anh ta hoảng hốt khi ở nơi đông người.
fearful tính từ /ˈfɪəfl/ sợ hãi, e ngại (văn viết) vừa, trang trọng Fearful of criticism, he said nothing. — Vì e ngại bị chỉ trích, anh ấy không nói gì.
fear danh từ /fɪə(r)/ – /fɪr/ nỗi sợ trung lập đến trang trọng Fear of failure stopped her. — Nỗi sợ thất bại ngăn cô ấy lại.
fright danh từ /fraɪt/ sự hoảng sợ đột ngột vừa, hơi văn viết He jumped up in fright. — Anh ta giật bắn lên vì hoảng sợ.
dread danh từ / động từ /dred/ nỗi sợ pha lo lắng; động từ: sợ điều sắp tới mạnh, trung lập She dreads Monday mornings. — Cô ấy sợ hãi các buổi sáng thứ Hai.
terror danh từ /ˈterə(r)/ nỗi khiếp sợ tột độ cực mạnh The villagers fled in terror. — Dân làng bỏ chạy trong nỗi khiếp sợ.
horror danh từ /ˈhɒrə(r)/ – /ˈhɔːrər/ sự kinh hoàng cực mạnh She watched in horror as the car slid off the road. — Cô ấy kinh hoàng nhìn chiếc xe trượt khỏi đường.
panic danh từ / động từ /ˈpænɪk/ sự hoảng loạn; động từ: hoảng lên mạnh, trung lập Don’t panic — we still have time. — Đừng hoảng, chúng ta vẫn còn thời gian.
phobia danh từ /ˈfəʊbiə/ (Anh) – /ˈfoʊbiə/ (Mỹ) chứng sợ dai dẳng, vô lý trung lập, chuyên môn She has a phobia about flying. — Cô ấy mắc chứng sợ đi máy bay.
frighten động từ /ˈfraɪtn/ làm ai sợ (ngoại động từ) vừa–mạnh The noise frightened the dog. — Tiếng động làm con chó sợ.
terrify động từ /ˈterɪfaɪ/ làm ai khiếp sợ rất mạnh Thunderstorms terrify my cat. — Giông bão làm con mèo của tôi khiếp sợ.
Các từ chỉ sự sợ hãi trong tiếng Anh được xếp theo mức độ từ lo lắng nhẹ đến khiếp sợ
Các từ chỉ sự sợ hãi trong tiếng Anh được xếp theo mức độ từ lo lắng nhẹ đến khiếp sợ (Nguồn: vnexpress)

Từ chỉ lo lắng và sợ hãi nhẹ

Nhóm diễn tả cảm giác nhẹ gồm nervous, anxious, uneasy. Nervous thường chỉ cảm giác hồi hộp trước một sự kiện cụ thể (“nervous before the exam”), trong khi anxious nghiêng về nỗi lo kéo dài, đôi khi không rõ nguyên nhân (“anxious about the future”). Uneasy diễn tả cảm giác bất an mơ hồ, như linh cảm có chuyện không ổn. Các từ này nhẹ hơn scared; nếu thật sự sợ một con vật hay tình huống, bạn đừng dùng nervous khiến câu nhẹ nghĩa đi.

Afraid còn có một cách dùng khác: mở đầu lời từ chối lịch sự hoặc báo tin không vui, như “I’m afraid I can’t come.” (E rằng tôi không đến được). Trong ngữ cảnh này, afraid gần với “e rằng, tiếc là” hơn là “sợ hãi”.

Từ chỉ hoảng sợ và nỗi khiếp đảm

Các từ có mức độ khác nhau: afraid, scared ở mức vừa; terrified, horrified, terror, horror ở mức cực độ. Terrified và petrified nhấn vào trạng thái của người cảm thấy sợ, còn horrified thường gắn với điều kinh khủng vừa chứng kiến hoặc biết đến. Về trình độ từ vựng, terror ở nghĩa cảm giác sợ tột độ được xếp B2, còn horrified và terror ở nghĩa mối khiếp sợ được xếp C1. Bạn nên học nhóm này sau khi đã vững các từ cơ bản.

Các từ mức độ mạnh như terrified và horrified diễn tả trạng thái khiếp sợ tột độ
Các từ mức độ mạnh như terrified và horrified diễn tả trạng thái khiếp sợ tột độ (Nguồn: zim)

Danh từ, động từ và các loại phobia thường gặp

Fear có thể là danh từ (“a fear of dogs”) hoặc động từ (“I fear the worst”). Dread mang sắc thái e sợ điều sắp tới mạnh hơn fear. Phobia là nỗi sợ vô lý, dai dẳng; đây cũng là hậu tố ghép trong y học để tạo tên các hội chứng sợ cụ thể: claustrophobia /ˌklɔːstrəˈfəʊbiə/ (sợ không gian kín), acrophobia /ˌækrəˈfəʊbiə/ (sợ độ cao), agoraphobia /ˌæɡərəˈfəʊbiə/ (sợ nơi đông người, không gian mở), arachnophobia /əˌræknəˈfəʊbiə/ (sợ nhện).

Về động từ, frighten và terrify là ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ (“The mask frightened the baby.”). Trong khi đó, panic thường là nội động từ (“Don’t panic.”). Nhầm lẫn cách dùng này là lỗi dễ gặp khi viết.

Bậc Cảm giác tiếng Việt Từ chính Từ đồng nghĩa cùng bậc Thành ngữ / cụm tương ứng
1 hơi bất an, hồi hộp uneasy /ʌnˈiːzi/, nervous /ˈnɜːvəs/ worried, restless have butterflies in one’s stomach
2 lo lắng về điều sắp xảy ra anxious /ˈæŋkʃəs/ apprehensive, concerned be on edge
3 sợ scared /skeəd/, afraid /əˈfreɪd/, frightened /ˈfraɪtənd/ fearful /ˈfɪəfl/ be scared of…, be afraid of…
4 khiếp sợ, hoảng terrified /ˈterɪfaɪd/ horrified /ˈhɒrɪfaɪd/ be frightened to death, be scared stiff
5 sợ đến cứng người petrified /ˈpetrɪfaɪd/ terror-stricken scared to death, make one’s blood run cold
Nỗi sợ nhện là ví dụ điển hình của arachnophobia, một dạng phobia phổ biến
Nỗi sợ nhện là ví dụ điển hình của arachnophobia, một dạng phobia phổ biến (Nguồn: dantri)

Để dùng thang này, hãy xác định cường độ trong câu tiếng Việt rồi chọn từ tương ứng. Nói “I’m petrified” khi chỉ hơi hồi hộp sẽ nghe cường điệu; ngược lại, “I’m a bit nervous” lại chưa đủ mạnh nếu bạn đang hoảng thật.

Nhìn nhanhSợ hãi trong tiếng Anh là gì? Phân biệt fear, scared, afraid
(Nguồn: ynghia.net)

Phân biệt scared, afraid và frightened qua cấu trúc và ngữ cảnh

Ba tính từ gần nghĩa này khác nhau ở vị trí trong câu, cấu trúc đi kèm và sắc thái. Scared được dùng nhiều trong khẩu ngữ và có thể đứng trước danh từ; afraid trung lập hơn nhưng gần như chỉ đứng sau động từ nối; frightened nhấn vào phản ứng khi bị tác nhân bên ngoài làm cho sợ.

Tiêu chí scared afraid frightened
Vị trí trong câu Sau “be” và cả trước danh từ: a scared boy Hầu như chỉ sau “be”: He is afraid. Tránh nói “an afraid boy” Cả hai vị trí: a frightened look, she was frightened
Cấu trúc đi kèm scared of + danh từ/V-ing; scared to do afraid of + danh từ/V-ing; afraid to do frightened of + danh từ; frightened by + tác nhân; frightened to do
Mức độ sợ Trung bình đến khá mạnh Trung bình, thường nghiêng về lo ngại Mạnh hơn, nhấn vào việc bị làm cho sợ
Văn phong Hội thoại hằng ngày, rất phổ biến Trung lập, dùng được cả nói lẫn viết Trung lập, hơi trang trọng hơn scared
Frightened nhấn vào cảm giác bị một tác nhân bên ngoài làm cho sợ
Frightened nhấn vào cảm giác bị một tác nhân bên ngoài làm cho sợ (Nguồn: trungtamphuchoichucnang)

Chẳng hạn, “I’m scared of flying.” và “I’m afraid of flying.” gần như thay thế được cho nhau (Tôi sợ đi máy bay). Với “The dog was frightened by the fireworks.” (Con chó bị pháo hoa làm hoảng), frightened tự nhiên hơn vì câu nêu rõ tác nhân gây sợ.

Scared of doing và scared to do khác nhau thế nào?

“Scared of something” hoặc “scared of doing something” dùng để nói sợ một vật hoặc một hành động cụ thể. Còn “scared to do something” nghiêng về nghĩa ngại, không dám làm vì sợ hậu quả. Hãy so sánh:

  • “I’m scared of flying.” — Tôi sợ việc đi máy bay (bản thân việc bay làm tôi sợ).
  • “I’m scared to fly.” — Tôi không dám đi máy bay (e ngại phải làm việc đó).
Scared of flying nói về bản thân việc bay còn scared to fly là không dám bay
Scared of flying nói về bản thân việc bay còn scared to fly là không dám bay (Nguồn: zim)

Các cấu trúc với afraid hoạt động tương tự: “She’s afraid of making a mistake.” (Cô ấy sợ việc mắc lỗi, sợ khả năng xảy ra) so với “She’s afraid to speak up.” (Cô ấy không dám lên tiếng vì sợ hậu quả). Hai cấu trúc có thể chồng nghĩa trong nhiều ngữ cảnh. Cách kiểm tra nhanh là: V-ing sau giới từ nói về bản thân việc đó hoặc khả năng nó xảy ra; to + động từ nguyên mẫu nói về sự dè dặt khi làm một việc.

Khi nào chọn afraid thay vì scared?

Chọn afraid khi bạn muốn giọng trung lập, lịch sự hoặc mở đầu câu “I’m afraid (that)…” để báo tin không vui. Chọn scared trong hội thoại thường ngày, khi cần tính từ đứng trước danh từ hoặc muốn sắc thái thân mật hơn. Còn frightened phù hợp khi câu nêu rõ tác nhân (“frightened by the noise”) hoặc cần nhấn vào phản ứng bị động.

Bẫy vị trí của afraid

afraid không dùng làm tính từ đứng trước danh từ. Viết “an afraid child” là sai; hãy dùng “a scared child” hoặc “a frightened child”. Ngoài ra, sau “be” phải có tính từ, không phải danh từ hay động từ nguyên mẫu.

Những lỗi người Việt hay mắc khi dùng từ chỉ sự sợ hãi

Các lỗi thường gặp gồm nhầm “người cảm thấy sợ” với “vật gây sợ”, nhầm tính từ với danh từ, cùng một số lỗi chính tả và giới từ. Bảng sau đối chiếu câu sai, câu đúng và lý do để bạn dễ kiểm tra.

# Câu sai Câu đúng Vì sao sai
1 I’m scary of dogs. I’m scared of dogs. scary = đáng sợ (tả vật, tình huống gây sợ); scared = cảm thấy sợ (tả người).
2 I’m affraid of spiders. I’m afraid of spiders. Chính tả đúng là afraid, chỉ một chữ “f”.
3 I afraid of the dark. I’m afraid of the dark. afraid là tính từ, phải đi với động từ be.
4 I’m scared to spiders. I’m scared of spiders. scared of + danh từ/V-ing; scared to chỉ đi với động từ nguyên mẫu.
5 He is fear of heights. He fears heights. Hoặc He is afraid of heights. fear là danh từ/động từ, không phải tính từ, nên không đứng sau “is” theo kiểu “is fear of”.
6 I have afraid when I see blood. I feel scared when I see blood. Hoặc I have a fear of blood. afraid là tính từ, không đi với “have”; muốn dùng danh từ thì nói “a fear of”.
Bảng đối chiếu câu sai và câu đúng giúp tránh các lỗi thường gặp khi dùng từ chỉ sự sợ hãi
Bảng đối chiếu câu sai và câu đúng giúp tránh các lỗi thường gặp khi dùng từ chỉ sự sợ hãi (Nguồn: laodong)

Hãy nhớ scared là tính từ, không phải danh từ như một số bảng trực tuyến ghi nhầm; còn fear là danh từ hoặc động từ. Cặp scared – scary cũng dễ bị dùng lẫn: “The film is scary” (Bộ phim đáng sợ), nhưng “I’m scared” (Tôi đang sợ).

Dịch các cụm “nỗi sợ”, “không sợ hãi” và “sống trong sợ hãi”

Biết nghĩa của từng từ chưa chắc đã giúp bạn dịch được cả cụm. Bảng dưới đây tập hợp các cách diễn đạt hay gặp, kèm sắc thái và ví dụ.

Ý muốn diễn đạt Cách nói tiếng Anh Sắc thái Ví dụ song ngữ
nỗi sợ hãi (nói chung) fear trung lập đến trang trọng Fear is a normal human emotion. — Sợ hãi là cảm xúc bình thường của con người.
nỗi sợ cụ thể a fear of + danh từ/V-ing trung lập He has a fear of flying. — Anh ấy có nỗi sợ đi máy bay.
không sợ hãi (trạng thái) not afraid, not scared khẩu ngữ, trung lập I’m not afraid of the dark. — Tôi không sợ bóng tối.
không sợ hãi (tính cách) fearless /ˈfɪələs/, brave /breɪv/, unafraid /ˌʌnəˈfreɪd/ fearless = không biết sợ; brave = dám đối mặt dù có sợ; unafraid = trang trọng hơn She stayed calm and fearless. — Cô ấy giữ bình tĩnh và không hề sợ hãi.
sống trong sợ hãi live in fear (of) trung lập, thường dùng trong tin tức They lived in constant fear of floods. — Họ sống trong nỗi sợ lũ lụt triền miên.
sợ chết khiếp be scared to death, be frightened to death khẩu ngữ, cường độ mạnh I was scared to death during the landing. — Tôi sợ chết khiếp trong lúc máy bay hạ cánh.
làm ai sợ hãi scare /skeə(r)/, frighten, terrify + tân ngữ scare nhẹ nhất, terrify mạnh nhất The mask scared the baby. — Mặt nạ làm em bé sợ.
nổi da gà goose bumps /ɡuːs bʌmps/ khẩu ngữ I get goose bumps every time I hear that song. — Tôi nổi da gà mỗi lần nghe bài đó.
Cụm not afraid và fearless diễn tả trạng thái không sợ hãi
Cụm not afraid và fearless diễn tả trạng thái không sợ hãi (Nguồn: ivie)

Trong văn viết trang trọng, đặc biệt là bài luận học thuật, bạn nên chọn fear, anxiety /æŋˈzaɪəti/, apprehension /ˌæprɪˈhenʃn/ hoặc dread thay vì lặp lại scared. Đây là gợi ý về từ vựng và cấu trúc, không phải công thức đảm bảo điểm số. Hãy chọn từ đúng nghĩa và dùng đúng cấu trúc trong ngữ cảnh của câu.

Cụm từ và thành ngữ tiếng Anh diễn tả nỗi sợ theo mức độ

Thành ngữ giúp bạn diễn đạt tự nhiên hơn thay vì chỉ dùng scared. Các cụm thông dụng dưới đây được xếp từ nhẹ đến mạnh và có ví dụ đi kèm.

  • be scared of / be afraid of + danh từ hoặc V-ing — cấu trúc cơ bản để nói sợ điều gì: “Many children are afraid of thunder.” (Nhiều trẻ em sợ sấm sét.)
  • have butterflies in one’s stomach /ˈbʌtəflaɪz/ — hồi hộp, bồn chồn trước việc quan trọng: “I had butterflies in my stomach before the interview.” (Tôi hồi hộp trước buổi phỏng vấn.)
  • be on edge — căng thẳng, dễ giật mình: “She’s been on edge all week.” (Cô ấy căng như dây đàn suốt cả tuần.)
  • get cold feet — chùn bước vào phút chót: “He got cold feet and cancelled the trip.” (Anh ta chùn bước và hủy chuyến đi.)
  • send chills down one’s spine /spaɪn/ — làm lạnh sống lưng: “The scream sent chills down my spine.” (Tiếng hét làm tôi lạnh sống lưng.)
  • make one’s blood run cold /blʌd/ — làm khiếp vía, sợ đến tái người; thành ngữ này được xếp trình độ C2: “The sight of the wreck made my blood run cold.” (Cảnh xác tàu đổ nát làm tôi lạnh người.)
  • quake / shake in one’s boots /buːts/ — sợ run cầm cập: “He was shaking in his boots before the presentation.” (Anh ta sợ run người trước buổi thuyết trình.)
  • the heebie-jeebies /ˈhiːbi ˈdʒiːbiz/ — cảm giác rợn người, khó chịu (khẩu ngữ): “That old house gives me the heebie-jeebies.” (Ngôi nhà cũ đó làm tôi rợn người.)
  • cold sweat — mồ hôi lạnh: “I broke out in a cold sweat when I saw the bill.” (Tôi toát mồ hôi lạnh khi nhìn hóa đơn.)
Thành ngữ send chills down one's spine diễn tả cảm giác lạnh sống lưng vì sợ
Thành ngữ send chills down one's spine diễn tả cảm giác lạnh sống lưng vì sợ (Nguồn: studytienganh)

Nhóm thành ngữ diễn tả nỗi sợ mãnh liệt gồm send chills down one’s spine, make one’s blood run cold, cold sweat, the heebie-jeebies và quake in one’s boots. Chúng phù hợp với văn kể chuyện, nhưng không nên đưa vào bài luận học thuật.

Tự kiểm tra cách dùng fear, scared và afraid

Bài tự kiểm tra giúp củng cố cách dùng fear, scared và afraid
Bài tự kiểm tra giúp củng cố cách dùng fear, scared và afraid (Nguồn: edu)

Điền từ hoặc chọn đáp án đúng, rồi đối chiếu với phần giải thích bên dưới.

  1. I’m ___ of snakes. (scary / scared)
  2. She has a ___ of heights. (fear / afraid)
  3. The horror movie was really ___. (scared / scary)
  4. I’m afraid ___ alone at night. (to sleep / of sleep)
  5. He ___ losing his job. (fears / is fear)
  6. Don’t be ___ — the dog won’t bite. (afraid / fear)
  7. She’s scared ___ driving on the highway. (to / of)
  8. The villagers lived ___ constant fear of floods. (in / with)

Đáp án và giải thích

  1. scared — scared tả người cảm thấy sợ; scary chỉ vật gây sợ.
  2. fear — cần danh từ sau mạo từ “a”; afraid là tính từ, không đứng sau “a”.
  3. scary — bộ phim là thứ gây ra nỗi sợ.
  4. to sleep — afraid to do = không dám làm việc đó; “of sleeping” sẽ đổi nghĩa sang sợ khả năng việc đó xảy ra.
  5. fears — fear là động từ, chia theo chủ ngữ; “is fear” sai vì fear không phải tính từ.
  6. afraid — sau “be” cần tính từ, và cấu trúc khuyên bảo là “Don’t be + tính từ”.
  7. of — trước V-ing dùng “scared of doing”; nếu dùng “to” phải là “scared to drive”.
  8. in — cụm cố định “live in fear” = sống trong sợ hãi.

Nếu đúng 7–8 câu, bạn đã nắm chắc cách chọn từ và cấu trúc. Nếu sai từ 3 câu trở lên, hãy xem lại bảng phân biệt theo bốn tiêu chí và mục lỗi sai phía trên.

  1. Xác định từ loại cần điền

    Điền danh từ thì dùng fear, fright, terror, horror, dread, panic, phobia. Điền tính từ sau “be” thì dùng scared, afraid, frightened, terrified, petrified, fearful.

  2. Chọn mức độ sợ

    Đối chiếu câu tiếng Việt với thang 5 bậc: hồi hộp, lo lắng, sợ, khiếp sợ, sợ đến cứng người.

  3. Kiểm tra cấu trúc đi kèm

    of + danh từ/V-ing khi nói về đối tượng hoặc khả năng; to + động từ nguyên mẫu khi nói về sự không dám làm. Với frightened, kiểm tra xem có cần “by + tác nhân” không.

  4. Đối chiếu văn phong và vị trí

    Khẩu ngữ dùng scared; viết trung lập dùng afraid hoặc frightened; cần tính từ đứng trước danh từ thì bỏ afraid. Văn viết trang trọng ưu tiên fear, anxiety, dread.


Tự kiểm tra nhanh

1Trong tiếng Anh, tính từ nào dưới đây chỉ cảm giác sợ hãi nhưng không được đứng trực tiếp trước một danh từ để bổ nghĩa (ví dụ không dùng như một bổ ngữ đứng trước)?

2Xét hai câu sau: (1) "She is scared of making mistakes." (2) "She is scared to speak up." Sự khác biệt chính về sắc thái ngữ nghĩa giữa hai cấu trúc trên là gì?

3Trong các câu tiếng Anh dưới đây, những câu nào mắc lỗi sử dụng từ vựng hoặc cấu trúc về sự sợ hãi? (Chọn tất cả các đáp án đúng)

4Một người luôn cảm thấy ngột ngạt, hoảng sợ khi phải ở trong những không gian chật hẹp như thang máy hoặc phòng kín. Trong tiếng Anh chuyên môn, hội chứng sợ này được gọi là gì?

5Khi muốn miêu tả mức độ sợ hãi cực mạnh đến mức "cứng người" hay "đứng hình" không thể di chuyển, tính từ nào dưới đây là lựa chọn phù hợp nhất?

6Tính từ "frightened" thường được ưu tiên sử dụng hơn "scared" hay "afraid" trong trường hợp nào dưới đây?

7Trong cuộc hội thoại: "I'm afraid I can't come to your party tonight", từ "afraid" được dùng với mục đích gì?

Khi cần diễn đạt “sợ hãi”, bạn hãy theo bốn bước trên thay vì dịch nguyên cụm từ tiếng Việt: chọn từ loại, mức độ, cấu trúc rồi đến văn phong. Chỉ cần phân biệt fear là danh từ hoặc động từ với scared và afraid là tính từ, bạn đã tránh được phần lớn lỗi người học tiếng Anh ở Việt Nam hay mắc.

Dữ liệu chính
Từ tiếng AnhTừ loạiPhiên âm IPANghĩa và sắc tháiMức độ / Văn phongCấu trúc đi kèmVí dụ song ngữ
nervoustính từ/ˈnɜːvəs/ (Anh) – /ˈnɜːrvəs/ (Mỹ)hồi hộp, bồn chồn trước việc sắp xảy ranhẹ, khẩu ngữnervous before NI was nervous before the exam. — Tôi hồi hộp trước kỳ thi.
anxioustính từ/ˈæŋkʃəs/lo lắng, bất an về điều sắp tới (nghiêng về nỗi lo kéo dài, đôi khi không rõ nguyên nhân)nhẹ–vừa, trung lậpanxious about NShe felt anxious about the results. — Cô ấy lo lắng về kết quả.
uneasytính từ/ʌnˈiːzi/bất an, không yên tâm, cảm giác bất an mơ hồnhẹ, hơi trang trọnguneasy + V-ingI felt uneasy walking home alone. — Tôi thấy bất an khi đi bộ về nhà một mình.
scaredtính từ/skeəd/ (Anh) – /skerd/ (Mỹ)cảm thấy sợ (dùng nhiều trong hội thoại hằng ngày, đứng sau "be" và trước danh từ)vừa–mạnh (trung bình đến khá mạnh), khẩu ngữscared of + N/V-ing; scared to do; scared to deathI'm scared of dogs. — Tôi sợ chó.
afraidtính từ/əˈfreɪd/cảm thấy sợ (hầu như chỉ đứng sau động từ nối/"be", không đứng trước danh từ); còn dùng để mở đầu lời từ chối lịch sự/báo tin không vui ("e rằng, tiếc là")vừa (trung bình), trung lậpafraid of + N/V-ing; afraid to do; afraid (that)...He's afraid of heights. — Anh ấy sợ độ cao.
frightenedtính từ/ˈfraɪtənd/bị làm cho hoảng sợ, nhấn vào phản ứng khi bị tác nhân bên ngoài làm cho sợmạnh, trung lập (hơi trang trọng hơn scared)frightened of + N; frightened by + tác nhân; frightened to do; frightened to deathThe children were frightened by the storm. — Bọn trẻ bị cơn bão làm cho sợ.
terrifiedtính từ/ˈterɪfaɪd/khiếp sợ tột độ, nhấn vào trạng thái của người cảm thấy sợrất mạnh (mức độ cực độ), trung lậpterrified of + NI'm terrified of snakes. — Tôi khiếp sợ rắn.
petrifiedtính từ/ˈpetrɪfaɪd/sợ đến đứng hình / đứng người / cứng ngườicực mạnh, nhấn mạnhpetrified of + NShe was petrified of the dark. — Cô bé sợ bóng tối đến đứng người.
horrifiedtính từ/ˈhɒrɪfaɪd/ (Anh) – /ˈhɔːrɪfaɪd/ (Mỹ)kinh hoàng trước điều vừa chứng kiến hoặc biết đếncực mạnh, trang trọng hơn (trình độ C1)horrified by + NWe were horrified by the news. — Chúng tôi kinh hoàng trước tin đó.
panickytính từ/ˈpænɪki/hoảng hốt, dễ mất bình tĩnhmạnh, khẩu ngữpanicky in + NHe gets panicky in crowded places. — Anh ta hoảng hốt khi ở nơi đông người.
fearfultính từ/ˈfɪəfl/sợ hãi, e ngạivừa, trang trọng (văn viết)fearful of + NFearful of criticism, he said nothing. — Vì e ngại bị chỉ trích, anh ấy không nói gì.
feardanh từ/fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ)nỗi sợ hãivừa, trung lập đến trang trọngfear of + N/V-ing; in fear; a fear of NFear of failure stopped her. — Nỗi sợ thất bại ngăn cô ấy lại.
fearđộng từ/fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ)sợ, lo ngạivừa, trung lập đến trang trọngfear + N/clauseShe fears failure. — Cô ấy sợ thất bại.
frightdanh từ/fraɪt/sự hoảng sợ đột ngộtvừa, hơi văn viếtin frightHe jumped up in fright. — Anh ta giật bắn lên vì hoảng sợ.
dreaddanh từ / động từ/dred/danh từ: nỗi sợ pha lo lắng; động từ: sợ/e sợ điều sắp tới (mạnh hơn fear)mạnh, trung lậpdread + N/V-ingShe dreads Monday mornings. — Cô ấy sợ hãi các buổi sáng thứ Hai.
terrordanh từ/ˈterə(r)/nỗi khiếp sợ tột độ / mối khiếp sợcực mạnh, trung lập (trình độ B2 - C1)in terrorThe villagers fled in terror. — Dân làng bỏ chạy trong nỗi khiếp sợ.
horrordanh từ/ˈhɒrə(r)/ (Anh) – /ˈhɔːrər/ (Mỹ)sự kinh hoàngcực mạnh, trung lậpin horrorShe watched in horror as the car slid off the road. — Cô ấy kinh hoàng nhìn chiếc xe trượt khỏi đường.
phobiadanh từ/ˈfəʊbiə/ (Anh) – /ˈfoʊbiə/ (Mỹ)chứng sợ dai dẳng, vô lýtrung lập, chuyên mônhave a phobia about + V-ing/NShe has a phobia about flying. — Cô ấy mắc chứng sợ đi máy bay.
frightenđộng từ/ˈfraɪtn/làm ai sợ (ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ)vừa–mạnh, trung lậpfrighten + tân ngữThe noise frightened the dog. — Tiếng động làm con chó sợ.
terrifyđộng từ/ˈterɪfaɪ/làm ai khiếp sợ (ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ)rất mạnh, trung lậpterrify + tân ngữThunderstorms terrify my cat. — Giông bão làm con mèo của tôi khiếp sợ.
panicdanh từ / động từ/ˈpænɪk/danh từ: sự hoảng loạn; động từ: hoảng lên (thường là nội động từ)mạnh, trung lậpKhông có trong nguồnDon't panic — we still have time. — Đừng hoảng, chúng ta vẫn còn thời gian.
Xem video tóm tắt

Câu hỏi thường gặp

Fear là danh từ hay động từ?

Fear dùng được ở cả hai từ loại: danh từ nghĩa là “nỗi sợ”, còn động từ nghĩa là “sợ” hoặc “lo ngại”. Ví dụ: Her fear was obvious (Nỗi sợ của cô ấy rất rõ) và I fear we are late (Tôi e rằng chúng ta đến muộn).

Phobia nghĩa là gì và claustrophobia, acrophobia là gì?

Phobia là nỗi sợ dai dẳng, mạnh và thường gắn với một đối tượng hoặc tình huống cụ thể. Claustrophobia là chứng sợ không gian kín; acrophobia là chứng sợ độ cao.

Fear, scared và afraid có thể thay thế cho nhau không?

Không phải lúc nào cũng được: fear thường là danh từ hoặc động từ, còn scared và afraid là tính từ mô tả người cảm thấy sợ. Khi diễn đạt, hãy chọn theo từ loại và cấu trúc, chẳng hạn fear of something hoặc be afraid of something.

Từ nào phù hợp hơn trong IELTS Writing: scared hay afraid?

Trong văn viết trang trọng, thường nên chọn fear, anxiety hoặc cấu trúc formal phù hợp thay vì lặp scared. Afraid vẫn tự nhiên trong nhiều ngữ cảnh, nhưng cần kiểm tra xem câu đang nói về cảm xúc hay sự dè dặt.