Sợ hãi trong tiếng Anh được diễn đạt bằng ba từ chính, khác nhau về từ loại:
| Từ | IPA | Từ loại | Cách dùng |
|---|---|---|---|
| fear | /fɪə(r)/ – /fɪr/ | danh từ / động từ | nỗi sợ; sợ, lo ngại: a fear of heights |
| scared | /skeəd/ – /skerd/ | tính từ | cảm thấy sợ (khẩu ngữ): I’m scared of spiders |
| afraid | /əˈfreɪd/ | tính từ | cảm thấy sợ (trung lập, chỉ đứng sau "be"): Don’t be afraid |
| frightened | /ˈfraɪtənd/ | tính từ | bị làm cho hoảng sợ: frightened by the noise |
Nếu bạn đang tra cứu sợ hãi trong tiếng anh là gì, ba từ thường gặp là fear /fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ), scared /skeəd/ (Anh) – /skerd/ (Mỹ) và afraid /əˈfreɪd/. Chúng khác nhau về từ loại: fear vừa là danh từ vừa là động từ, còn scared và afraid là tính từ chỉ cảm giác sợ. Muốn nhấn mạnh ai đó bị một tác nhân làm cho sợ, bạn có thể dùng frightened /ˈfraɪtənd/.
Bài viết bắt đầu với nghĩa và phiên âm để bạn tra nhanh — nếu cần thêm cách đọc sợ hãi trong tiếng Anh, bạn có thể xem bài chuyên về phát âm — sau đó phân biệt từ theo từ loại, mức độ và ngữ cảnh. Các bảng ví dụ song ngữ, mục lỗi sai, cách dịch những cụm như “không sợ hãi”, “sống trong sợ hãi” và bài tự kiểm tra sẽ giúp bạn đưa từ vào câu.
Tra nhanh: “sợ hãi” là fear, scared hay afraid?

Hãy xét từ loại trước khi chọn từ. Fear /fɪə(r)/ – /fɪr/ là danh từ chỉ nỗi sợ (“Fear of heights is very common.” — Nỗi sợ độ cao rất phổ biến), đồng thời là động từ nghĩa “sợ, lo ngại” (“She fears failure.” — Cô ấy sợ thất bại).
Scared /skeəd/ – /skerd/ và afraid /əˈfreɪd/ là tính từ, thường đứng sau động từ be: “I’m scared of spiders.” (Tôi sợ nhện), “Don’t be afraid of the dark.” (Đừng sợ bóng tối). Frightened /ˈfraɪtənd/ cũng là tính từ nhưng nhấn vào nghĩa “bị làm cho hoảng sợ”: “The child was frightened by the loud noise.” (Đứa trẻ bị tiếng động lớn làm cho hoảng sợ).
| Tiếng Việt | Từ tiếng Anh | IPA | Từ loại | Ví dụ song ngữ |
|---|---|---|---|---|
| nỗi sợ hãi | fear | /fɪə(r)/ (Anh), /fɪr/ (Mỹ) | danh từ | Fear of heights is very common. — Nỗi sợ độ cao rất phổ biến. |
| sợ, lo ngại | fear | /fɪə(r)/ | động từ | She fears failure. — Cô ấy sợ thất bại. |
| (cảm thấy) sợ | scared | /skeəd/ (Anh), /skerd/ (Mỹ) | tính từ | I’m scared of spiders. — Tôi sợ nhện. |
| (cảm thấy) sợ | afraid | /əˈfreɪd/ | tính từ | Don’t be afraid of the dark. — Đừng sợ bóng tối. |
| bị hoảng sợ | frightened | /ˈfraɪtənd/ | tính từ | The child was frightened by the loud noise. — Đứa trẻ bị tiếng động lớn làm cho hoảng sợ. |
Cần danh từ → dùng fear (a fear of something). Cần tính từ đứng sau “be” → scared (khẩu ngữ) hoặc afraid (trung lập). Muốn nói “bị làm cho sợ” → frightened. Câu chốt dễ nhớ: sau “be” là tính từ, còn muốn dùng danh từ thì phải có fear.
Cũng cần lưu ý vị trí của từ: afraid không đứng trước danh từ, còn scared và frightened thì được, như trong “a scared child” hay “a frightened look”. Vì vậy, khi cần tính từ bổ nghĩa trực tiếp cho danh từ, bạn đừng dùng afraid.
Từ vựng tiếng Anh về sự sợ hãi theo từ loại và mức độ
Bảng dưới đây tập hợp những từ thông dụng theo từ loại và cường độ, kèm phiên âm và ví dụ song ngữ. Các tính từ chỉ sự sợ hãi gồm scared, afraid, fearful, terrified, horrified, frightened, panicky; các danh từ thường gặp là fear, terror, horror, fright, dread, panic.
| Từ | Từ loại | IPA | Nghĩa và sắc thái | Mức độ / văn phong | Ví dụ song ngữ |
|---|---|---|---|---|---|
| nervous | tính từ | /ˈnɜːvəs/ (Anh) – /ˈnɜːrvəs/ (Mỹ) | hồi hộp, bồn chồn trước việc sắp xảy ra | nhẹ, khẩu ngữ | I was nervous before the exam. — Tôi hồi hộp trước kỳ thi. |
| anxious | tính từ | /ˈæŋkʃəs/ | lo lắng, bất an về điều sắp tới | nhẹ–vừa, trung lập | She felt anxious about the results. — Cô ấy lo lắng về kết quả. |
| uneasy | tính từ | /ʌnˈiːzi/ | bất an, không yên tâm | nhẹ, hơi trang trọng | I felt uneasy walking home alone. — Tôi thấy bất an khi đi bộ về nhà một mình. |
| scared | tính từ | /skeəd/ – /skerd/ | cảm thấy sợ | vừa–mạnh, khẩu ngữ | I’m scared of dogs. — Tôi sợ chó. |
| afraid | tính từ | /əˈfreɪd/ | cảm thấy sợ (không đứng trước danh từ) | vừa, trung lập | He’s afraid of heights. — Anh ấy sợ độ cao. |
| frightened | tính từ | /ˈfraɪtənd/ | bị làm cho hoảng sợ | mạnh, trung lập | The children were frightened by the storm. — Bọn trẻ bị cơn bão làm cho sợ. |
| terrified | tính từ | /ˈterɪfaɪd/ | khiếp sợ | rất mạnh | I’m terrified of snakes. — Tôi khiếp sợ rắn. |
| petrified | tính từ | /ˈpetrɪfaɪd/ | sợ đến đứng hình | cực mạnh, nhấn mạnh | She was petrified of the dark. — Cô bé sợ bóng tối đến đứng người. |
| horrified | tính từ | /ˈhɒrɪfaɪd/ (Anh) – /ˈhɔːrɪfaɪd/ (Mỹ) | kinh hoàng | cực mạnh, trang trọng hơn | We were horrified by the news. — Chúng tôi kinh hoàng trước tin đó. |
| panicky | tính từ | /ˈpænɪki/ | hoảng hốt, dễ mất bình tĩnh | mạnh, khẩu ngữ | He gets panicky in crowded places. — Anh ta hoảng hốt khi ở nơi đông người. |
| fearful | tính từ | /ˈfɪəfl/ | sợ hãi, e ngại (văn viết) | vừa, trang trọng | Fearful of criticism, he said nothing. — Vì e ngại bị chỉ trích, anh ấy không nói gì. |
| fear | danh từ | /fɪə(r)/ – /fɪr/ | nỗi sợ | trung lập đến trang trọng | Fear of failure stopped her. — Nỗi sợ thất bại ngăn cô ấy lại. |
| fright | danh từ | /fraɪt/ | sự hoảng sợ đột ngột | vừa, hơi văn viết | He jumped up in fright. — Anh ta giật bắn lên vì hoảng sợ. |
| dread | danh từ / động từ | /dred/ | nỗi sợ pha lo lắng; động từ: sợ điều sắp tới | mạnh, trung lập | She dreads Monday mornings. — Cô ấy sợ hãi các buổi sáng thứ Hai. |
| terror | danh từ | /ˈterə(r)/ | nỗi khiếp sợ tột độ | cực mạnh | The villagers fled in terror. — Dân làng bỏ chạy trong nỗi khiếp sợ. |
| horror | danh từ | /ˈhɒrə(r)/ – /ˈhɔːrər/ | sự kinh hoàng | cực mạnh | She watched in horror as the car slid off the road. — Cô ấy kinh hoàng nhìn chiếc xe trượt khỏi đường. |
| panic | danh từ / động từ | /ˈpænɪk/ | sự hoảng loạn; động từ: hoảng lên | mạnh, trung lập | Don’t panic — we still have time. — Đừng hoảng, chúng ta vẫn còn thời gian. |
| phobia | danh từ | /ˈfəʊbiə/ (Anh) – /ˈfoʊbiə/ (Mỹ) | chứng sợ dai dẳng, vô lý | trung lập, chuyên môn | She has a phobia about flying. — Cô ấy mắc chứng sợ đi máy bay. |
| frighten | động từ | /ˈfraɪtn/ | làm ai sợ (ngoại động từ) | vừa–mạnh | The noise frightened the dog. — Tiếng động làm con chó sợ. |
| terrify | động từ | /ˈterɪfaɪ/ | làm ai khiếp sợ | rất mạnh | Thunderstorms terrify my cat. — Giông bão làm con mèo của tôi khiếp sợ. |

Từ chỉ lo lắng và sợ hãi nhẹ
Nhóm diễn tả cảm giác nhẹ gồm nervous, anxious, uneasy. Nervous thường chỉ cảm giác hồi hộp trước một sự kiện cụ thể (“nervous before the exam”), trong khi anxious nghiêng về nỗi lo kéo dài, đôi khi không rõ nguyên nhân (“anxious about the future”). Uneasy diễn tả cảm giác bất an mơ hồ, như linh cảm có chuyện không ổn. Các từ này nhẹ hơn scared; nếu thật sự sợ một con vật hay tình huống, bạn đừng dùng nervous khiến câu nhẹ nghĩa đi.
Afraid còn có một cách dùng khác: mở đầu lời từ chối lịch sự hoặc báo tin không vui, như “I’m afraid I can’t come.” (E rằng tôi không đến được). Trong ngữ cảnh này, afraid gần với “e rằng, tiếc là” hơn là “sợ hãi”.
Từ chỉ hoảng sợ và nỗi khiếp đảm
Các từ có mức độ khác nhau: afraid, scared ở mức vừa; terrified, horrified, terror, horror ở mức cực độ. Terrified và petrified nhấn vào trạng thái của người cảm thấy sợ, còn horrified thường gắn với điều kinh khủng vừa chứng kiến hoặc biết đến. Về trình độ từ vựng, terror ở nghĩa cảm giác sợ tột độ được xếp B2, còn horrified và terror ở nghĩa mối khiếp sợ được xếp C1. Bạn nên học nhóm này sau khi đã vững các từ cơ bản.

Danh từ, động từ và các loại phobia thường gặp
Fear có thể là danh từ (“a fear of dogs”) hoặc động từ (“I fear the worst”). Dread mang sắc thái e sợ điều sắp tới mạnh hơn fear. Phobia là nỗi sợ vô lý, dai dẳng; đây cũng là hậu tố ghép trong y học để tạo tên các hội chứng sợ cụ thể: claustrophobia /ˌklɔːstrəˈfəʊbiə/ (sợ không gian kín), acrophobia /ˌækrəˈfəʊbiə/ (sợ độ cao), agoraphobia /ˌæɡərəˈfəʊbiə/ (sợ nơi đông người, không gian mở), arachnophobia /əˌræknəˈfəʊbiə/ (sợ nhện).
Về động từ, frighten và terrify là ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ (“The mask frightened the baby.”). Trong khi đó, panic thường là nội động từ (“Don’t panic.”). Nhầm lẫn cách dùng này là lỗi dễ gặp khi viết.
| Bậc | Cảm giác tiếng Việt | Từ chính | Từ đồng nghĩa cùng bậc | Thành ngữ / cụm tương ứng |
|---|---|---|---|---|
| 1 | hơi bất an, hồi hộp | uneasy /ʌnˈiːzi/, nervous /ˈnɜːvəs/ | worried, restless | have butterflies in one’s stomach |
| 2 | lo lắng về điều sắp xảy ra | anxious /ˈæŋkʃəs/ | apprehensive, concerned | be on edge |
| 3 | sợ | scared /skeəd/, afraid /əˈfreɪd/, frightened /ˈfraɪtənd/ | fearful /ˈfɪəfl/ | be scared of…, be afraid of… |
| 4 | khiếp sợ, hoảng | terrified /ˈterɪfaɪd/ | horrified /ˈhɒrɪfaɪd/ | be frightened to death, be scared stiff |
| 5 | sợ đến cứng người | petrified /ˈpetrɪfaɪd/ | terror-stricken | scared to death, make one’s blood run cold |

Để dùng thang này, hãy xác định cường độ trong câu tiếng Việt rồi chọn từ tương ứng. Nói “I’m petrified” khi chỉ hơi hồi hộp sẽ nghe cường điệu; ngược lại, “I’m a bit nervous” lại chưa đủ mạnh nếu bạn đang hoảng thật.

Phân biệt scared, afraid và frightened qua cấu trúc và ngữ cảnh
Ba tính từ gần nghĩa này khác nhau ở vị trí trong câu, cấu trúc đi kèm và sắc thái. Scared được dùng nhiều trong khẩu ngữ và có thể đứng trước danh từ; afraid trung lập hơn nhưng gần như chỉ đứng sau động từ nối; frightened nhấn vào phản ứng khi bị tác nhân bên ngoài làm cho sợ.
| Tiêu chí | scared | afraid | frightened |
|---|---|---|---|
| Vị trí trong câu | Sau “be” và cả trước danh từ: a scared boy | Hầu như chỉ sau “be”: He is afraid. Tránh nói “an afraid boy” | Cả hai vị trí: a frightened look, she was frightened |
| Cấu trúc đi kèm | scared of + danh từ/V-ing; scared to do | afraid of + danh từ/V-ing; afraid to do | frightened of + danh từ; frightened by + tác nhân; frightened to do |
| Mức độ sợ | Trung bình đến khá mạnh | Trung bình, thường nghiêng về lo ngại | Mạnh hơn, nhấn vào việc bị làm cho sợ |
| Văn phong | Hội thoại hằng ngày, rất phổ biến | Trung lập, dùng được cả nói lẫn viết | Trung lập, hơi trang trọng hơn scared |

Chẳng hạn, “I’m scared of flying.” và “I’m afraid of flying.” gần như thay thế được cho nhau (Tôi sợ đi máy bay). Với “The dog was frightened by the fireworks.” (Con chó bị pháo hoa làm hoảng), frightened tự nhiên hơn vì câu nêu rõ tác nhân gây sợ.
Scared of doing và scared to do khác nhau thế nào?
“Scared of something” hoặc “scared of doing something” dùng để nói sợ một vật hoặc một hành động cụ thể. Còn “scared to do something” nghiêng về nghĩa ngại, không dám làm vì sợ hậu quả. Hãy so sánh:
- “I’m scared of flying.” — Tôi sợ việc đi máy bay (bản thân việc bay làm tôi sợ).
- “I’m scared to fly.” — Tôi không dám đi máy bay (e ngại phải làm việc đó).

Các cấu trúc với afraid hoạt động tương tự: “She’s afraid of making a mistake.” (Cô ấy sợ việc mắc lỗi, sợ khả năng xảy ra) so với “She’s afraid to speak up.” (Cô ấy không dám lên tiếng vì sợ hậu quả). Hai cấu trúc có thể chồng nghĩa trong nhiều ngữ cảnh. Cách kiểm tra nhanh là: V-ing sau giới từ nói về bản thân việc đó hoặc khả năng nó xảy ra; to + động từ nguyên mẫu nói về sự dè dặt khi làm một việc.
Khi nào chọn afraid thay vì scared?
Chọn afraid khi bạn muốn giọng trung lập, lịch sự hoặc mở đầu câu “I’m afraid (that)…” để báo tin không vui. Chọn scared trong hội thoại thường ngày, khi cần tính từ đứng trước danh từ hoặc muốn sắc thái thân mật hơn. Còn frightened phù hợp khi câu nêu rõ tác nhân (“frightened by the noise”) hoặc cần nhấn vào phản ứng bị động.
afraid không dùng làm tính từ đứng trước danh từ. Viết “an afraid child” là sai; hãy dùng “a scared child” hoặc “a frightened child”. Ngoài ra, sau “be” phải có tính từ, không phải danh từ hay động từ nguyên mẫu.
Những lỗi người Việt hay mắc khi dùng từ chỉ sự sợ hãi
Các lỗi thường gặp gồm nhầm “người cảm thấy sợ” với “vật gây sợ”, nhầm tính từ với danh từ, cùng một số lỗi chính tả và giới từ. Bảng sau đối chiếu câu sai, câu đúng và lý do để bạn dễ kiểm tra.
| # | Câu sai | Câu đúng | Vì sao sai |
|---|---|---|---|
| 1 | I’m scary of dogs. | I’m scared of dogs. | scary = đáng sợ (tả vật, tình huống gây sợ); scared = cảm thấy sợ (tả người). |
| 2 | I’m affraid of spiders. | I’m afraid of spiders. | Chính tả đúng là afraid, chỉ một chữ “f”. |
| 3 | I afraid of the dark. | I’m afraid of the dark. | afraid là tính từ, phải đi với động từ be. |
| 4 | I’m scared to spiders. | I’m scared of spiders. | scared of + danh từ/V-ing; scared to chỉ đi với động từ nguyên mẫu. |
| 5 | He is fear of heights. | He fears heights. Hoặc He is afraid of heights. | fear là danh từ/động từ, không phải tính từ, nên không đứng sau “is” theo kiểu “is fear of”. |
| 6 | I have afraid when I see blood. | I feel scared when I see blood. Hoặc I have a fear of blood. | afraid là tính từ, không đi với “have”; muốn dùng danh từ thì nói “a fear of”. |

Hãy nhớ scared là tính từ, không phải danh từ như một số bảng trực tuyến ghi nhầm; còn fear là danh từ hoặc động từ. Cặp scared – scary cũng dễ bị dùng lẫn: “The film is scary” (Bộ phim đáng sợ), nhưng “I’m scared” (Tôi đang sợ).
Dịch các cụm “nỗi sợ”, “không sợ hãi” và “sống trong sợ hãi”
Biết nghĩa của từng từ chưa chắc đã giúp bạn dịch được cả cụm. Bảng dưới đây tập hợp các cách diễn đạt hay gặp, kèm sắc thái và ví dụ.
| Ý muốn diễn đạt | Cách nói tiếng Anh | Sắc thái | Ví dụ song ngữ |
|---|---|---|---|
| nỗi sợ hãi (nói chung) | fear | trung lập đến trang trọng | Fear is a normal human emotion. — Sợ hãi là cảm xúc bình thường của con người. |
| nỗi sợ cụ thể | a fear of + danh từ/V-ing | trung lập | He has a fear of flying. — Anh ấy có nỗi sợ đi máy bay. |
| không sợ hãi (trạng thái) | not afraid, not scared | khẩu ngữ, trung lập | I’m not afraid of the dark. — Tôi không sợ bóng tối. |
| không sợ hãi (tính cách) | fearless /ˈfɪələs/, brave /breɪv/, unafraid /ˌʌnəˈfreɪd/ | fearless = không biết sợ; brave = dám đối mặt dù có sợ; unafraid = trang trọng hơn | She stayed calm and fearless. — Cô ấy giữ bình tĩnh và không hề sợ hãi. |
| sống trong sợ hãi | live in fear (of) | trung lập, thường dùng trong tin tức | They lived in constant fear of floods. — Họ sống trong nỗi sợ lũ lụt triền miên. |
| sợ chết khiếp | be scared to death, be frightened to death | khẩu ngữ, cường độ mạnh | I was scared to death during the landing. — Tôi sợ chết khiếp trong lúc máy bay hạ cánh. |
| làm ai sợ hãi | scare /skeə(r)/, frighten, terrify + tân ngữ | scare nhẹ nhất, terrify mạnh nhất | The mask scared the baby. — Mặt nạ làm em bé sợ. |
| nổi da gà | goose bumps /ɡuːs bʌmps/ | khẩu ngữ | I get goose bumps every time I hear that song. — Tôi nổi da gà mỗi lần nghe bài đó. |

Trong văn viết trang trọng, đặc biệt là bài luận học thuật, bạn nên chọn fear, anxiety /æŋˈzaɪəti/, apprehension /ˌæprɪˈhenʃn/ hoặc dread thay vì lặp lại scared. Đây là gợi ý về từ vựng và cấu trúc, không phải công thức đảm bảo điểm số. Hãy chọn từ đúng nghĩa và dùng đúng cấu trúc trong ngữ cảnh của câu.
Cụm từ và thành ngữ tiếng Anh diễn tả nỗi sợ theo mức độ
Thành ngữ giúp bạn diễn đạt tự nhiên hơn thay vì chỉ dùng scared. Các cụm thông dụng dưới đây được xếp từ nhẹ đến mạnh và có ví dụ đi kèm.
- be scared of / be afraid of + danh từ hoặc V-ing — cấu trúc cơ bản để nói sợ điều gì: “Many children are afraid of thunder.” (Nhiều trẻ em sợ sấm sét.)
- have butterflies in one’s stomach /ˈbʌtəflaɪz/ — hồi hộp, bồn chồn trước việc quan trọng: “I had butterflies in my stomach before the interview.” (Tôi hồi hộp trước buổi phỏng vấn.)
- be on edge — căng thẳng, dễ giật mình: “She’s been on edge all week.” (Cô ấy căng như dây đàn suốt cả tuần.)
- get cold feet — chùn bước vào phút chót: “He got cold feet and cancelled the trip.” (Anh ta chùn bước và hủy chuyến đi.)
- send chills down one’s spine /spaɪn/ — làm lạnh sống lưng: “The scream sent chills down my spine.” (Tiếng hét làm tôi lạnh sống lưng.)
- make one’s blood run cold /blʌd/ — làm khiếp vía, sợ đến tái người; thành ngữ này được xếp trình độ C2: “The sight of the wreck made my blood run cold.” (Cảnh xác tàu đổ nát làm tôi lạnh người.)
- quake / shake in one’s boots /buːts/ — sợ run cầm cập: “He was shaking in his boots before the presentation.” (Anh ta sợ run người trước buổi thuyết trình.)
- the heebie-jeebies /ˈhiːbi ˈdʒiːbiz/ — cảm giác rợn người, khó chịu (khẩu ngữ): “That old house gives me the heebie-jeebies.” (Ngôi nhà cũ đó làm tôi rợn người.)
- cold sweat — mồ hôi lạnh: “I broke out in a cold sweat when I saw the bill.” (Tôi toát mồ hôi lạnh khi nhìn hóa đơn.)

Nhóm thành ngữ diễn tả nỗi sợ mãnh liệt gồm send chills down one’s spine, make one’s blood run cold, cold sweat, the heebie-jeebies và quake in one’s boots. Chúng phù hợp với văn kể chuyện, nhưng không nên đưa vào bài luận học thuật.
Tự kiểm tra cách dùng fear, scared và afraid

Điền từ hoặc chọn đáp án đúng, rồi đối chiếu với phần giải thích bên dưới.
- I’m ___ of snakes. (scary / scared)
- She has a ___ of heights. (fear / afraid)
- The horror movie was really ___. (scared / scary)
- I’m afraid ___ alone at night. (to sleep / of sleep)
- He ___ losing his job. (fears / is fear)
- Don’t be ___ — the dog won’t bite. (afraid / fear)
- She’s scared ___ driving on the highway. (to / of)
- The villagers lived ___ constant fear of floods. (in / with)
Đáp án và giải thích
- scared — scared tả người cảm thấy sợ; scary chỉ vật gây sợ.
- fear — cần danh từ sau mạo từ “a”; afraid là tính từ, không đứng sau “a”.
- scary — bộ phim là thứ gây ra nỗi sợ.
- to sleep — afraid to do = không dám làm việc đó; “of sleeping” sẽ đổi nghĩa sang sợ khả năng việc đó xảy ra.
- fears — fear là động từ, chia theo chủ ngữ; “is fear” sai vì fear không phải tính từ.
- afraid — sau “be” cần tính từ, và cấu trúc khuyên bảo là “Don’t be + tính từ”.
- of — trước V-ing dùng “scared of doing”; nếu dùng “to” phải là “scared to drive”.
- in — cụm cố định “live in fear” = sống trong sợ hãi.
Nếu đúng 7–8 câu, bạn đã nắm chắc cách chọn từ và cấu trúc. Nếu sai từ 3 câu trở lên, hãy xem lại bảng phân biệt theo bốn tiêu chí và mục lỗi sai phía trên.
-
Xác định từ loại cần điền
Điền danh từ thì dùng fear, fright, terror, horror, dread, panic, phobia. Điền tính từ sau “be” thì dùng scared, afraid, frightened, terrified, petrified, fearful.
-
Chọn mức độ sợ
Đối chiếu câu tiếng Việt với thang 5 bậc: hồi hộp, lo lắng, sợ, khiếp sợ, sợ đến cứng người.
-
Kiểm tra cấu trúc đi kèm
of + danh từ/V-ing khi nói về đối tượng hoặc khả năng; to + động từ nguyên mẫu khi nói về sự không dám làm. Với frightened, kiểm tra xem có cần “by + tác nhân” không.
-
Đối chiếu văn phong và vị trí
Khẩu ngữ dùng scared; viết trung lập dùng afraid hoặc frightened; cần tính từ đứng trước danh từ thì bỏ afraid. Văn viết trang trọng ưu tiên fear, anxiety, dread.
1Trong tiếng Anh, tính từ nào dưới đây chỉ cảm giác sợ hãi nhưng không được đứng trực tiếp trước một danh từ để bổ nghĩa (ví dụ không dùng như một bổ ngữ đứng trước)?
Tính từ này hầu như chỉ đứng sau động từ nối hoặc động từ 'be' (như 'He is afraid') và không được đứng trực tiếp trước danh từ để bổ nghĩa.
2Xét hai câu sau: (1) "She is scared of making mistakes." (2) "She is scared to speak up." Sự khác biệt chính về sắc thái ngữ nghĩa giữa hai cấu trúc trên là gì?
Giới từ 'of + V-ing' hướng tới bản thân hành động hoặc khả năng xảy ra việc đó, trong khi 'to + V' thể hiện sự dè dặt, e ngại không dám chủ động làm.
3Trong các câu tiếng Anh dưới đây, những câu nào mắc lỗi sử dụng từ vựng hoặc cấu trúc về sự sợ hãi? (Chọn tất cả các đáp án đúng)
'Afraid' không được dùng làm tính từ đứng trực tiếp trước danh từ; câu đúng phải dùng 'scared child' hoặc 'frightened child'.
4Một người luôn cảm thấy ngột ngạt, hoảng sợ khi phải ở trong những không gian chật hẹp như thang máy hoặc phòng kín. Trong tiếng Anh chuyên môn, hội chứng sợ này được gọi là gì?
Hậu tố phobia kết hợp với gốc từ chỉ không gian kín tạo thành thuật ngữ y khoa/chuyên môn chỉ chứng sợ không gian hẹp, kín.
5Khi muốn miêu tả mức độ sợ hãi cực mạnh đến mức "cứng người" hay "đứng hình" không thể di chuyển, tính từ nào dưới đây là lựa chọn phù hợp nhất?
Tính từ này nằm ở bậc 5 (mức độ cực mạnh) trên thang đo sợ hãi, mang nghĩa sợ đến mức hóa đá/đứng người.
6Tính từ "frightened" thường được ưu tiên sử dụng hơn "scared" hay "afraid" trong trường hợp nào dưới đây?
'Frightened' mang nét nghĩa bị động, nhấn mạnh việc bị tác nhân ngoại cảnh làm cho khiếp sợ ('frightened by + tác nhân').
7Trong cuộc hội thoại: "I'm afraid I can't come to your party tonight", từ "afraid" được dùng với mục đích gì?
'Afraid' trong cấu trúc 'I'm afraid (that)...' được dùng để diễn đạt sự tiếc nuối hay từ chối một cách lịch sự chứ không chỉ cảm giác sợ hãi.
Khi cần diễn đạt “sợ hãi”, bạn hãy theo bốn bước trên thay vì dịch nguyên cụm từ tiếng Việt: chọn từ loại, mức độ, cấu trúc rồi đến văn phong. Chỉ cần phân biệt fear là danh từ hoặc động từ với scared và afraid là tính từ, bạn đã tránh được phần lớn lỗi người học tiếng Anh ở Việt Nam hay mắc.
| Từ tiếng Anh | Từ loại | Phiên âm IPA | Nghĩa và sắc thái | Mức độ / Văn phong | Cấu trúc đi kèm | Ví dụ song ngữ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| nervous | tính từ | /ˈnɜːvəs/ (Anh) – /ˈnɜːrvəs/ (Mỹ) | hồi hộp, bồn chồn trước việc sắp xảy ra | nhẹ, khẩu ngữ | nervous before N | I was nervous before the exam. — Tôi hồi hộp trước kỳ thi. |
| anxious | tính từ | /ˈæŋkʃəs/ | lo lắng, bất an về điều sắp tới (nghiêng về nỗi lo kéo dài, đôi khi không rõ nguyên nhân) | nhẹ–vừa, trung lập | anxious about N | She felt anxious about the results. — Cô ấy lo lắng về kết quả. |
| uneasy | tính từ | /ʌnˈiːzi/ | bất an, không yên tâm, cảm giác bất an mơ hồ | nhẹ, hơi trang trọng | uneasy + V-ing | I felt uneasy walking home alone. — Tôi thấy bất an khi đi bộ về nhà một mình. |
| scared | tính từ | /skeəd/ (Anh) – /skerd/ (Mỹ) | cảm thấy sợ (dùng nhiều trong hội thoại hằng ngày, đứng sau "be" và trước danh từ) | vừa–mạnh (trung bình đến khá mạnh), khẩu ngữ | scared of + N/V-ing; scared to do; scared to death | I'm scared of dogs. — Tôi sợ chó. |
| afraid | tính từ | /əˈfreɪd/ | cảm thấy sợ (hầu như chỉ đứng sau động từ nối/"be", không đứng trước danh từ); còn dùng để mở đầu lời từ chối lịch sự/báo tin không vui ("e rằng, tiếc là") | vừa (trung bình), trung lập | afraid of + N/V-ing; afraid to do; afraid (that)... | He's afraid of heights. — Anh ấy sợ độ cao. |
| frightened | tính từ | /ˈfraɪtənd/ | bị làm cho hoảng sợ, nhấn vào phản ứng khi bị tác nhân bên ngoài làm cho sợ | mạnh, trung lập (hơi trang trọng hơn scared) | frightened of + N; frightened by + tác nhân; frightened to do; frightened to death | The children were frightened by the storm. — Bọn trẻ bị cơn bão làm cho sợ. |
| terrified | tính từ | /ˈterɪfaɪd/ | khiếp sợ tột độ, nhấn vào trạng thái của người cảm thấy sợ | rất mạnh (mức độ cực độ), trung lập | terrified of + N | I'm terrified of snakes. — Tôi khiếp sợ rắn. |
| petrified | tính từ | /ˈpetrɪfaɪd/ | sợ đến đứng hình / đứng người / cứng người | cực mạnh, nhấn mạnh | petrified of + N | She was petrified of the dark. — Cô bé sợ bóng tối đến đứng người. |
| horrified | tính từ | /ˈhɒrɪfaɪd/ (Anh) – /ˈhɔːrɪfaɪd/ (Mỹ) | kinh hoàng trước điều vừa chứng kiến hoặc biết đến | cực mạnh, trang trọng hơn (trình độ C1) | horrified by + N | We were horrified by the news. — Chúng tôi kinh hoàng trước tin đó. |
| panicky | tính từ | /ˈpænɪki/ | hoảng hốt, dễ mất bình tĩnh | mạnh, khẩu ngữ | panicky in + N | He gets panicky in crowded places. — Anh ta hoảng hốt khi ở nơi đông người. |
| fearful | tính từ | /ˈfɪəfl/ | sợ hãi, e ngại | vừa, trang trọng (văn viết) | fearful of + N | Fearful of criticism, he said nothing. — Vì e ngại bị chỉ trích, anh ấy không nói gì. |
| fear | danh từ | /fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ) | nỗi sợ hãi | vừa, trung lập đến trang trọng | fear of + N/V-ing; in fear; a fear of N | Fear of failure stopped her. — Nỗi sợ thất bại ngăn cô ấy lại. |
| fear | động từ | /fɪə(r)/ (Anh) – /fɪr/ (Mỹ) | sợ, lo ngại | vừa, trung lập đến trang trọng | fear + N/clause | She fears failure. — Cô ấy sợ thất bại. |
| fright | danh từ | /fraɪt/ | sự hoảng sợ đột ngột | vừa, hơi văn viết | in fright | He jumped up in fright. — Anh ta giật bắn lên vì hoảng sợ. |
| dread | danh từ / động từ | /dred/ | danh từ: nỗi sợ pha lo lắng; động từ: sợ/e sợ điều sắp tới (mạnh hơn fear) | mạnh, trung lập | dread + N/V-ing | She dreads Monday mornings. — Cô ấy sợ hãi các buổi sáng thứ Hai. |
| terror | danh từ | /ˈterə(r)/ | nỗi khiếp sợ tột độ / mối khiếp sợ | cực mạnh, trung lập (trình độ B2 - C1) | in terror | The villagers fled in terror. — Dân làng bỏ chạy trong nỗi khiếp sợ. |
| horror | danh từ | /ˈhɒrə(r)/ (Anh) – /ˈhɔːrər/ (Mỹ) | sự kinh hoàng | cực mạnh, trung lập | in horror | She watched in horror as the car slid off the road. — Cô ấy kinh hoàng nhìn chiếc xe trượt khỏi đường. |
| phobia | danh từ | /ˈfəʊbiə/ (Anh) – /ˈfoʊbiə/ (Mỹ) | chứng sợ dai dẳng, vô lý | trung lập, chuyên môn | have a phobia about + V-ing/N | She has a phobia about flying. — Cô ấy mắc chứng sợ đi máy bay. |
| frighten | động từ | /ˈfraɪtn/ | làm ai sợ (ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ) | vừa–mạnh, trung lập | frighten + tân ngữ | The noise frightened the dog. — Tiếng động làm con chó sợ. |
| terrify | động từ | /ˈterɪfaɪ/ | làm ai khiếp sợ (ngoại động từ, bắt buộc có tân ngữ) | rất mạnh, trung lập | terrify + tân ngữ | Thunderstorms terrify my cat. — Giông bão làm con mèo của tôi khiếp sợ. |
| panic | danh từ / động từ | /ˈpænɪk/ | danh từ: sự hoảng loạn; động từ: hoảng lên (thường là nội động từ) | mạnh, trung lập | Không có trong nguồn | Don't panic — we still have time. — Đừng hoảng, chúng ta vẫn còn thời gian. |
Câu hỏi thường gặp
Fear là danh từ hay động từ?
Fear dùng được ở cả hai từ loại: danh từ nghĩa là “nỗi sợ”, còn động từ nghĩa là “sợ” hoặc “lo ngại”. Ví dụ: Her fear was obvious (Nỗi sợ của cô ấy rất rõ) và I fear we are late (Tôi e rằng chúng ta đến muộn).
Phobia nghĩa là gì và claustrophobia, acrophobia là gì?
Phobia là nỗi sợ dai dẳng, mạnh và thường gắn với một đối tượng hoặc tình huống cụ thể. Claustrophobia là chứng sợ không gian kín; acrophobia là chứng sợ độ cao.
Fear, scared và afraid có thể thay thế cho nhau không?
Không phải lúc nào cũng được: fear thường là danh từ hoặc động từ, còn scared và afraid là tính từ mô tả người cảm thấy sợ. Khi diễn đạt, hãy chọn theo từ loại và cấu trúc, chẳng hạn fear of something hoặc be afraid of something.
Từ nào phù hợp hơn trong IELTS Writing: scared hay afraid?
Trong văn viết trang trọng, thường nên chọn fear, anxiety hoặc cấu trúc formal phù hợp thay vì lặp scared. Afraid vẫn tự nhiên trong nhiều ngữ cảnh, nhưng cần kiểm tra xem câu đang nói về cảm xúc hay sự dè dặt.