Từ vựng tiếng Anh về thời tiết: 100+ từ, bảng IPA và idioms

Trong tiếng Anh, thời tiết là weather /ˈweðər/. Bắt đầu với những từ quen thuộc như sunny (có nắng), rainy (có mưa) và cloudy (nhiều mây), rồi thử dùng chúng trong câu It’s sunny today — Hôm nay trời có nắng. Các bảng dưới đây lần lượt giới thiệu từ cơ bản, hiện tượng thời tiết, nhiệt độ và khí hậu; mỗi từ đều có phiên âm và ví dụ để bạn dễ áp dụng.

Bảng từ vựng thời tiết tiếng Anh có phiên âm IPA và ví dụ, chia theo nhóm

Phiên âm trong bài chủ yếu theo giọng Mỹ, nhưng cách đọc có thể khác giữa các giọng. Ký hiệu n. chỉ danh từ, adj. là tính từ, còn v. là động từ. Từ có nhiều loại từ sẽ được ghi theo loại dùng trong ví dụ. Lưu ý ngay từ đầu: weather là thời tiết tại một địa điểm và thời điểm cụ thể, còn climate là đặc điểm thời tiết dài hạn của một khu vực.

Từ vựng thời tiết cơ bản cho người mới bắt đầu

Nhóm này phù hợp nếu bạn mới học từ vựng tiếng Anh về thời tiết lớp 6 hoặc muốn luyện giao tiếp cơ bản. Trong cột ví dụ, phần sau dấu gạch ngang là nghĩa tiếng Việt.

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
weather (n.)	/ˈweðər/	thời tiết	The weather is nice today. — Hôm nay thời tiết đẹp.
sunny (adj.)	/ˈsʌni/	có nắng	It’s sunny outside. — Bên ngoài trời có nắng.
rainy (adj.)	/ˈreɪni/	có mưa, nhiều mưa	It’s a rainy day. — Hôm nay là một ngày mưa.
cloudy (adj.)	/ˈklaʊdi/	nhiều mây	It’s cloudy this morning. — Sáng nay trời nhiều mây.
windy (adj.)	/ˈwɪndi/	nhiều gió	It’s windy by the lake. — Gần hồ trời nhiều gió.
snowy (adj.)	/ˈsnoʊi/	có tuyết, nhiều tuyết	It was snowy yesterday. — Hôm qua trời có tuyết.
foggy (adj.)	/ˈfɔːɡi/	có sương mù	It’s foggy this morning. — Sáng nay có sương mù.
stormy (adj.)	/ˈstɔːrmi/	có bão, giông	It was a stormy night. — Đó là một đêm giông bão.
clear (adj.)	/klɪr/	quang đãng	The sky is clear tonight. — Tối nay trời quang đãng.
bright (adj.)	/braɪt/	sáng, rực rỡ	It’s a bright morning. — Đó là một buổi sáng rực rỡ.
overcast (adj.)	/ˌoʊvərˈkæst/	âm u, phủ kín mây	The sky is overcast. — Bầu trời phủ kín mây.
dry (adj.)	/draɪ/	khô, ít mưa	The weather is dry now. — Lúc này thời tiết khô ráo.
wet (adj.)	/wet/	ẩm ướt, có mưa	It was wet all weekend. — Suốt cuối tuần trời mưa ẩm ướt.
misty (adj.)	/ˈmɪsti/	có sương mỏng	It was a misty morning. — Đó là một buổi sáng có sương mỏng.
frosty (adj.)	/ˈfrɔːsti/	có sương giá, giá lạnh	It was frosty last night. — Tối qua trời giá lạnh.
breezy (adj.)	/ˈbriːzi/	có gió nhẹ mát	It’s breezy by the sea. — Ven biển có gió nhẹ mát.
gusty (adj.)	/ˈɡʌsti/	có gió giật	It’s gusty on the hill. — Trên đồi có gió giật.
sun (n.)	/sʌn/	mặt trời	The sun is shining. — Mặt trời đang chiếu sáng.
cloud (n.)	/klaʊd/	đám mây	A cloud covered the sun. — Một đám mây che mặt trời.
sky (n.)	/skaɪ/	bầu trời	The sky is blue. — Bầu trời có màu xanh.
rain (n.)	/reɪn/	mưa	The rain stopped at noon. — Mưa tạnh vào buổi trưa.
wind (n.)	/wɪnd/	gió	The wind is strong today. — Hôm nay gió mạnh.
snow (n.)	/snoʊ/	tuyết	The snow covered the road. — Tuyết phủ kín con đường.
forecast (n.)	/ˈfɔːrkæst/	dự báo	The forecast says rain. — Dự báo cho biết sẽ có mưa.

Luyện phát âm: Với weather, đặt nhẹ đầu lưỡi giữa hai hàm răng để phát âm /ð/ và làm rung dây thanh. Trong foggy, nhấn âm đầu: /ˈfɔːɡi/. Bạn có thể tra từng từ trong từ điển Cambridge hoặc Oxford rồi bấm biểu tượng loa để nghe giọng Anh–Anh và Anh–Mỹ. Bài viết không có tệp âm thanh riêng cho từng từ.

Tự kiểm tra: 1. “Nhiều mây” là cloudy hay windy? 2. Điền từ: It’s ___ today; the sun is shining. 3. Dịch: The sky is clear.

Đáp án: 1. Cloudy. 2. Sunny. 3. Bầu trời quang đãng.

Hiện tượng thời tiết: mưa, gió, bão, sấm sét

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
thunder (n.)	/ˈθʌndər/	tiếng sấm	We heard thunder. — Chúng tôi nghe thấy tiếng sấm.
lightning (n.)	/ˈlaɪtnɪŋ/	tia chớp, sét	Lightning lit up the sky. — Tia chớp làm sáng bầu trời.
rainbow (n.)	/ˈreɪnboʊ/	cầu vồng	A rainbow appeared after the rain. — Cầu vồng xuất hiện sau cơn mưa.
hail (n.)	/heɪl/	mưa đá	Hail damaged the crops. — Mưa đá làm hỏng mùa màng.
drizzle (n.)	/ˈdrɪzəl/	mưa phùn	A light drizzle began. — Một cơn mưa phùn nhẹ bắt đầu.
shower (n.)	/ˈʃaʊər/	cơn mưa rào	We had a short shower. — Chúng tôi gặp một cơn mưa rào ngắn.
downpour (n.)	/ˈdaʊnpɔːr/	trận mưa như trút	We waited inside during the downpour. — Chúng tôi đợi trong nhà khi mưa như trút.
frost (n.)	/frɔːst/	sương giá	Frost covered the grass. — Sương giá phủ trên cỏ.
dew (n.)	/duː/	sương đọng thành giọt	Dew covered the leaves. — Sương đọng trên lá.
blizzard (n.)	/ˈblɪzərd/	bão tuyết	The blizzard closed the road. — Bão tuyết khiến con đường bị đóng.
drought (n.)	/draʊt/	hạn hán	The drought damaged crops. — Hạn hán làm hại mùa màng.
flood (n.)	/flʌd/	lũ lụt	The flood damaged homes. — Trận lũ làm hư hại nhà cửa.
storm (n.)	/stɔːrm/	bão, giông	A storm is approaching. — Một cơn bão đang đến gần.
thunderstorm (n.)	/ˈθʌndərstɔːrm/	cơn giông có sấm sét	A thunderstorm woke me up. — Một cơn giông đánh thức tôi.
tornado (n.)	/tɔːrˈneɪdoʊ/	lốc xoáy	The tornado damaged a barn. — Lốc xoáy làm hư một nhà kho.
hurricane (n.)	/ˈhɜːrɪkeɪn/	bão nhiệt đới ở Đại Tây Dương hoặc Đông Bắc Thái Bình Dương	The hurricane reached the coast. — Bão đổ bộ vào bờ biển.
typhoon (n.)	/taɪˈfuːn/	bão nhiệt đới ở Tây Bắc Thái Bình Dương	The typhoon brought heavy rain. — Bão mang theo mưa lớn.
cyclone (n.)	/ˈsaɪkloʊn/	xoáy thuận; bão nhiệt đới tại một số vùng	The cyclone approached India. — Cơn bão tiến gần Ấn Độ.
tropical storm (n.)	/ˈtrɑːpɪkəl stɔːrm/	bão nhiệt đới	The tropical storm moved inland. — Cơn bão nhiệt đới đi vào đất liền.
monsoon (n.)	/mɑːnˈsuːn/	gió mùa, mùa mưa gió mùa	The monsoon brings heavy rain. — Gió mùa mang theo mưa lớn.
cold front (n.)	/koʊld frʌnt/	khối không khí lạnh đang di chuyển	A cold front cooled the city. — Khối không khí lạnh làm thành phố mát đi.
warm front (n.)	/wɔːrm frʌnt/	khối không khí ấm đang di chuyển	A warm front raised temperatures. — Khối không khí ấm làm nhiệt độ tăng.
mist (n.)	/mɪst/	màn sương mỏng	Mist covered the hills. — Sương mỏng phủ các ngọn đồi.
fog (n.)	/fɔːɡ/	sương mù	Fog reduced visibility. — Sương mù làm giảm tầm nhìn.
haze (n.)	/heɪz/	màn mờ do hạt trong không khí	Haze obscured the buildings. — Màn mờ che khuất các tòa nhà.
sleet (n.)	/sliːt/	mưa tuyết hoặc hạt băng nhỏ	Sleet fell during the afternoon. — Mưa tuyết rơi vào buổi chiều.
breeze (n.)	/briːz/	gió nhẹ	A breeze cooled the room. — Một làn gió nhẹ làm mát căn phòng.
gust (n.)	/ɡʌst/	cơn gió giật	A gust blew my hat away. — Một cơn gió giật thổi bay mũ tôi.
squall (n.)	/skwɔːl/	cơn gió mạnh bất chợt	A squall swept across the lake. — Một cơn gió mạnh bất chợt quét qua mặt hồ.
gale (n.)	/ɡeɪl/	gió mạnh	The gale damaged the roof. — Gió mạnh làm hỏng mái nhà.

Khi phát âm thunder, âm đầu /θ/ cũng cần đặt lưỡi giữa hai hàm răng, nhưng không rung dây thanh. Trong drought, âm /aʊ/ nghe gần giống âm trong now.

Tự kiểm tra: 1. Tiếng sấm là thunder hay lightning? 2. Điền từ: A sudden ___ blew my hat away. 3. Cơn mưa rất lớn là downpour hay drizzle?

Đáp án: 1. Thunder. 2. Gust. 3. Downpour.

Nhiệt độ và độ ẩm: từ miêu tả nóng, lạnh, ẩm

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
temperature (n.)	/ˈtemprətʃər/	nhiệt độ	The temperature is rising. — Nhiệt độ đang tăng.
humidity (n.)	/hjuːˈmɪdəti/	độ ẩm	The humidity is high today. — Hôm nay độ ẩm cao.
humid (adj.)	/ˈhjuːmɪd/	ẩm	It’s hot and humid. — Trời nóng và ẩm.
muggy (adj.)	/ˈmʌɡi/	nóng ẩm, oi bức	It feels muggy tonight. — Tối nay trời có cảm giác oi bức.
damp (adj.)	/dæmp/	ẩm ướt	The air feels damp. — Không khí có cảm giác ẩm ướt.
arid (adj.)	/ˈærɪd/	khô cằn	The climate is arid. — Khí hậu khô cằn.
hot (adj.)	/hɑːt/	nóng	It’s hot at noon. — Buổi trưa trời nóng.
scorching (adj.)	/ˈskɔːrtʃɪŋ/	nóng như thiêu đốt	It was scorching at noon. — Buổi trưa nóng như thiêu đốt.
warm (adj.)	/wɔːrm/	ấm	The afternoon is warm. — Buổi chiều trời ấm.
mild (adj.)	/maɪld/	ôn hòa	We had a mild winter. — Chúng tôi trải qua một mùa đông ôn hòa.
cool (adj.)	/kuːl/	mát	It’s cool in the shade. — Trong bóng râm trời mát.
chilly (adj.)	/ˈtʃɪli/	se lạnh	The evening is chilly. — Buổi tối trời se lạnh.
cold (adj.)	/koʊld/	lạnh	It’s cold outside. — Bên ngoài trời lạnh.
freezing (adj.)	/ˈfriːzɪŋ/	rất lạnh; đóng băng	It’s freezing outside. — Bên ngoài lạnh cóng.
boiling (adj.)	/ˈbɔɪlɪŋ/	nóng như đổ lửa	It’s boiling in here. — Trong này nóng như đổ lửa.
degree (n.)	/dɪˈɡriː/	độ	It’s 30 degrees today. — Hôm nay trời 30 độ.
heat (n.)	/hiːt/	sức nóng	The heat kept us indoors. — Cái nóng khiến chúng tôi ở trong nhà.
icy (adj.)	/ˈaɪsi/	phủ băng, trơn băng	The roads are icy. — Đường bị phủ băng và trơn.
thermometer (n.)	/θərˈmɑːmɪtər/	nhiệt kế	The thermometer reads 30 degrees. — Nhiệt kế chỉ 30 độ.
barometer (n.)	/bəˈrɑːmɪtər/	khí áp kế	The barometer measures air pressure. — Khí áp kế đo áp suất không khí.
anemometer (n.)	/ˌænəˈmɑːmɪtər/	máy đo tốc độ gió	An anemometer measures wind speed. — Máy đo gió đo tốc độ gió.

Từ sunny nói về ánh nắng, còn hot nói về nhiệt độ. Vì vậy, ngày mùa đông vẫn có thể có nắng mà trời lạnh. Với humidity, từ chỉ độ ẩm trong tiếng Anh, nhấn âm thứ hai /ˈmɪ/; còn trong freezing, kéo dài âm /iː/.

Tự kiểm tra: 1. Trời se lạnh: chilly hay boiling? 2. Dụng cụ đo nhiệt độ là gì? 3. Điền từ: The ___ is 30 degrees.

Đáp án: 1. Chilly. 2. Thermometer. 3. Temperature.

Mini quiz: kiểm tra nhóm từ vừa học

1. It is very ___ today; the temperature is 38°C.
2. Chọn câu tự nhiên: A. There is thunder and lightning. B. It is thunder and lightening.
3. Điền từ: It is ___, so visibility is poor. Gợi ý: tính từ của fog.
4. Sắp xếp: weather / the / like / What’s / today?
5. Gió nhẹ là A. gale, B. squall hay C. breeze?

Đáp án: 1. Hot. 2. A: có sấm và chớp. 3. Foggy. 4. What’s the weather like today? 5. C.

Cách nói về thời tiết bằng tiếng Anh: hỏi, đáp và hội thoại mẫu

Câu hỏi How’s the weather và các biến thể

Để mô tả thời tiết, dùng It’s + tính từ. Với hiện tượng đang diễn ra, dùng It’s + động từ đuôi -ing; còn There’s + danh từ diễn tả có một hiện tượng nào đó. Bạn có thể dùng những cặp hỏi đáp sau trong giao tiếp hằng ngày:

Câu hỏi	Câu trả lời mẫu
How’s the weather? — Thời tiết thế nào?	It’s sunny. — Trời có nắng.
What’s the weather like today? — Hôm nay trời thế nào?	It’s cloudy and cool. — Trời nhiều mây và mát.
Is it raining? — Trời đang mưa à?	Yes, it’s raining. — Vâng, trời đang mưa.
Is it windy outside? — Bên ngoài có gió không?	No, it’s calm. — Không, trời lặng gió.
Is there any fog? — Có sương mù không?	Yes, there’s thick fog. — Có, sương mù dày đặc.
What’s the temperature? — Nhiệt độ bao nhiêu?	It’s 30 degrees Celsius. — Trời 30 độ C.
Will it rain tomorrow? — Ngày mai trời sẽ mưa chứ?	The forecast says it might. — Dự báo nói có thể mưa.
What’s the forecast for tomorrow? — Ngày mai dự báo thế nào?	It’s expected to be rainy. — Dự kiến trời sẽ có mưa.
How was the weather yesterday? — Hôm qua thời tiết thế nào?	It was warm and sunny. — Trời ấm và có nắng.
What’s the weather like in summer? — Mùa hè thời tiết thế nào?	It’s often hot and humid. — Trời thường nóng và ẩm.

Hội thoại mẫu song ngữ

Tình huống 1: Trước khi ra ngoài

• An: How’s the weather outside? — Bên ngoài thời tiết thế nào?
• Bình: It’s cloudy, and it’s starting to rain. — Trời nhiều mây và đang bắt đầu mưa.
• An: I’ll take an umbrella. — Mình sẽ mang ô.

Tình huống 2: Lên kế hoạch cuối tuần

• Mai: What’s the forecast for Saturday? — Dự báo thứ Bảy thế nào?
• Nam: It says there may be showers in the afternoon. — Dự báo nói chiều có thể có mưa rào.
• Mai: Let’s go to the park in the morning, then. — Vậy mình đi công viên buổi sáng nhé.

Cách đọc bản tin dự báo thời tiết

Cụm weather forecast có nghĩa là dự báo thời tiết. Khi đọc bản tin, hãy chú ý địa điểm, thời gian, nhiệt độ và khả năng có mưa. Chẳng hạn: Tomorrow will be cloudy, with a chance of showers. The temperature will reach 30 degrees Celsius. — Ngày mai trời nhiều mây, có khả năng có mưa rào. Nhiệt độ sẽ lên tới 30 độ C.

Thử hoàn thành câu trong hội thoại: “What’s the forecast?” — “It ___ be sunny.” Đáp án là will. Nếu dự báo chưa chắc chắn, bạn có thể dùng may hoặc might thay cho will.

Chuyển danh từ thành tính từ miêu tả thời tiết: vì sao không nói “It is rain”

Quy tắc hậu tố -y và gấp đôi phụ âm

Nhiều danh từ chỉ thời tiết trở thành tính từ khi thêm -y: rain → rainy, cloud → cloudy, wind → windy, storm → stormy và snow → snowy. Một số từ đổi cách viết, nên hãy học cả danh từ lẫn tính từ:

Danh từ	Tính từ đúng	Dạng sai cần tránh
sun	sunny	suny
fog	foggy	fogy
rain	rainy	rainny
ice	icy	icey

Ở sun và fog, phụ âm cuối được viết kép; với ice, bỏ chữ e trước khi thêm -y. Quy tắc này không áp dụng cho mọi danh từ. Chẳng hạn, hãy học heat cùng tính từ thông dụng hot. Các từ cold, warm, freezing và chilly cũng không được tạo từ danh từ theo cách trên.

Ba cách đúng để nói “trời mưa”

1. Nhìn từ sau is

   Trong câu tả thời tiết “It is rain”, rain là danh từ nên không phù hợp ở vị trí này. Tuy nhiên, be vẫn có thể đi với danh từ trong những cấu trúc khác, chẳng hạn “It is a storm”.



2. Chọn ý muốn diễn đạt

   Dùng “It is rainy” để mô tả thời tiết có mưa; “It rains” để nói mưa thường xảy ra; và “It is raining” khi trời đang mưa.



3. Kiểm tra chính tả

   Viết sunny và foggy với phụ âm kép, nhưng rainy và snowy không gấp đôi phụ âm.

Câu it’s raining nhấn vào việc mưa đang rơi; còn it’s rainy thường miêu tả thời tiết trong một ngày hay một giai đoạn. Ví dụ: It’s a rainy week — Đây là một tuần nhiều mưa. Nếu muốn ôn kỹ hơn, bạn có thể xem bài giải thích riêng về cách nói trời mưa trong tiếng Anh.

Quiz sửa lỗi: tìm câu sai

Sửa ba câu sau: 1. It is sun today. 2. It is fog. 3. It is rain outside.

Đáp án: 1. It is sunny today. 2. It is foggy. 3. It is raining outside.

Nhìn nhanh

Phân biệt các cặp từ dễ nhầm về thời tiết: weather/climate, humid/muggy, lightning/lightening

Weather và climate

Từ weather chỉ tình trạng khí quyển tại một địa điểm và thời điểm cụ thể; climate là đặc điểm thời tiết dài hạn của một khu vực. Một buổi sáng mưa là weather, còn khí hậu nhiệt đới là climate. Nói cách khác, weather mô tả điều đang diễn ra hôm nay, còn climate nói về đặc điểm quan sát trong thời gian dài.

Humid và muggy

Từ humid miêu tả không khí ẩm và có thể mang sắc thái trung tính. Còn muggy nhấn mạnh cảm giác vừa nóng ẩm vừa ngột ngạt. Không khí ẩm không phải lúc nào cũng oi bức.

Lightning và lightening

Từ lightning /ˈlaɪtnɪŋ/ là tia chớp hoặc sét. Còn lightening /ˈlaɪtənɪŋ/ là dạng thêm -ing của lighten, nghĩa là làm sáng hoặc làm nhẹ đi; đôi khi từ này được phát âm rút gọn, gần giống lightning. Chữ e giúp phân biệt cách viết.

Hurricane, typhoon và cyclone

Ba tên gọi này có thể chỉ cùng một loại bão nhiệt đới, nhưng cách dùng tùy theo khu vực: hurricane thường dùng ở Đại Tây Dương và Đông Bắc Thái Bình Dương; typhoon ở Tây Bắc Thái Bình Dương; còn cyclone ở Ấn Độ Dương và Nam Thái Bình Dương. Từ cyclone cũng là thuật ngữ rộng hơn để chỉ xoáy thuận, vì vậy cần xem ngữ cảnh. Ở Tây Bắc Thái Bình Dương, không phải xoáy thuận nhiệt đới nào cũng đủ mạnh để gọi là typhoon; bão yếu hơn có thể được gọi là tropical storm.

Cặp hoặc nhóm từ	Nghĩa và sắc thái	Khi nào dùng	Ví dụ đúng	Lỗi thường gặp
weather / climate	Thời tiết / khí hậu	Hiện tại hoặc ngắn hạn / đặc điểm dài hạn	The weather is hot today. — Hôm nay trời nóng.	Dùng climate để hỏi trời sáng nay.
humid / muggy	Ẩm / nóng ẩm khó chịu	Mô tả độ ẩm / cảm giác oi bức	It feels muggy. — Trời có cảm giác oi bức.	Coi mọi điều kiện humid đều là muggy.
lightning / lightening	Tia chớp / làm sáng hoặc nhẹ đi	Hiện tượng trời / hành động thay đổi	Lightning flashed. — Tia chớp lóe lên.	Viết lightening khi muốn nói tia chớp.
hurricane / typhoon / cyclone	Các tên bão theo vùng; cyclone còn có nghĩa rộng	Chọn theo khu vực và cường độ	A typhoon is approaching. — Một cơn bão đang đến gần.	Gọi mọi bão ở Biển Đông là hurricane.

Còn hai nhóm từ dễ nhầm: fog thường dày hơn mist, trong khi haze là màn mờ do các hạt trong không khí. Sleet có thể chỉ mưa lẫn tuyết trong tiếng Anh–Anh hoặc những hạt băng nhỏ trong tiếng Anh–Mỹ. Hail là mưa đá trong tiếng Anh, không phải tên gọi chung cho mọi dạng mưa tuyết.

Thang gió Beaufort: breeze, gust, squall, gale khác nhau thế nào

Bảng thang Beaufort song ngữ

Thang Beaufort chia sức gió thành các cấp từ 0 đến 12. Bảng rút gọn dưới đây ghi khoảng tốc độ gió quy đổi sang km/h. Cấp gió được xác định theo gió duy trì, không phải chỉ dựa vào một cơn giật ngắn.

Cấp	Tên tiếng Anh	Nghĩa tiếng Việt	Tốc độ gió, km/h	Dấu hiệu quan sát
0	Calm	Lặng gió	Dưới 1	Khói bốc gần như thẳng đứng.
2	Light breeze	Gió nhẹ	6–11	Lá xào xạc, cảm nhận được gió trên mặt.
4	Moderate breeze	Gió vừa	20–28	Bụi bay, cành nhỏ lay động.
6	Strong breeze	Gió mạnh	39–49	Cành lớn đung đưa, khó dùng ô.
8	Gale	Gió mạnh cấp 8	62–74	Cành cây nhỏ có thể gãy; đi ngược gió khó.
9	Strong gale	Gió mạnh cấp 9	75–88	Có thể gây hư hại nhẹ cho công trình.
10	Storm	Gió bão cấp 10	89–102	Cây có thể bật gốc, công trình hư hại.
11	Violent storm	Gió bão dữ dội	103–117	Thiệt hại có thể lan rộng.
12	Hurricane force	Gió cấp cuồng phong	Từ 118	Có thể gây tàn phá nghiêm trọng.

Gust, squall và gale: dùng khi nào

Từ breeze thường chỉ gió nhẹ; gale là gió rất mạnh, có các cấp cụ thể trong thang Beaufort. Còn gust lại chỉ một cơn gió giật ngắn. Từ squall là luồng gió mạnh xuất hiện đột ngột và kéo dài hơn một cơn giật, đôi khi kèm mưa hoặc tuyết. Hai từ gust và squall không phải tên cấp Beaufort riêng.

Trong bản tin, bạn có thể gặp câu: Strong winds with sudden gusts are expected. — Dự kiến có gió mạnh kèm các cơn giật bất chợt.

Tự kiểm tra: Ghép breeze, gust, squall, gale với: a) gió giật ngắn; b) gió nhẹ; c) gió mạnh cấp Beaufort; d) gió mạnh nổi lên đột ngột.

Đáp án: a) gust; b) breeze; c) gale; d) squall.

Từ vựng thời tiết theo mùa, Anh–Anh vs Anh–Mỹ và khí hậu biến đổi

Các mùa và thời tiết đặc trưng

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
spring (n.)	/sprɪŋ/	mùa xuân	Spring is warm here. — Mùa xuân ở đây ấm áp.
summer (n.)	/ˈsʌmər/	mùa hè	Summer can be hot. — Mùa hè có thể nóng.
autumn (n.)	/ˈɔːtəm/	mùa thu	Autumn is cool here. — Mùa thu ở đây mát.
fall (n.)	/fɔːl/	mùa thu, thường dùng ở Mỹ	The leaves change color in fall. — Lá đổi màu vào mùa thu.
winter (n.)	/ˈwɪntər/	mùa đông	Winter is cold there. — Mùa đông ở đó lạnh.
rainy season (n.)	/ˈreɪni ˌsiːzən/	mùa mưa	Roads can flood in the rainy season. — Đường có thể ngập vào mùa mưa.
dry season (n.)	/ˈdraɪ ˌsiːzən/	mùa khô	The dry season brings less rain. — Mùa khô có ít mưa hơn.
wet season (n.)	/ˈwet ˌsiːzən/	mùa mưa	It rains often in the wet season. — Mùa mưa trời thường mưa.

Ở Việt Nam, cách mô tả mùa tùy vùng: bạn có thể nói về bốn mùa hoặc nhắc đến mùa mưa và mùa khô. Trong tiếng Anh–Anh, autumn phổ biến hơn; người Mỹ thường dùng fall.

Fahrenheit, Celsius và khác biệt Anh–Mỹ

Ở Việt Nam, nhiệt độ thường được tính bằng độ C: 30 degrees Celsius. Ở Mỹ, bạn cũng sẽ gặp đơn vị độ F: degrees Fahrenheit. Công thức quy đổi là °F = °C × 9/5 + 32; theo đó, 30°C bằng 86°F.

Cách phát âm cũng có đôi chút khác biệt. Trong giọng Anh–Anh phổ biến, âm /r/ cuối weather thường không được đọc khi từ đứng riêng; người nói giọng Mỹ thường phát âm rõ âm /r/. Khi âm /r/ nối với một nguyên âm ở từ tiếp theo trong tiếng Anh–Anh, bạn vẫn có thể nghe âm này.

Từ vựng về biến đổi khí hậu

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
climate (n.)	/ˈklaɪmət/	khí hậu	The region has a tropical climate. — Khu vực có khí hậu nhiệt đới.
climate change (n.)	/ˈklaɪmət tʃeɪndʒ/	biến đổi khí hậu	Climate change affects many regions. — Biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến nhiều khu vực.
global warming (n.)	/ˌɡloʊbəl ˈwɔːrmɪŋ/	sự nóng lên toàn cầu	Global warming is a long-term trend. — Sự nóng lên toàn cầu là một xu hướng dài hạn.
greenhouse gas (n.)	/ˈɡriːnhaʊs ɡæs/	khí nhà kính	Carbon dioxide is a greenhouse gas. — Carbon dioxide là một khí nhà kính.
carbon footprint (n.)	/ˈkɑːrbən ˌfʊtprɪnt/	dấu chân carbon	Cycling can reduce your carbon footprint. — Đi xe đạp có thể giảm dấu chân carbon của bạn.
sea level rise (n.)	/ˈsiː ˌlevəl raɪz/	sự dâng lên của mực nước biển	Sea level rise threatens coastal areas. — Mực nước biển dâng đe dọa các vùng ven biển.
extreme weather (n.)	/ɪkˌstriːm ˈweðər/	thời tiết cực đoan	Extreme weather can damage homes. — Thời tiết cực đoan có thể làm hư hại nhà cửa.
heatwave (n.)	/ˈhiːtweɪv/	đợt nắng nóng	The heatwave lasted a week. — Đợt nắng nóng kéo dài một tuần.

Từ global warming chỉ sự nóng lên toàn cầu, còn climate change có nghĩa rộng hơn, bao gồm những thay đổi dài hạn trong hệ thống khí hậu.

Tự kiểm tra: 1. Mùa khô là gì? 2. Fall trong ngữ cảnh mùa nghĩa là gì? 3. Chọn từ: A prolonged period of unusually hot weather is a ___.

Đáp án: 1. Dry season. 2. Mùa thu. 3. Heatwave.

Thuật ngữ khí tượng mô tả biểu đồ thời tiết trong IELTS Writing Task 1

Từ vựng mô tả biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa

Trong IELTS Academic Writing Task 1, hãy kiểm tra đơn vị và mốc thời gian trên biểu đồ trước khi chọn động từ. Những từ dưới đây giúp bạn mô tả số liệu cụ thể, thay vì chỉ nói trời nóng hay lạnh.

Từ vựng và từ loại	IPA	Nghĩa	Ví dụ song ngữ
rainfall (n.)	/ˈreɪnfɔːl/	lượng mưa	Rainfall increased in June. — Lượng mưa tăng vào tháng Sáu.
precipitation (n.)	/prɪˌsɪpɪˈteɪʃən/	lượng giáng thủy	Precipitation fell in July. — Lượng giáng thủy giảm vào tháng Bảy.
average (n.)	/ˈævərɪdʒ/	mức trung bình	The average was 25°C. — Mức trung bình là 25°C.
peak (v.)	/piːk/	đạt đỉnh	Rainfall peaked in August. — Lượng mưa đạt đỉnh vào tháng Tám.
fluctuate (v.)	/ˈflʌktʃueɪt/	dao động	Temperatures fluctuated slightly. — Nhiệt độ dao động nhẹ.
plummet (v.)	/ˈplʌmɪt/	giảm mạnh	Rainfall plummeted in October. — Lượng mưa giảm mạnh vào tháng Mười.
rise (v.)	/raɪz/	tăng	The temperature rose in May. — Nhiệt độ tăng vào tháng Năm.
stable (adj.)	/ˈsteɪbəl/	ổn định	The temperature remained stable. — Nhiệt độ giữ ổn định.
sunshine (n.)	/ˈsʌnʃaɪn/	ánh nắng, thời gian có nắng	Sunshine increased in June. — Thời gian có nắng tăng vào tháng Sáu.
pressure (n.)	/ˈpreʃər/	áp suất	Air pressure fell overnight. — Áp suất không khí giảm qua đêm.

Một số cụm hữu ích: rose sharply to — tăng mạnh lên đến; remained stable at — ổn định ở mức; dropped gradually from … to … — giảm dần từ … xuống …. Hãy đọc đúng đơn vị trên biểu đồ: °C là độ C, mm là milimét, percent là phần trăm và hours of sunshine là số giờ có nắng.

Đoạn văn mẫu mô tả số liệu

Giả sử biểu đồ ghi nhận nhiệt độ trung bình 20°C vào tháng Một, 25°C vào tháng Ba và mức nhiệt không đổi trong tháng Tư:

Đoạn mẫu bằng tiếng Anh: The average temperature rose from 20°C in January to 25°C in March. It then remained stable at 25°C in April.

Nhiệt độ trung bình tăng từ 20°C vào tháng Một lên 25°C vào tháng Ba. Sang tháng Tư, nhiệt độ giữ ổn định ở mức 25°C.

Dùng from để nêu điểm xuất phát, to cho mức đạt đến và at sau remained stable. Đây chỉ là ví dụ minh họa, không phải số liệu quan trắc hay cam kết về mức điểm IELTS.

Thành ngữ về thời tiết kèm nguồn gốc và ngữ cảnh văn hóa

Raining cats and dogs: nguồn gốc và cách dùng

Thành ngữ it’s raining cats and dogs nghĩa là trời mưa rất to, chứ không phải mèo hay chó rơi xuống. Chưa có xác nhận chắc chắn về nguồn gốc thành ngữ. Một số giả thuyết liên hệ cụm từ này với hình ảnh trong văn hóa hoặc đường phố Anh xưa, nhưng không nên xem riêng giả thuyết nào là sự thật đã được chứng minh.

Ví dụ: it’s raining cats and dogs, so let’s stay inside. — Trời mưa như trút, nên mình ở trong nhà nhé. Đây là cách nói thân mật, đôi khi mang sắc thái hài hước; it’s raining heavily trung tính hơn.

Idioms thông dụng khác kèm ví dụ

• Under the weather — thấy không khỏe. Thành ngữ này thường được liên hệ với ngôn ngữ hàng hải, dù nguồn gốc chính xác chưa rõ. Cách dùng thân mật: I’m feeling under the weather today. — Hôm nay tôi thấy không khỏe.
• A storm in a teacup — chuyện bé xé ra to. Hình ảnh cơn bão trong tách trà làm nổi bật sự chênh lệch giữa phản ứng lớn và vấn đề nhỏ; cách nói này quen thuộc trong tiếng Anh–Anh. The argument was a storm in a teacup. — Cuộc tranh cãi chỉ là chuyện bé xé ra to.
• Every cloud has a silver lining — trong điều không may vẫn có mặt tích cực. Hình ảnh ánh sáng viền quanh đám mây gợi lên hy vọng. Thành ngữ này có thể dùng để an ủi, nhưng hãy cân nhắc nếu người nghe đang gặp chuyện nghiêm trọng. I missed the bus, but every cloud has a silver lining: I met an old friend while waiting. — Tôi lỡ xe buýt, nhưng trong cái rủi có cái may: tôi gặp bạn cũ lúc chờ xe.
• Break the ice — phá tan sự ngượng ngùng ban đầu. Cụm từ gợi hình ảnh phá lớp băng đang cản trở chuyển động, và dùng được trong giao tiếp thường ngày lẫn môi trường làm việc. She told a joke to break the ice. — Cô ấy kể chuyện cười để mọi người bớt ngượng.

Tự kiểm tra: Bạn thấy hơi mệt và muốn hủy cuộc hẹn. Nên nói I’m under the weather hay I’m breaking the ice? Đáp án: I’m under the weather.

Kế hoạch ôn tập 7 ngày và bộ flashcard tải về

Lộ trình ôn tập trong 7 ngày

1. Ngày 1: Học nhóm cơ bản, từ weather đến windy; đặt ba câu về thời tiết quanh bạn.
2. Ngày 2: Học từ chỉ hiện tượng, nhiệt độ và độ ẩm; nghe từng từ trong từ điển rồi nhại lại.
3. Ngày 3: Đọc hai đoạn hội thoại, thay địa điểm và thời gian bằng thông tin của bạn.
4. Ngày 4: Ôn weather/climate, humid/muggy và lightning/lightening; tự viết câu để phân biệt.
5. Ngày 5: Ghép từ chỉ gió với mô tả, ôn các mùa và thử đổi 30°C sang °F.
6. Ngày 6: Chọn hai thành ngữ, viết tình huống phù hợp rồi đọc thành tiếng.
7. Ngày 7: Làm lại bài tập mà không nhìn đáp án; ghi riêng những từ còn sai để ôn tiếp.

Tải PDF và flashcard thời tiết

Bài viết hiện chưa có tệp PDF hoặc bộ Anki/Quizlet đính kèm. Nếu muốn ôn ngoại tuyến, bạn có thể dùng chức năng in của trình duyệt và chọn lưu thành PDF. Một cách khác là tự tạo thẻ: mặt trước ghi foggy, mặt sau ghi “/ˈfɔːɡi/ — có sương mù — It’s foggy this morning”. Ưu tiên tạo thẻ cho những từ bạn hay quên, rồi ôn lại với khoảng cách tăng dần.

Checklist tự đánh giá

Đánh dấu những việc bạn làm được mà không cần tra bài:

• ☐ Đọc và phát âm được 10 từ: weather, thunder, lightning, foggy, drizzle, humidity, freezing, blizzard, drought, forecast.
• ☐ Hỏi và trả lời bằng It’s + tính từ, It’s + V-ing và There’s + danh từ.
• ☐ Chuyển đúng rain, sun, fog, wind, snow sang tính từ.
• ☐ Giải thích được weather/climate, humid/muggy và hurricane/typhoon.
• ☐ Phân biệt được breeze, gust, squall, gale, không nhầm cơn giật với cấp gió.
• ☐ Viết một câu về thời tiết hôm nay và một câu về dự báo ngày mai.
• ☐ Dùng đúng hai thành ngữ trong tình huống phù hợp.

Nếu chưa làm được ít nhất sáu mục, hãy quay lại ngày 3 và ngày 6 rồi luyện thêm phần còn yếu. Khi đã sẵn sàng, chọn một hiện tượng như mưa đá hoặc bão tuyết và viết một đoạn ngắn bằng những từ vừa học.

Dữ liệu chính

Từ Vựng Tiếng Anh	Từ Loại	Phiên Âm IPA	Nghĩa Tiếng Việt	Ví Dụ Song Ngữ	Phân Nhóm Từ Vựng
weather	n.	/ˈweðər/	thời tiết	The weather is nice today. — Hôm nay thời tiết đẹp.	Cơ bản
sunny	adj.	/ˈsʌni/	có nắng	It's sunny outside. — Bên ngoài trời có nắng.	Cơ bản
rainy	adj.	/ˈreɪni/	có mưa, nhiều mưa	It's a rainy day. — Hôm nay là một ngày mưa.	Cơ bản
cloudy	adj.	/ˈklaʊdi/	nhiều mây	It's cloudy this morning. — Sáng nay trời nhiều mây.	Cơ bản
windy	adj.	/ˈwɪndi/	nhiều gió	It's windy by the lake. — Gần hồ trời nhiều gió.	Cơ bản
snowy	adj.	/ˈsnoʊi/	có tuyết, nhiều tuyết	It was snowy yesterday. — Hôm qua trời có tuyết.	Cơ bản
foggy	adj.	/ˈfɔːɡi/	có sương mù	It's foggy this morning. — Sáng nay có sương mù.	Cơ bản
stormy	adj.	/ˈstɔːrmi/	có bão, giông	It was a stormy night. — Đó là một đêm giông bão.	Cơ bản
clear	adj.	/klɪr/	quang đãng	The sky is clear tonight. — Tối nay trời quang đãng.	Cơ bản
bright	adj.	/braɪt/	sáng, rực rỡ	It's a bright morning. — Đó là một buổi sáng rực rỡ.	Cơ bản
overcast	adj.	/ˌoʊvərˈkæst/	âm u, phủ kín mây	The sky is overcast. — Bầu trời phủ kín mây.	Cơ bản
dry	adj.	/draɪ/	khô, ít mưa	The weather is dry now. — Lúc này thời tiết khô ráo.	Cơ bản
wet	adj.	/wet/	ẩm ướt, có mưa	It was wet all weekend. — Suốt cuối tuần trời mưa ẩm ướt.	Cơ bản
misty	adj.	/ˈmɪsti/	có sương mỏng	It was a misty morning. — Đó là một buổi sáng có sương mỏng.	Cơ bản
frosty	adj.	/ˈfrɔːsti/	có sương giá, giá lạnh	It was frosty last night. — Tối qua trời giá lạnh.	Cơ bản
breezy	adj.	/ˈbriːzi/	có gió nhẹ mát	It's breezy by the sea. — Ven biển có gió nhẹ mát.	Cơ bản
gusty	adj.	/ˈɡʌsti/	có gió giật	It's gusty on the hill. — Trên đồi có gió giật.	Cơ bản
sun	n.	/sʌn/	mặt trời	The sun is shining. — Mặt trời đang chiếu sáng.	Cơ bản
cloud	n.	/klaʊd/	đám mây	A cloud covered the sun. — Một đám mây che mặt trời.	Cơ bản
sky	n.	/skaɪ/	bầu trời	The sky is blue. — Bầu trời có màu xanh.	Cơ bản
rain	n.	/reɪn/	mưa	The rain stopped at noon. — Mưa tạnh vào buổi trưa.	Cơ bản
wind	n.	/wɪnd/	gió	The wind is strong today. — Hôm nay gió mạnh.	Cơ bản
snow	n.	/snoʊ/	tuyết	The snow covered the road. — Tuyết phủ kín con đường.	Cơ bản
forecast	n.	/ˈfɔːrkæst/	dự báo	The forecast says rain. — Dự báo cho biết sẽ có mưa.	Cơ bản
thunder	n.	/ˈθʌndər/	tiếng sấm	We heard thunder. — Chúng tôi nghe thấy tiếng sấm.	Hiện tượng thời tiết
lightning	n.	/ˈlaɪtnɪŋ/	tia chớp, sét	Lightning lit up the sky. — Tia chớp làm sáng bầu trời.	Hiện tượng thời tiết
rainbow	n.	/ˈreɪnboʊ/	cầu vồng	A rainbow appeared after the rain. — Cầu vồng xuất hiện sau cơn mưa.	Hiện tượng thời tiết
hail	n.	/heɪl/	mưa đá	Hail damaged the crops. — Mưa đá làm hỏng mùa màng.	Hiện tượng thời tiết
drizzle	n.	/ˈdrɪzəl/	mưa phùn	A light drizzle began. — Một cơn mưa phùn nhẹ bắt đầu.	Hiện tượng thời tiết
shower	n.	/ˈʃaʊər/	cơn mưa rào	We had a short shower. — Chúng tôi gặp một cơn mưa rào ngắn.	Hiện tượng thời tiết
downpour	n.	/ˈdaʊnpɔːr/	trận mưa như trút	We waited inside during the downpour. — Chúng tôi đợi trong nhà khi mưa như trút.	Hiện tượng thời tiết
frost	n.	/frɔːst/	sương giá	Frost covered the grass. — Sương giá phủ trên cỏ.	Hiện tượng thời tiết
dew	n.	/duː/	sương đọng thành giọt	Dew covered the leaves. — Sương đọng trên lá.	Hiện tượng thời tiết
blizzard	n.	/ˈblɪzərd/	bão tuyết	The blizzard closed the road. — Bão tuyết khiến con đường bị đóng.	Hiện tượng thời tiết
drought	n.	/draʊt/	hạn hán	The drought damaged crops. — Hạn hán làm hại mùa màng.	Hiện tượng thời tiết
flood	n.	/flʌd/	lũ lụt	The flood damaged homes. — Trận lũ làm hư hại nhà cửa.	Hiện tượng thời tiết
storm	n.	/stɔːrm/	bão, giông	A storm is approaching. — Một cơn bão đang đến gần.	Hiện tượng thời tiết
thunderstorm	n.	/ˈθʌndərstɔːrm/	cơn giông có sấm sét	A thunderstorm woke me up. — Một cơn giông đánh thức tôi.	Hiện tượng thời tiết
tornado	n.	/tɔːrˈneɪdoʊ/	lốc xoáy	The tornado damaged a barn. — Lốc xoáy làm hư một nhà kho.	Hiện tượng thời tiết
hurricane	n.	/ˈhɜːrɪkeɪn/	bão nhiệt đới ở Đại Tây Dương hoặc Đông Bắc Thái Bình Dương	The hurricane reached the coast. — Bão đổ bộ vào bờ biển.	Hiện tượng thời tiết
typhoon	n.	/taɪˈfuːn/	bão nhiệt đới ở Tây Bắc Thái Bình Dương	The typhoon brought heavy rain. — Bão mang theo mưa lớn.	Hiện tượng thời tiết
cyclone	n.	/ˈsaɪkloʊn/	xoáy thuận; bão nhiệt đới tại một số vùng	The cyclone approached India. — Cơn bão tiến gần Ấn Độ.	Hiện tượng thời tiết
tropical storm	n.	/ˈtrɑːpɪkəl stɔːrm/	bão nhiệt đới	The tropical storm moved inland. — Cơn bão nhiệt đới đi vào đất liền.	Hiện tượng thời tiết
monsoon	n.	/mɑːnˈsuːn/	gió mùa, mùa mưa gió mùa	The monsoon brings heavy rain. — Gió mùa mang theo mưa lớn.	Hiện tượng thời tiết
cold front	n.	/koʊld frʌnt/	khối không khí lạnh đang di chuyển	A cold front cooled the city. — Khối không khí lạnh làm thành phố mát đi.	Hiện tượng thời tiết
warm front	n.	/wɔːrm frʌnt/	khối không khí ấm đang di chuyển	A warm front raised temperatures. — Khối không khí ấm làm nhiệt độ tăng.	Hiện tượng thời tiết
mist	n.	/mɪst/	màn sương mỏng	Mist covered the hills. — Sương mỏng phủ các ngọn đồi.	Hiện tượng thời tiết
fog	n.	/fɔːɡ/	sương mù	Fog reduced visibility. — Sương mù làm giảm tầm nhìn.	Hiện tượng thời tiết
haze	n.	/heɪz/	màn mờ do hạt trong không khí	Haze obscured the buildings. — Màn mờ che khuất các tòa nhà.	Hiện tượng thời tiết
sleet	n.	/sliːt/	mưa tuyết hoặc hạt băng nhỏ	Sleet fell during the afternoon. — Mưa tuyết rơi vào buổi chiều.	Hiện tượng thời tiết

Câu hỏi thường gặp

Có bao nhiêu từ vựng tiếng Anh về thời tiết người mới bắt đầu cần học?

Người mới bắt đầu nên nắm khoảng 30–40 từ cốt lõi gồm các tính từ thời tiết, hiện tượng, nhiệt độ và mùa. Sau đó mở rộng dần sang idioms và thuật ngữ nâng cao.

Học từ vựng tiếng Anh chủ đề thời tiết nhanh và hiệu quả bằng cách nào?

Học theo nhóm chủ đề, nghe và nhại phát âm theo IPA, rồi đặt câu về thời tiết thật của ngày hôm nay. Ôn bằng flashcard cách quãng để nhớ lâu hơn.

Sunny và hot có giống nhau không?

Không. Sunny nói về trời nắng, có ánh mặt trời, còn hot nói về nhiệt độ cao. Trời có thể sunny nhưng vẫn lạnh vào mùa đông.

Fall và autumn khác nhau như thế nào?

Cả hai đều nghĩa là mùa thu. Autumn phổ biến trong tiếng Anh–Anh, còn fall phổ biến hơn trong tiếng Anh–Mỹ.

Có thể nói ‘It is raining’ và ‘It is rainy’ thay thế cho nhau không?

Gần như được, nhưng sắc thái khác nhau. ‘It is raining’ nói trời đang mưa ngay lúc này, còn ‘It is rainy’ mô tả thời tiết nhiều mưa nói chung.