Tăng ca tiếng Anh là overtime (viết tắt OT), phát âm /ˈoʊvərtaɪm/ (Mỹ) hay /ˈəʊvətaɪm/ (Anh) — tức giờ làm thêm ngoài khung quy định. Giờ làm việc là working hours, lịch làm việc là work schedule. Ví dụ: I worked overtime last night (Tối qua tôi tăng ca).
Tăng ca tiếng Anh là overtime (viết tắt OT), giờ làm việc là working hours. Câu trả lời ngắn gọn: overtime /ˈoʊvərtaɪm/ (Mỹ) hoặc /ˈəʊvətaɪm/ (Anh) là giờ làm thêm ngoài khung quy định; working hours là số giờ làm việc của một nhân viên trong ngày hoặc tuần. Bài viết này gộp đủ từ vựng bạn cần để nói về lịch làm việc, ca kíp, chấm công, tăng ca và nghỉ phép trong môi trường văn phòng tại Việt Nam, kèm phiên âm IPA, nghĩa tiếng Việt và ví dụ song ngữ.
Phiên âm trong bài dùng hệ IPA (International Phonetic Alphabet), ghi rõ khi phát âm Anh và Mỹ khác nhau. Mọi ví dụ đều là câu tự nhiên, không dịch từng chữ, để bạn copy và dùng đúng ngữ cảnh công sở.
Tăng ca và giờ làm việc tiếng Anh là gì: nghĩa, phát âm và cách dùng
Overtime, OT, làm thêm giờ: nghĩa và cách phát âm
Overtime (danh từ và tính từ) nghĩa là làm thêm giờ, tức thời gian làm việc vượt ngoài giờ quy định trong hợp đồng hoặc nội quy công ty. Overtime viết tắt là OT, phiên âm /ˈəʊ.və.taɪm/. OT phổ biến trong nói chuyện và nhắn tin nội bộ; còn email trang trọng gửi sếp hoặc bộ phận nhân sự, hãy viết đầy đủ overtime.
Phát âm theo IPA:
- Anh: /ˈəʊvətaɪm/
- Mỹ: /ˈoʊvərtaɪm/
Ví dụ: I worked overtime last night. (Tối qua tôi tăng ca.)
Lưu ý viết liền: overtime là một từ chỉ việc làm thêm giờ, còn over time viết rời nghĩa là ‘theo thời gian, dần dần’ — hai cách viết đổi nghĩa hoàn toàn (phần phân biệt chi tiết ở mục sau).
Ba cụm động từ thường gặp:
- work overtime: làm thêm giờ (cách dùng chuẩn, trung tính)
- do overtime: làm tăng ca (thân mật, thường dùng trong nói chuyện)
- put in overtime: bỏ thêm giờ làm (nhấn mạnh thời gian đầu vào)

Working hours, work schedule, business hours: khác nhau ở đâu
Ba cụm này hay bị nhầm lẫn, dù nghĩa khác nhau rõ:
- Working hours: số giờ làm việc của một người (ví dụ 8 giờ một ngày).
- Work schedule: lịch làm việc (giờ bắt đầu, kết thúc, các ngày trong tuần).
- Business hours: giờ cửa hàng hoặc doanh nghiệp phục vụ khách hàng, tức giờ giao dịch.
- Office hours: giờ văn phòng làm việc, đôi khi chỉ giờ tiếp khách.
Ví dụ song ngữ: Our business hours are 9 a.m. to 6 p.m., but my working hours are 8:30 a.m. to 5:30 p.m. (Giờ giao dịch của chúng tôi là 9h đến 18h, nhưng giờ làm việc của tôi là 8h30 đến 17h30.)

Phần sau có bảng tra cứu gộp cả hai phía của từ khóa — giờ làm việc/ca kíp lẫn tăng ca — để bạn không phải mở nhiều trang khác nhau.
Bảng tra cứu từ vựng giờ làm việc, ca kíp, chấm công và tăng ca (có IPA và ví dụ song ngữ)
Bảng dưới gộp hơn 40 mục từ vựng về giờ làm việc, ca kíp, chấm công, tăng ca và nghỉ phép. Mỗi mục có loại từ (POS), phiên âm IPA, nghĩa tiếng Việt và ví dụ song ngữ tự nhiên. Bạn tra nhanh theo nhóm chủ đề, hoặc cuộn một lượt cho xong.
Giờ làm việc và mô hình lịch làm
Nhóm này liệt kê kiểu làm việc và khung giờ: full-time, part-time, flexible working hours, flextime, staggered hours, compressed workweek, 9-to-5, work from home, hybrid, remote, deadline. Bộ từ này dùng cho văn phòng 9-to-5, mô hình linh hoạt, hybrid và làm từ xa.

Ca kíp: ca sáng, ca chiều, ca đêm, ca xoay, ca gãy
Nhóm này dành cho nhân viên làm theo ca (shift work): day shift, night shift, morning shift, afternoon shift, rotating shift, split shift, shift handover. Nhà máy, bệnh viện, bán lẻ hay dịch vụ đều làm việc theo ca trực.

Chấm công vào/ra và ghi nhận trễ, sớm, vắng: timesheet, attendance, timekeeping
Nhóm này nói về hệ thống chấm công: clock in/out, punch in/out, timesheet, attendance record, timekeeping, late, early, absent. Dùng khi báo giờ vào, ra, trễ, sớm hoặc vắng mặt.

Tăng ca, làm thêm giờ và lương tăng ca
Nhóm này tập trung vào overtime và các collocation đi kèm: overtime pay, double overtime, work late, stay late, be eligible for overtime, approved overtime, unpaid overtime, overtime request, deadline, crunch time. Đây là bộ từ vựng cốt lõi khi xin, duyệt hoặc từ chối tăng ca.
Nghỉ phép, nghỉ bù và các cụm liên quan
Nhóm này giải quyết việc nghỉ sau tăng ca: time off, day off, paid leave, annual leave, sick leave, compensatory leave/comp time, HR, paycheck. Dùng khi email xin nghỉ phép hoặc nghỉ bù giờ làm thêm.

| Từ/cụm từ | Loại từ | IPA | Nghĩa tiếng Việt | Ví dụ song ngữ Anh–Việt | Nhóm chủ đề | Thanh ghi/ghi chú |
|---|---|---|---|---|---|---|
| overtime | n, adj | /ˈoʊvərtaɪm/ (Mỹ), /ˈəʊvətaɪm/ (Anh) | làm thêm giờ, tăng ca | I worked overtime last night. (Tối qua tôi tăng ca.) | Tăng ca | Trung tính; email trang trọng viết đầy đủ |
| OT | n (viết tắt) | /oʊ tiː/ | viết tắt của overtime | Please log your OT in the timesheet. (Vui lòng ghi giờ tăng ca vào bảng chấm công.) | Tăng ca | Thân mật, nội bộ |
| working hours | n | /ˈwɜːrkɪŋ ˈaʊərz/ | giờ làm việc | My working hours are 8 a.m. to 5 p.m. (Giờ làm việc của tôi là 8h đến 17h.) | Giờ làm việc | Trung tính |
| work schedule | n | /wɜːrk ˈʃedʒuːl/ | lịch làm việc | Can you send me the work schedule for next week? (Bạn gửi tôi lịch làm tuần sau được không?) | Giờ làm việc | Trung tính |
| business hours | n | /ˈbɪznəs ˈaʊərz/ | giờ giao dịch, giờ mở cửa | Our business hours are 9 a.m. to 6 p.m. (Giờ mở cửa của chúng tôi là 9h đến 18h.) | Giờ làm việc | Trung tính, nhìn từ phía khách |
| office hours | n | /ˈɒfɪs ˈaʊərz/ | giờ văn phòng, giờ tiếp | She is available during office hours. (Cô ấy có sẵn trong giờ văn phòng.) | Giờ làm việc | Trung tính |
| full-time | adj, adv | /ˈfʊl taɪm/ | toàn thời gian | He works full-time at the company. (Anh ấy làm full-time tại công ty.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| part-time | adj, adv | /ˈpɑːrt taɪm/ | bán thời gian | She has a part-time job after class. (Cô ấy có thêm việc bán thời gian sau giờ học.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| flexible working hours | n | /ˈfleksəbl ˈwɜːrkɪŋ ˈaʊərz/ | giờ làm việc linh hoạt | We offer flexible working hours to staff. (Chúng tôi cung cấp giờ làm linh hoạt cho nhân viên.) | Mô hình lịch | Trang trọng, email HR |
| flextime | n | /ˈfleksˌtaɪm/ | chế độ giờ linh hoạt | Flextime lets you start and finish work earlier or later. (Flextime cho phép bạn bắt đầu và kết thúc sớm hoặc muộn hơn.) | Mô hình lịch | Trung tính, thân mật |
| staggered hours | n | /ˈstæɡəd ˈaʊərz/ | khung giờ lệch tầng | Staggered hours help avoid rush hour at the office. (Giờ lệch tầng giúp tránh giờ cao điểm ở văn phòng.) | Mô hình lịch | Ít dùng, khu vực doanh nghiệp lớn |
| compressed workweek | n | /kəmˈprest ˈwɜːrkwiːk/ | tuần làm việc nén | A compressed workweek means four 10-hour days instead of five 8-hour days. (Tuần làm nén là bốn ngày 10 giờ thay vì năm ngày 8 giờ.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| 9-to-5 | adj, n | /naɪn tə faɪv/ | giờ văn phòng truyền thống | She left the 9-to-5 job to freelance. (Cô ấy từ bỏ việc văn phòng 9–5 để làm tự do.) | Mô hình lịch | Thân mật, phổ biến Mỹ |
| work from home | v | /wɜːrk frəm hoʊm/ | làm tại nhà | I work from home every Friday. (Tôi làm tại nhà mỗi thứ Sáu.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| hybrid | adj | /ˈhaɪbrɪd/ | kết hợp văn phòng và từ xa | Our team uses a hybrid model. (Đội nhóm của chúng tôi dùng mô hình kết hợp.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| remote | adj | /rɪˈmoʊt/ | làm từ xa | He works remotely from Da Nang. (Anh ấy làm từ xa tại Đà Nẵng.) | Mô hình lịch | Trung tính |
| deadline | n | /ˈdedlaɪn/ | thời hạn nộp việc | The deadline is Friday at 5 p.m. (Thời hạn nộp là thứ Sáu 17h.) | Tăng ca / làm quá tải | Trung tính |
| day shift | n | /deɪ ʃɪft/ | ca sáng | I am on the day shift this week. (Tuần này tôi làm ca sáng.) | Ca kíp | Trung tính |
| night shift | n | /naɪt ʃɪft/ | ca đêm | She works the night shift at the hospital. (Cô ấy làm ca đêm tại bệnh viện.) | Ca kíp | Trung tính |
| morning shift | n | /ˈmɔːrnɪŋ ʃɪft/ | ca buổi sáng | The morning shift starts at 6 a.m. (Ca sáng bắt đầu lúc 6h sáng.) | Ca kíp | Trung tính |
| afternoon shift | n | /ˌæftərˈnuːn ʃɪft/ | ca buổi chiều | He prefers the afternoon shift. (Anh ấy thích ca chiều.) | Ca kíp | Trung tính |
| rotating shift | n | /roʊˈteɪtɪŋ ʃɪft/ | ca xoay | Nurses often work rotating shifts. (Y tá thường làm ca xoay.) | Ca kíp | Trung tính |
| split shift | n | /splɪt ʃɪft/ | ca gãy | Restaurant staff often work split shifts. (Nhân viên nhà hàng thường làm ca gãy.) | Ca kíp | Trung tính |
| shift work | n | /ʃɪft wɜːrk/ | làm ca | Shift work can affect sleep and health. (Làm ca có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ và sức khỏe.) | Ca kíp | Trung tính |
| shift handover | n | /ʃɪft ˈhændoʊvər/ | bàn giao ca | Please complete the shift handover before you leave. (Vui lòng hoàn tất bàn giao ca trước khi về.) | Ca kíp | Trung tính |
| clock in | v | /klɒk ɪn/ | chấm công vào | Don’t forget to clock in at 8 a.m. (Đừng quên chấm công vào lúc 8h sáng.) | Chấm công | Trung tính |
| clock out | v | /klɒk aʊt/ | chấm công ra | Remember to clock out when you leave. (Nhớ chấm công ra khi về.) | Chấm công | Trung tính |
| punch in | v | /pʌntʃ ɪn/ | chấm công vào | We punch in using our ID cards. (Chúng tôi chấm công vào bằng thẻ nhân viên.) | Chấm công | Thân mật |
| punch out | v | /pʌntʃ aʊt/ | chấm công ra | Please punch out before leaving the building. (Vui lòng chấm công ra trước khi rời tòa nhà.) | Chấm công | Thân mật |
| timesheet | n | /ˈtaɪmʃiːt/ | bảng chấm công, bảng ghi giờ | Please log your overtime hours in the timesheet. (Hãy ghi giờ tăng ca vào bảng chấm công.) | Chấm công | Trung tính |
| attendance record | n | /əˈtendəns ˈrekɔːrd/ | hồ sơ chuyên cần | HR checks the attendance record every month. (HR kiểm tra hồ sơ chuyên cần hàng tháng.) | Chấm công | Trang trọng, HR |
| timekeeping | n | /ˈtaɪmkiːpɪŋ/ | chấm công, quản lý giờ | Good timekeeping is important for payroll. (Chấm công tốt rất quan trọng với bảng lương.) | Chấm công | Trung tính |
| late | adj, adv | /leɪt/ | trễ | He was late for work twice this week. (Anh ấy đi làm trễ hai lần tuần này.) | Chấm công | Trung tính |
| early | adj, adv | /ˈɜːrli/ | sớm | She clocked out early yesterday. (Cô ấy chấm công sớm hôm qua.) | Chấm công | Trung tính |
| absent | adj | /ˈæbsənt/ | vắng mặt | He was absent due to illness. (Anh ấy vắng mặt vì bệnh tật.) | Chấm công | Trung tính |
| overtime pay | n | /ˈoʊvərtaɪm peɪ/ | tiền tăng ca | Will I receive overtime pay for this Saturday? (Tôi có nhận tiền tăng ca cho thứ Bảy này không?) | Tăng ca | Trung tính |
| double overtime | n | /ˈdʌbl ˈoʊvərtaɪm/ | tăng ca gấp đôi | Some companies pay double overtime on Sundays. (Một số công ty trả tăng ca gấp đôi vào Chủ Nhật.) | Tăng ca | Trung tính, hệ số lương |
| work late | v | /wɜːrk leɪt/ | làm muộn | I had to work late to finish the report. (Tôi phải làm muộn để hoàn tất báo cáo.) | Tăng ca | Trung tính, không ngụ ý tiền OT |
| stay late | v | /steɪ leɪt/ | ở lại muộn | Can you stay late today? (Hôm nay em có ở lại muộn không?) | Tăng ca | Thân mật |
| be eligible for overtime | v | /biː ˈelɪdʒəbl fər ˈoʊvərtaɪm/ | đủ điều kiện nhận tăng ca | Part-time staff may not be eligible for overtime. (Nhân viên bán thời gian có thể không đủ điều kiện nhận tăng ca.) | Tăng ca | Trang trọng |
| approved overtime | n | /əˈpruːvd ˈoʊvərtaɪm/ | tăng ca đã được duyệt | Make sure your overtime is approved before you stay late. (Đảm bảo tăng ca của bạn đã được duyệt trước khi ở lại muộn.) | Tăng ca | Trang trọng |
| unpaid overtime | n | /ʌnˈpeɪd ˈoʊvərtaɪm/ | tăng ca không lương | Unpaid overtime is illegal in many countries. (Tăng ca không lương là bất hợp pháp ở nhiều quốc gia.) | Tăng ca | Trang trọng |
| overtime request | n | /ˈoʊvərtaɪm rɪˈkwest/ | đơn xin đăng ký tăng ca | I submitted an overtime request for the weekend. (Tôi đã nộp đơn xin tăng ca cho cuối tuần.) | Tăng ca | Trung tính |
| crunch time | n | /krʌntʃ taɪm/ | giai đoạn nước rút | It’s crunch time before the product launch. (Đây là giai đoạn nước rút trước khi ra mắt sản phẩm.) | Tăng ca / làm quá tải | Thân mật, nhóm làm việc |
| time off | n | /taɪm ɒf/ | thời gian nghỉ nói chung | I need some time off next week. (Tôi cần thời gian nghỉ tuần sau.) | Nghỉ phép | Trung tính |
| day off | n | /deɪ ɒf/ | một ngày nghỉ | I’m taking a day off on Friday. (Thứ Sáu tôi nghỉ một ngày.) | Nghỉ phép | Thân mật |
| paid leave | n | /peɪd liːv/ | nghỉ phép có lương | Employees get 12 days of paid leave per year. (Nhân viên được 12 ngày nghỉ phép có lương mỗi năm.) | Nghỉ phép | Trang trọng |
| annual leave | n | /ˈænjuəl liːv/ | nghỉ phép năm | How many days of annual leave do I have? (Tôi còn bao nhiêu ngày nghỉ phép năm?) | Nghỉ phép | Trang trọng |
| sick leave | n | /sɪk liːv/ | nghỉ ốm | Please submit a medical certificate for sick leave. (Vui lòng nộp giấy chứng nhận bệnh cho nghỉ ốm.) | Nghỉ phép | Trung tính |
| compensatory leave | n | /kəmˌpensətəri liːv/ | nghỉ bù | You can take compensatory leave for last weekend’s overtime. (Bạn có thể nghỉ bù cho tăng ca cuối tuần qua.) | Nghỉ phép | Trung tính |
| comp time | n | /kɒm taɪm/ | cách gọi tắt nghỉ bù | Instead of pay, I chose comp time. (Thay vì tiền, tôi chọn nghỉ bù.) | Nghỉ phép | Thân mật |
| HR | n | /eɪtʃ ɑːr/ | bộ phận nhân sự | Please ask HR about your overtime pay. (Vui lòng hỏi HR về tiền tăng ca của bạn.) | Nghỉ phép / HR | Trung tính |
| paycheck | n | /peɪ tʃek/ | phiếu lương | My paycheck arrived on Friday. (Phiếu lương của tôi đến thứ Sáu.) | Nghỉ phép / lương | Trung tính, Mỹ |
Bạn có thể đang thắc mắcTừ vựng tiếng Anh về trọng tài và thể thaoTừ vựng tiếng Anh về trọng tài và thể thao: Bảng tra có IPAXem câu trả lời
Overtime hay over time? Các cặp dễ nhầm và lỗi người Việt hay mắc
Overtime vs over time
Đây là cặp dễ nhầm nhất. Overtime viết liền là một từ, danh từ hoặc tính từ, chỉ giờ làm thêm (tăng ca). xác nhận từ ghép ‘overtime’ viết liền chỉ sự làm ngoài giờ, hoàn toàn khác cụm ‘over time’ viết rời mang nghĩa biến đổi dần dần theo thời gian (đồng nghĩa gradually).
Over time viết rời là cụm trạng ngữ, nghĩa là theo thời gian, dần dần, và không liên quan đến làm thêm giờ.
Ví dụ đối lập:
- I worked overtime last night. (Tôi tăng ca tối qua.)
- Your English improves over time. (Tiếng Anh của bạn tốt lên theo thời gian.)

Lỗi sai: ❌ I work over time yesterday. → Đúng: I worked overtime yesterday.
Work late vs work overtime vs extra hours
- Work late: chỉ ở lại muộn, không nhất thiết có tiền tăng ca hay được ghi nhận chính thức.
- Work overtime: làm thêm giờ, thường gắn với đăng ký, duyệt và có thể có lương hoặc nghỉ bù.
- Extra hours: số giờ bổ sung, cách nói chung hơn.
Ví dụ: I stayed late to finish the report, but it wasn’t approved overtime. (Tôi ở lại muộn làm báo cáo nhưng không được duyệt tăng ca.)
Time off, day off, paid leave, compensatory leave
- Time off: thời gian nghỉ nói chung, không nhất thiết là một ngày trọn vẹn.
- Day off: một ngày nghỉ cụ thể.
- Paid leave / annual leave: nghỉ phép chính thức có lương, cần phê duyệt qua HR.
- Compensatory leave (comp time): nghỉ bù thay vì nhận tiền làm thêm giờ.
Lỗi dịch từng chữ cần sửa
- ❌ work over time → ✅ work overtime (khi ý là làm thêm giờ)
- ❌ do OT (trong văn bản trang trọng) → ✅ work overtime hoặc do overtime (chỉ trong nói chuyện thân mật)
- ❌ my company has many OT → ✅ we have a lot of overtime (overtime không đếm được)
- ❌ OT dùng như động từ trong email trang trọng → ✅ dùng work overtime
OT không dùng như động từ trong văn phong trang trọng. Thay vào đó, hãy dùng work overtime hoặc do overtime trong nói chuyện không trang trọng.
Bảng phân biệt nhanh 6 cặp từ dễ nhầm
| Cặp từ | Nghĩa từng từ | Khác biệt cốt lõi | Dùng khi nào | Ví dụ đúng | Lỗi thường gặp |
|---|---|---|---|---|---|
| overtime vs over time | overtime (n/adj): giờ làm thêm; over time (trạng ngữ): theo thời gian, dần dần | overtime là một từ, chỉ việc làm thêm; over time là hai từ, tả sự thay đổi dần | overtime khi nói tăng ca; over time khi nói tiến bộ/thay đổi | I worked overtime last night. / Your English improves over time. | ❌ I work over time yesterday. |
| work late vs work overtime | work late: ở lại muộn; work overtime: làm thêm giờ (thường được ghi nhận/tính OT) | work late chỉ tả giờ giấc; overtime gắn với quyền lợi lương/nghỉ bù | Dùng work overtime khi muốn nhấn mạnh giờ làm thêm chính thức, có đăng ký | I stayed late to finish the report, but it wasn’t approved overtime. | Dùng work late khi thực ra muốn hỏi về overtime pay |
| shift vs schedule | shift: ca làm cụ thể; schedule: lịch làm việc tổng thể | shift là một phần của schedule | Hỏi cả tuần dùng schedule; hỏi một ca dùng shift | What’s my schedule for next week? Which shift am I on Friday? | ❌ What is my shift for next week? khi muốn hỏi cả lịch tuần |
| business hours vs office hours | business hours: giờ doanh nghiệp phục vụ khách; office hours: giờ văn phòng làm việc | business hours nhìn từ khách hàng; office hours nhìn từ nhân viên | Bảng giờ mở cửa dùng business hours; hỏi giờ đi làm dùng office/working hours | Our business hours are 9 a.m. to 6 p.m. | Trả lời khách bằng my working hours khi khách hỏi giờ mở cửa |
| time off vs day off vs leave | time off: thời gian nghỉ nói chung; a day off: một ngày nghỉ; leave: nghỉ phép chính thức | leave mang tính thủ tục HR; day off chỉ đếm ngày; time off chung nhất | Email xin nghỉ dùng leave/time off; nói chuyện dùng day off | I’m taking a day off on Friday. / I submitted a leave request. | ❌ I take a leave tomorrow. → nói I’m on leave tomorrow |
| timesheet vs attendance record | timesheet: bảng ghi giờ làm (để tính lương); attendance record: hồ sơ chuyên cần đi làm/vắng | timesheet trả lời ‘làm bao nhiêu giờ’; attendance trả lời ‘có đi làm không’ | Điền giờ OT vào timesheet; HR kiểm tra vắng mặt qua attendance | Please log your overtime hours in the timesheet. | Gọi timesheet là attendance sheet khi muốn nói về giờ làm thêm |
Collocation với overtime và cách nói giờ tan ca cho tự nhiên
Động từ và cụm đi với overtime
Overtime kết hợp với các động từ và cụm dưới đây để nghe tự nhiên trong văn phong công sở:
- do overtime / work overtime: làm tăng ca
- put in overtime: bỏ thêm giờ làm
- be on overtime: đang trong thời gian tăng ca
- be eligible for overtime: đủ điều kiện nhận tăng ca
- overtime pay: tiền tăng ca
- overtime hours: số giờ tăng ca
- overtime approval: phê duyệt tăng ca
- unpaid overtime: tăng ca không lương

Time and a half, double time: nói về hệ số mà không cần tính lương
Khi nói về hệ số lương tăng ca, bạn có thể dùng các cụm sau mà không cần đi vào công thức tính lương chi tiết:
- Time and a half: hệ số 1.5 (150%), thường dùng cho ngày làm việc bình thường.
- Double time: hệ số 2 (200%), thường dùng cho ngày nghỉ hằng tuần.
- Triple time: hệ số 3 (300%), thường dùng cho ngày lễ hoặc Tết.
Ví dụ: The company pays time and a half for overtime on weekdays. (Công ty trả hệ số 1.5 cho tăng ca trong ngày trong tuần.)
Get off work, finish work, leave work, clock out khác nhau thế nào
- Get off work: cách nói thân mật, phổ biến ở Mỹ, nghĩa là tan ca / kết thúc công việc.
- Finish work: trung tính, nghĩa là hoàn tất việc, xong công việc.
- Leave work: đi khỏi nơi làm việc, nhấn mạnh hành động rời đi.
- Clock out: chấm công ra, dùng khi kết thúc ca và chấm công tại máy.

Ví dụ: I usually get off work at 6 p.m. (Tôi thường tan ca lúc 18h.) / Please clock out before you leave the building. (Vui lòng chấm công ra trước khi rời tòa nhà.)
Các cụm thông dụng để diễn đạt giờ tan ca gồm ‘get off work’, ‘finish work’ và ‘end of the day’.
Cách nói giờ làm việc: a.m./p.m. và 9-to-5
- a.m.: trước trưa (00:00–11:59)
- p.m.: sau trưa (12:00–23:59)
- 9-to-5: khung giờ văn phòng truyền thống từ 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều
- Noon: 12 giờ trưa
- Midnight: 12 giờ đêm

Khi viết giờ trong email, bạn có thể dùng 9 a.m. hoặc 9:00 a.m.; khi nói chuyện, dùng nine o’clock hoặc nine a.m.
Mẫu câu và hội thoại: hỏi lịch, xin tăng ca, từ chối tăng ca, báo tan ca
Phần này đưa từ vựng vào câu thật, để bạn nói được với sếp, HR và đồng nghiệp ở các mức lịch sự khác nhau.
Hỏi lịch làm việc và đổi ca
- Could you please share my work schedule for next week? (Có thể chia sẻ lịch làm tuần sau của tôi không?)
- What’s my schedule for next week? (Lịch tuần sau của tôi thế nào?)
- Which shift am I assigned to on Friday? (Thứ Sáu tôi được phân ca gì?)
- Which shift am I on Friday? (Thứ Sáu tôi làm ca gì?)
- Can I swap shifts with a colleague on Thursday? (Tôi có thể đổi ca với đồng nghiệp thứ Năm không?)
Xin và đăng ký tăng ca
- I’d like to request approval for overtime this Saturday. (Tôi muốn xin phê duyệt tăng ca thứ Bảy này.)
- Can I sign up for overtime on Saturday? (Tôi có thể đăng ký tăng ca thứ Bảy không?)
- Is this overtime paid or compensated with time off? (Khoản tăng ca này được trả lương hay nghỉ bù?)
Sếp yêu cầu tăng ca: đồng ý, hỏi điều kiện, từ chối khéo
Khi quản lý hỏi Can you stay late tonight?, bạn có ba lựa chọn:
Đồng ý: I can stay until 8 p.m.
Đồng ý có điều kiện: I can stay late. Will this count as paid overtime?
Từ chối khéo: I’m afraid I have a prior commitment this evening. Could I make up the hours tomorrow?

Xin nghỉ phép và nghỉ bù sau tăng ca bằng email
- I’d like to take compensatory leave on Monday for the overtime I worked last weekend. (Tôi muốn nghỉ bù thứ Hai cho tăng ca cuối tuần qua.)
- Can I take Monday off to make up for last weekend’s overtime? (Tôi có thể nghỉ thứ Hai để bù giờ tăng ca cuối tuần qua không?)
Ma trận tình huống → câu mẫu theo mức độ lịch sự
| Tình huống | Trang trọng (email, với sếp/HR) | Trung tính (nói chuyện) | Thân mật (đồng nghiệp thân) | Lưu ý |
|---|---|---|---|---|
| Hỏi lịch tuần tới | Could you please share my work schedule for next week? | What’s my schedule for next week? | When am I working next week? | Dùng schedule khi hỏi cả tuần |
| Hỏi ca cụ thể | Which shift am I assigned to on Friday? | Which shift am I on Friday? | Am I on days or nights on Friday? | ‘on days/on nights’ = cách nói tắt kiểu Mỹ |
| Xin đăng ký tăng ca | I’d like to request approval for overtime this Saturday. | Can I sign up for overtime on Saturday? | Any OT slots left this weekend? | ‘request approval’ là cách chuẩn trong email |
| Hỏi lương tăng ca | Could you confirm whether this overtime is paid or compensated with time off? | Is this overtime paid? | Does OT count toward pay? | Đừng hỏi How much is my overtime? |
| Từ chối tăng ca khéo | I’m afraid I have a prior commitment this evening; could I make up the hours tomorrow? | I can’t stay late tonight — could I come in early tomorrow instead? | Sorry, can’t do OT tonight. Family stuff. | Luôn đưa phương án thay thế |
| Báo sắp tan ca | I’ll finish my shift at 6 p.m. and hand over to the next team. | I get off work at 6. | I’m about to clock out. | ‘hand over’ dùng khi làm việc theo ca cần bàn giao |
| Xin nghỉ bù sau OT | I’d like to take compensatory leave on Monday for the overtime I worked last weekend. | Can I take Monday off to make up for last weekend’s overtime? | Taking a comp day on Monday. | ‘comp day’ là cách nói tắt của compensatory day off |
Kịch bản 6 lượt với sếp về tăng ca + email xin phê duyệt OT
Hội thoại mẫu — sếp mời tăng ca, bạn hỏi rõ điều kiện:
Manager: Hi Lan, can you stay late tonight? We need to finish the report.
(Chào Lan, tối nay em có thể ở lại muộn không? Mình cần xong báo cáo.)Lan: I can stay until 8 p.m. Will this count as paid overtime, or will it be compensated with time off?
(Em ở lại đến 8 giờ được. Việc này tính tăng ca có lương hay nghỉ bù ạ?)Manager: It’s paid overtime — time and a half.
(Tăng ca có lương — hệ số 150%.)Lan: Great. Could you send me the overtime approval by email so I can log it in my timesheet?
(Tốt quá. Anh/chị gửi em email duyệt tăng ca để em ghi vào bảng chấm công được không ạ?)Manager: Sure. Please remember to clock out when you leave.
(Được. Nhớ chấm công ra khi về nhé.)Lan: Will do. I’ll wrap up the report before I leave.
(Vâng. Em sẽ hoàn tất báo cáo trước khi về.)

Email mẫu — xin phê duyệt tăng ca trước:
Subject: Overtime Request – [tên dự án], [ngày/tháng]
Dear [tên sếp],
I would like to request approval for overtime on [ngày] to complete [công việc/deadline]. I plan to work from [giờ] to [giờ], which is [X] additional hours.
Could you please confirm whether this overtime will be paid or compensated with time off? Once approved, I will log the hours in my timesheet.
Thank you for your consideration.
Best regards,
[Tên bạn]
Bản dịch: Kính gửi anh/chị, em xin phép đăng ký tăng ca vào ngày […] để hoàn thành […]. Em dự kiến làm từ […] đến […], tương đương […] giờ làm thêm. Anh/chị xác nhận giúp em khoản tăng ca này được trả lương hay nghỉ bù ạ? Sau khi được duyệt, em sẽ ghi giờ vào bảng chấm công. Cảm ơn anh/chị.
Luôn nêu rõ ngày, giờ bắt đầu/kết thúc và số giờ làm thêm. Hỏi ngay trong email khoản tăng ca được trả lương hay nghỉ bù để tránh hiểu lầm sau này.
Thành ngữ về làm việc quá tải: burn the midnight oil, pull an all-nighter, crunch time
Ba thành ngữ sau hữu ích cho giao tiếp công sở, nhưng bạn cần chọn đúng mức độ trang trọng:
- Burn the midnight oil: làm việc khuya, tối đến nửa đêm. Mức độ trung tính đến thân mật.
- Pull an all-nighter: thức trắng đêm làm việc. Thân mật, không dùng trong email trang trọng.
- Crunch time: giai đoạn nước rút gần deadline. Dùng được trong họp nhóm và môi trường làm việc.

Ví dụ: We are in crunch time before the product launch. (Chúng tôi đang trong giai đoạn nước rút trước khi ra mắt sản phẩm.)
Nếu muốn nói trung tính thay vì thành ngữ, bạn có thể dùng: We are working hard to meet the deadline. (Chúng tôi đang làm việc chăm chỉ để đáp ứng thời hạn.)
Chỉ chọn 3–4 cụm hữu ích như trên. Không nên nhồi nhét idiom C1 vào email công sở nếu bạn chưa chắc về mức độ trang trọng.
Hộp ngữ cảnh: tăng ca trong luật lao động Việt Nam và các từ vựng gắn với quyền lợi
Người đi làm Việt Nam cần biết từ vựng nào gắn với quyền lợi nào. Phần dưới đây chỉ nêu mức định vị, không phải tư vấn pháp lý. Bạn nên đối chiếu Bộ luật Lao động hiện hành, hợp đồng lao động và nội quy công ty.
Khung tham khảo theo Bộ luật Lao động Việt Nam 2019 (Luật 45/2019/QH14):
- Giờ làm thêm thường không quá 50% giờ làm việc bình thường trong một ngày; tổng giờ làm kể cả tăng ca không quá 12 giờ/ngày, 40 giờ/tháng và 200 giờ/năm (một số ngành/trường hợp đặc biệt có thể được phép tới 300 giờ/năm).
- Khung hệ số tối thiểu thường được trích dẫn: ≥150% ngày làm việc bình thường (time and a half), ≥200% ngày nghỉ hằng tuần (double time), ≥300% ngày lễ/Tết và nghỉ có hưởng lương (triple time).

Từ vựng gắn với quyền lợi: overtime pay (tiền tăng ca), rest day (ngày nghỉ hằng tuần), public holiday (ngày lễ quốc gia), annual leave (nghỉ phép năm), compensatory leave/comp time (nghỉ bù), working hours limit (giới hạn giờ làm).
Câu nên hỏi HR thay vì tự giả định: Is this overtime paid or compensated with time off? — (Khoản tăng ca này được trả lương hay nghỉ bù ạ?)
⚠️ Lưu ý: đây chỉ là thông tin định vị để bạn hiểu từ vựng gắn với quyền lợi nào — không phải tư vấn pháp lý. Mức trần và hệ số có thể thay đổi theo nghị định/thông tư mới và khác nhau giữa Việt Nam, Mỹ, Anh. Hãy đối chiếu văn bản hiện hành, hợp đồng lao động và nội quy công ty trước khi dùng trong tranh chấp hay đàm phán.
Bài viết này không đưa công thức tính lương chi tiết và không khẳng định số liệu chưa kiểm chứng. Nếu bạn cần tư vấn về quyền lợi tăng ca, hãy liên hệ bộ phận HR hoặc cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền.
Luyện nhớ nhanh và checklist áp dụng: flashcard, điền chỗ trống, chọn cụm đúng
Phần này đưa từ vựng vào hành động ngay trong tuần làm việc tới.
Flashcard 12 thẻ
Dưới đây là 12 thẻ flashcard dạng text để bạn tự tra cứu và ghi nhớ:
- overtime — làm thêm giờ — I worked overtime last night.
- working hours — giờ làm việc — My working hours are 8 a.m. to 5 p.m.
- work schedule — lịch làm việc — What’s my schedule for next week?
- shift — ca làm việc — Which shift am I on Friday?
- clock in/out — chấm công vào/ra — Don’t forget to clock in at 8 a.m.
- timesheet — bảng chấm công — Log your overtime hours in the timesheet.
- overtime pay — tiền tăng ca — Is this overtime paid?
- time off — thời gian nghỉ — I need some time off next week.
- compensatory leave — nghỉ bù — I’ll take compensatory leave on Monday.
- flextime — giờ linh hoạt — Flextime lets you start earlier.
- deadline — thời hạn — The deadline is Friday at 5 p.m.
- crunch time — giai đoạn nước rút — It’s crunch time before the launch.

Điền chỗ trống và chọn cụm đúng
Bài điền chỗ trống (điền từ thích hợp):
- Please ____ at 8 a.m. every morning. (clock in / clock out)
- I worked ____ last night to finish the report. (overtime / over time)
- She is taking a ____ on Friday. (day off / paid leave)
- Nurses often work ____. (rotating shift / business hours)
- Can you ____ late tonight? (stay / work)
- I usually ____ at 6 p.m. (get off work / finish work)
Đáp án: 1. clock in; 2. overtime; 3. day off; 4. rotating shift; 5. stay; 6. get off work.
Chọn cụm đúng:
- Khi muốn nói tăng ca có lương, bạn dùng ____. (A. unpaid overtime B. overtime pay C. work late)
- Khi muốn hỏi lịch cả tuần, bạn dùng ____. (A. Which shift am I on? B. What’s my schedule for next week? C. What time do you clock out?)
Đáp án: 1. B; 2. B.
Checklist 5 bước dùng ngay trong tuần
- ☐ Chọn 5 từ/cụm khớp đúng công việc của bạn. Gợi ý theo nghề: kế toán → timesheet, overtime pay, deadline; nhà máy → rotating shift, shift handover, clock out; IT → crunch time, work from home, flexible hours.
- ☐ Viết sẵn 3 câu vào ghi chú điện thoại: một câu hỏi lịch (What’s my schedule for next week?), một câu xin/hỏi OT (Is this overtime paid?), một câu báo tan ca (I’ll wrap up by 6.).
- ☐ Luyện phát âm 5 từ trọng điểm theo IPA: overtime, shift, schedule, leave, attendance. Đọc to 3 lần mỗi từ.
- ☐ Thực hành 1 lượt thật: hỏi lịch hoặc ca tuần tới bằng tiếng Anh với sếp/đồng nghiệp (chat cũng tính).
- ☐ Tự chấm cuối tuần: làm lại các câu bài tập ở trên, ghi lỗi sai vào sổ và viết lại câu đúng — đặc biệt kiểm tra xem bạn có còn viết over time khi ý là overtime không.
Gợi ý ghi nhớ theo tình huống: lịch làm → chấm công → tăng ca → nghỉ bù.
Bạn có thể đang thắc mắcTừ vựng tiếng Anh về trà và đồ uốngTừ vựng tiếng Anh về trà và đồ uống: bảng IPA và mẫu câu orderXem câu trả lời
Câu hỏi thường gặp
Tiền lương làm thêm giờ được tính như thế nào?
Cách tính phụ thuộc vào quy định pháp luật lao động hiện hành, loại ngày làm thêm (ngày thường, ngày nghỉ, ngày lễ) và thỏa thuận trong hợp đồng. Bạn nên đối chiếu Bộ luật Lao động mới nhất và hỏi bộ phận HR để biết chính xác.
Overtime pay và double overtime nghĩa là gì?
Overtime pay là tiền lương trả cho giờ làm thêm. Double overtime (hay double time) là mức trả gấp đôi lương giờ thông thường cho một số trường hợp làm thêm, tùy quy định công ty hoặc quốc gia.
Làm thêm giờ và làm thêm (side job) có giống nhau không?
Không. Làm thêm giờ là work overtime, tức làm vượt giờ tiêu chuẩn ở công việc hiện tại. Còn làm thêm việc phụ ngoài công việc chính thường gọi là side job hoặc part-time job.
Overtime có đếm được không, có thêm ‘s’ được không?
Overtime thường là danh từ không đếm được, nên nói ‘a lot of overtime’ thay vì ‘many overtimes’. Dạng ‘overtimes’ hiếm gặp và chỉ xuất hiện trong ngữ cảnh đặc biệt như thể thao.
Flextime khác flexible working hours thế nào?
Hai cách nói gần nghĩa: flextime là cách gọi ngắn của chế độ giờ làm linh hoạt, trong khi flexible working hours mô tả chung việc tự chọn giờ bắt đầu và kết thúc trong khuôn khổ cho phép.