Từ vựng tiếng Anh về trạng thái được xếp theo các nhóm tình huống:
- Cảm xúc: happy, glad, sad, angry, anxious, surprised
- Sức khỏe, thể chất: sick, tired, dizzy, hungry, asleep
- Tâm lý, tinh thần: stressed, lonely, overwhelmed, motivated
- Hôn nhân, quan hệ: single, engaged, married, divorced
- Học tập, công việc: employed, busy, on leave, overdue
- Kỹ thuật, hệ thống: online, offline, pending, out of order
Mỗi từ tra kèm phiên âm IPA, nghĩa tiếng Việt và câu ví dụ hoàn chỉnh trong bảng bên dưới.
Từ vựng tiếng Anh về trạng thái giúp bạn mô tả một người đang cảm thấy ra sao, sức khỏe thế nào, hay một thiết bị có đang chạy không. Bạn có thể bắt đầu bằng những từ quen như happy (vui), tired (mệt), married (đã kết hôn) và offline (không kết nối), rồi đưa vào câu kiểu I feel tired hay The printer is offline.
Bài này xếp từ theo tình huống thường gặp, kèm phiên âm IPA, nghĩa và ví dụ. Sau bảng tra là cách chọn mức độ phù hợp, phân biệt đuôi -ed/-ing, dùng động từ liên kết và bài tập có đáp án.
Từ vựng tiếng Anh về trạng thái gồm những loại từ nào? Bản đồ tra nhanh
Trạng thái trong tiếng Anh được diễn đạt bằng loại từ nào
Trạng thái — hay khái niệm trạng thái trong tiếng Anh — là tình trạng của người, vật hoặc hệ thống tại một thời điểm hay trong một giai đoạn. Tùy ngữ cảnh, tiếng Anh dùng state, condition hoặc status; ví dụ health condition là tình trạng sức khỏe, còn marital status là tình trạng hôn nhân.
Các từ miêu tả trạng thái trong tiếng Anh có nhiều dạng:
- Tính từ: tired và anxious trong She is tired hoặc He feels anxious.
- Động từ chỉ trạng thái: know, love, belong diễn tả hiểu biết, tình cảm hoặc quan hệ: This bag belongs to me.
- Danh từ: stress là sự căng thẳng, fatigue là sự mệt mỏi: Stress can affect sleep.
- Cụm cố định hoặc thành ngữ: under the weather nghĩa là cảm thấy không khỏe: I am under the weather today.

Bạn có thể tra theo tám nhóm: cảm xúc tích cực, cảm xúc tiêu cực, cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp, sức khỏe và thể chất, tâm lý và tinh thần, hôn nhân và quan hệ, học tập và công việc, kỹ thuật và hệ thống. Mỗi dòng trong bảng gồm từ hoặc cụm từ, phiên âm IPA, loại từ, nghĩa và một câu hoàn chỉnh. Phiên âm dưới đây chủ yếu theo Anh-Anh; cách phát âm có thể khác trong Anh-Mỹ.
Trạng thái tạm thời và đặc điểm lâu dài: cách phân biệt
Câu I am tired today nói rằng hôm nay tôi mệt; còn I am shy thường nói về đặc điểm rụt rè. Dù vậy, ranh giới không cố định: She is quiet today mô tả biểu hiện hôm nay, còn She is usually quiet thiên về đặc điểm thường thấy. Hãy dựa vào ngữ cảnh thay vì mặc định một tính từ chỉ có thể dùng cho trạng thái hoặc tính cách.
Tính từ chỉ trạng thái cảm xúc thông dụng nhất: IPA, nghĩa và câu ví dụ
Cảm xúc tích cực: happy, glad, relaxed, proud, confident
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| happy | /ˈhæpi/ | tính từ | vui, hạnh phúc | I am happy to see you. |
| glad | /ɡlæd/ | tính từ | vui vì điều cụ thể | I am glad you called. |
| pleased | /pliːzd/ | tính từ | hài lòng, vui | She was pleased with her results. |
| relaxed | /rɪˈlækst/ | tính từ | thư giãn | We felt relaxed after the walk. |
| proud | /praʊd/ | tính từ | tự hào | Her parents are proud of her. |
| confident | /ˈkɒnfɪdənt/ | tính từ | tự tin | He feels confident about the test. |
| relieved | /rɪˈliːvd/ | tính từ | nhẹ nhõm | I felt relieved when the results came out. |
| excited | /ɪkˈsaɪtɪd/ | tính từ | hào hứng | The children are excited about the trip. |

Cảm xúc tiêu cực: sad, angry, anxious, jealous, disappointed
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| sad | /sæd/ | tính từ | buồn | She felt sad after the film. |
| upset | /ʌpˈset/ | tính từ | buồn hoặc khó chịu | He was upset about the news. |
| angry | /ˈæŋɡri/ | tính từ | tức giận | I was angry about the delay. |
| annoyed | /əˈnɔɪd/ | tính từ | bực mình | She felt annoyed by the noise. |
| anxious | /ˈæŋkʃəs/ | tính từ | lo âu | He is anxious about his interview. |
| scared | /skeəd/ | tính từ | sợ hãi | The child was scared of the dog. |
| jealous | /ˈdʒeləs/ | tính từ | ghen tị, ghen | She felt jealous of her friend’s success. |
| disappointed | /ˌdɪsəˈpɔɪntɪd/ | tính từ | thất vọng | We were disappointed with the service. |
| insecure | /ˌɪnsɪˈkjʊə/ | tính từ | thiếu tự tin, bất an | He felt insecure about his English. |
| bored | /bɔːd/ | tính từ | cảm thấy chán | I am bored with this game. |
Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp: surprised, confused, nervous, curious
Những từ dưới đây không tự động mang nghĩa tích cực hay tiêu cực. Trong đó, surprised có thể là ngạc nhiên vui hoặc ngạc nhiên khó chịu, còn nervous thường chỉ sự lo lắng nhưng đôi khi đi kèm sự háo hức trước một sự kiện.
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| surprised | /səˈpraɪzd/ | tính từ | ngạc nhiên | I was surprised by her answer. |
| confused | /kənˈfjuːzd/ | tính từ | bối rối, không hiểu | He looked confused by the question. |
| nervous | /ˈnɜːvəs/ | tính từ | hồi hộp, lo lắng | I felt nervous before my presentation. |
| curious | /ˈkjʊəriəs/ | tính từ | tò mò | She is curious about the result. |
| calm | /kɑːm/ | tính từ | bình tĩnh | Please stay calm during the test. |
| uncertain | /ʌnˈsɜːtən/ | tính từ | chưa chắc chắn | We are uncertain about the date. |
20 từ cảm xúc nên học trước cho người mới bắt đầu
Nếu mới bắt đầu, hãy ưu tiên: happy, glad, pleased, relaxed, proud, confident, relieved, excited, sad, upset, angry, annoyed, anxious, scared, jealous, disappointed, bored, surprised, nervous, calm. Khi đã nhớ nghĩa, bổ sung các cặp đối chiếu như calm/anxious và confident/insecure. Các cặp này giúp so sánh, dù không phải lúc nào cũng là trái nghĩa tuyệt đối.
Từ emotion thường chỉ cảm xúc như vui hoặc sợ. Từ feeling là cảm nhận nói chung — gồm cả cảm xúc lẫn cảm giác thể chất. Từ mood là tâm trạng, có thể kéo dài một khoảng thời gian. Ví dụ: She is in a good mood today.
Từ vựng trạng thái sức khỏe, thể chất, tâm lý, hôn nhân, công việc và kỹ thuật
Trạng thái sức khỏe và thể chất
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| sick | /sɪk/ | tính từ | bị bệnh; buồn nôn tùy ngữ cảnh | The sick child stayed home. |
| ill | /ɪl/ | tính từ | bị bệnh | My brother is ill today. |
| dizzy | /ˈdɪzi/ | tính từ | chóng mặt | I felt dizzy after standing up. |
| nauseous | /ˈnɔːziəs/ | tính từ | buồn nôn | She felt nauseous on the bus. |
| exhausted | /ɪɡˈzɔːstɪd/ | tính từ | kiệt sức | We were exhausted after the journey. |
| sore | /sɔː/ | tính từ | đau nhức | My legs are sore after the run. |
| dehydrated | /ˌdiːhaɪˈdreɪtɪd/ | tính từ | mất nước | He was dehydrated after the race. |
| hungry | /ˈhʌŋɡri/ | tính từ | đói | I am hungry after class. |
| thirsty | /ˈθɜːsti/ | tính từ | khát | Are you thirsty after the walk? |
| awake | /əˈweɪk/ | tính từ | đang thức | The baby is still awake. |
| asleep | /əˈsliːp/ | tính từ | đang ngủ | The baby is asleep. |
Hai từ sick và ill đều có thể mang nghĩa bị bệnh. Trong nghĩa này, sick dùng được trước danh từ như a sick child, còn ill thường xuất hiện sau động từ. Trong tiếng Anh Anh, I feel sick thường có nghĩa là buồn nôn.
Các từ asleep, awake, alone và afraid thường đứng sau động từ liên kết, không đứng ngay trước danh từ. Hãy nói The baby is asleep hoặc a sleeping baby, chứ không nói an asleep baby.
Trạng thái tâm lý và tinh thần
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| stressed | /strest/ | tính từ | căng thẳng | I feel stressed before exams. |
| burned out | /ˌbɜːnd ˈaʊt/ | cụm tính từ | kiệt quệ vì áp lực kéo dài | She felt burned out after months of overtime. |
| overwhelmed | /ˌəʊvəˈwelmd/ | tính từ | quá tải | He felt overwhelmed by the workload. |
| motivated | /ˈməʊtɪveɪtɪd/ | tính từ | có động lực | I feel motivated to practise every day. |
| focused | /ˈfəʊkəst/ | tính từ | tập trung | She stayed focused during the lesson. |
| lonely | /ˈləʊnli/ | tính từ | cô đơn | He felt lonely in the new city. |
| mentally drained | /ˌmentəli ˈdreɪnd/ | cụm tính từ | kiệt sức về tinh thần | I was mentally drained after the meeting. |
Từ stress có thể là danh từ trong Stress affects my sleep; còn stressed là tính từ trong I feel stressed. Riêng alone nói về việc ở một mình, không nhất thiết mang nghĩa cô đơn như lonely.
Trạng thái hôn nhân và quan hệ
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| single | /ˈsɪŋɡəl/ | tính từ | độc thân | She is single. |
| engaged | /ɪnˈɡeɪdʒd/ | tính từ | đã đính hôn | They are engaged. |
| married | /ˈmærid/ | tính từ | đã kết hôn | My sister is married. |
| separated | /ˈsepəreɪtɪd/ | tính từ | đang ly thân | They are separated. |
| divorced | /dɪˈvɔːst/ | tính từ | đã ly hôn | He is divorced. |
| widowed | /ˈwɪdəʊd/ | tính từ | góa vợ hoặc chồng | She was widowed at a young age. |
| in a relationship | /ɪn ə rɪˈleɪʃənʃɪp/ | cụm từ | đang trong một mối quan hệ | He is in a relationship. |
| it’s complicated | /ɪts ˈkɒmplɪkeɪtɪd/ | cụm câu | mối quan hệ khó mô tả | My relationship status is complicated. |

Biểu mẫu có thể hỏi marital status, tức hiện trạng hôn nhân hiện tại, với các lựa chọn như single, married, divorced hoặc widowed. Trong giao tiếp, in a relationship mô tả quan hệ tình cảm nhưng không cho biết tình trạng hôn nhân trên giấy tờ. Cụm it’s complicated mang tính thân mật, không phải lựa chọn phù hợp cho mọi biểu mẫu.
Trạng thái học tập và công việc
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| employed | /ɪmˈplɔɪd/ | tính từ | có việc làm | She is employed by a bank. |
| unemployed | /ˌʌnɪmˈplɔɪd/ | tính từ | thất nghiệp | He is currently unemployed. |
| retired | /rɪˈtaɪəd/ | tính từ | đã nghỉ hưu | My father is retired. |
| available | /əˈveɪləbəl/ | tính từ | rảnh, sẵn sàng | I am available after two. |
| busy | /ˈbɪzi/ | tính từ | bận | She is busy with her assignment. |
| on leave | /ɒn liːv/ | cụm giới từ | đang nghỉ phép | Our manager is on leave this week. |
| overdue | /ˌəʊvəˈdjuː/ | tính từ | quá hạn | My assignment is overdue. |
| qualified | /ˈkwɒlɪfaɪd/ | tính từ | đủ trình độ, đủ điều kiện | She is qualified for the position. |
Trạng thái kỹ thuật, thiết bị và hệ thống
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| available | /əˈveɪləbəl/ | tính từ | có sẵn, có thể sử dụng | The update is available now. |
| offline | /ˌɒfˈlaɪn/ | tính từ | không kết nối | The printer is offline. |
| online | /ˌɒnˈlaɪn/ | tính từ | đang kết nối | The server is online. |
| disabled | /dɪsˈeɪbəld/ | tính từ | bị vô hiệu hóa | The feature is disabled. |
| pending | /ˈpendɪŋ/ | tính từ | đang chờ xử lý | Your payment is pending. |
| active | /ˈæktɪv/ | tính từ | đang hoạt động | Your account is active. |
| outdated | /ˌaʊtˈdeɪtɪd/ | tính từ | lỗi thời, không còn cập nhật | This software is outdated. |
| out of order | /ˌaʊt əv ˈɔːdə/ | cụm tính từ | bị hỏng, không hoạt động | The lift is out of order. |

Chú ý ngữ cảnh của available: một người available là người có thời gian hoặc sẵn sàng; một bản cập nhật available là bản cập nhật có sẵn.
Khi thiết bị ở sleep mode hoặc airplane mode, bạn đang nói về cách gọi chế độ tiếng Anh chứ không chỉ trạng thái kết nối.
Thang cường độ đồng nghĩa: chọn happy, glad, delighted hay ecstatic?
Thang cường độ cho cảm xúc và thể chất
Các thang dưới đây giúp chọn từ tương đối, không phải công thức thay thế máy móc. Một số từ khác nhau cả về nguyên nhân lẫn sắc thái: glad thường gắn với một sự việc cụ thể, còn pleased lịch sự và thường xuất hiện trong thư từ công việc.
| Nhóm trạng thái | Mức nhẹ | Mức vừa | Mức mạnh | Từ chỉ mức độ đi kèm | Ngữ cảnh dùng |
|---|---|---|---|---|---|
| Vui | glad | happy, pleased | delighted, ecstatic | very happy; absolutely delighted | Pleased lịch sự; ecstatic diễn tả niềm vui rất lớn. |
| Buồn | a little sad | upset | heartbroken | a bit sad; very upset; utterly heartbroken | Upset còn có thể là bực; heartbroken thường gắn với mất mát lớn. |
| Mệt | a little tired | tired | exhausted, worn out | slightly tired; very tired; absolutely exhausted | Worn out thường gặp trong giao tiếp; sleepy là buồn ngủ, không chỉ mức mệt. |
| Giận | annoyed | angry | furious | slightly annoyed; very angry; absolutely furious | Annoyed là bực; furious chỉ cơn giận dữ dội. |
| Sợ | uneasy | scared | terrified | a little uneasy; really scared; absolutely terrified | Nervous và anxious nghiêng về lo lắng, không luôn là sợ hãi. |
| Ngạc nhiên | surprised | very surprised | astonished, amazed | quite surprised; really amazed; utterly astonished | Astonished nhấn mạnh sự kinh ngạc; amazed có thể mang sắc thái thán phục. |
| Đói | peckish | hungry | starving | a bit peckish; very hungry; absolutely starving | Peckish thân mật, phổ biến trong Anh-Anh; starving thường được nói cường điệu. |
| Lạnh | chilly | cold | freezing | a bit chilly; very cold; absolutely freezing | Dùng cho cảm giác hoặc thời tiết; freezing nhấn mạnh cực lạnh. |
Câu I am glad you are safe nói về một tin cụ thể; câu She was ecstatic about winning the scholarship diễn tả niềm vui rất lớn. Câu He was annoyed by the noise nhẹ hơn He was furious about the decision. Riêng I am sleepy chủ yếu nghĩa là tôi buồn ngủ, không nhất thiết kiệt sức.
Đừng tự động xếp depressed vào giữa sad và heartbroken: từ này có thể chỉ cảm giác rất buồn trong giao tiếp, nhưng cũng được dùng trong bối cảnh trầm cảm lâm sàng. Hãy dựa vào ngữ cảnh và không dùng nó để tự chẩn đoán người khác. Để mở rộng vốn từ, có thể đối chiếu exhausted với energetic, hoặc angry với calm khi ngữ cảnh phù hợp.
Very, really, quite hay absolutely: ghép trạng từ chỉ mức độ với đúng tính từ
Các tính từ có thể chia độ như tired, happy, cold thường đi với very: very tired, very happy. Tính từ cực độ như exhausted, ecstatic, freezing thường tự nhiên với absolutely hoặc completely: absolutely exhausted, completely exhausted. Người mới nên tránh very exhausted và chọn very tired hoặc absolutely exhausted.
Trạng từ really linh hoạt: really tired và really exhausted đều tự nhiên. Trạng từ quite phụ thuộc ngữ cảnh và biến thể tiếng Anh: quite tired thường là khá mệt, còn với một số tính từ cực độ, nó có thể mang nghĩa hoàn toàn. Khi chưa chắc, chọn một cụm quen thuộc thay vì đoán mức độ.
Phân biệt tính từ đuôi -ed và -ing: bored hay boring, interested hay interesting?
Quy tắc -ed và -ing trong một câu
Với các cặp tính từ cảm xúc phổ biến, dạng -ed thường mô tả cảm giác của người trải nghiệm; dạng -ing mô tả người, vật hoặc việc gây ra cảm giác đó. Quy tắc chọn theo vai trò, không chỉ theo loại chủ ngữ: một người cũng có thể gây cảm giác cho người khác.
Câu He is bored nghĩa là anh ấy thấy chán; câu He is boring nghĩa là anh ấy khiến người khác thấy chán. Tương tự, I am interesting không có nghĩa là tôi đang hứng thú, mà là tôi thú vị.
Bảng các cặp -ed/-ing hay gặp và lỗi thường gặp
| Cặp từ và IPA | Câu với -ed | Câu với -ing |
|---|---|---|
| bored /bɔːd/ — boring /ˈbɔːrɪŋ/ | I am bored. | The lecture is boring. |
| interested /ˈɪntrəstɪd/ — interesting /ˈɪntrəstɪŋ/ | She is interested in music. | The book is interesting. |
| excited /ɪkˈsaɪtɪd/ — exciting /ɪkˈsaɪtɪŋ/ | We are excited about the trip. | The trip sounds exciting. |
| tired /ˈtaɪəd/ — tiring /ˈtaɪərɪŋ/ | He felt tired. | Moving house is tiring. |
| confused /kənˈfjuːzd/ — confusing /kənˈfjuːzɪŋ/ | I am confused. | The instructions are confusing. |
| annoyed /əˈnɔɪd/ — annoying /əˈnɔɪɪŋ/ | She was annoyed. | The noise is annoying. |
| surprised /səˈpraɪzd/ — surprising /səˈpraɪzɪŋ/ | I was surprised. | The result was surprising. |
| embarrassed /ɪmˈbærəst/ — embarrassing /ɪmˈbærəsɪŋ/ | He felt embarrassed. | The mistake was embarrassing. |
| frightened /ˈfraɪtənd/ — frightening /ˈfraɪtənɪŋ/ | The child was frightened. | The scene was frightening. |
| relaxed /rɪˈlækst/ — relaxing /rɪˈlæksɪŋ/ | I feel relaxed. | The music is relaxing. |

Để tự kiểm tra, hãy hỏi: chủ ngữ đang cảm thấy gì hay đang gây ra cảm giác gì? Khi muốn khen câu chuyện thú vị, nói The story is interesting, không nói The story is interested.
Be, feel, look, seem, get + tính từ: vì sao không nói ‘He looks tiredly’?
Năm linking verb và sắc thái của chúng
Động từ liên kết (linking verbs) nối chủ ngữ với phần mô tả chủ ngữ. Sau các động từ này, khi muốn nói chủ ngữ thế nào, ta dùng tính từ: She seems happy.
- Động từ be: trạng thái chung — She is tired.
- Động từ feel: cảm nhận — She feels tired.
- Động từ look: vẻ bề ngoài — She looks tired.
- Động từ seem: điều có vẻ đúng theo nhận xét — She seems tired.
- Động từ get: sự chuyển sang trạng thái mới — She got tired.
Các động từ như sound, become và stay cũng có thể nối với tính từ: You sound confident; Please stay calm.
Tính từ hay trạng từ? Đối chiếu trong cùng một ngữ cảnh
| Câu | Cách hiểu |
|---|---|
| He looks tired. | Tired mô tả vẻ ngoài của anh ấy. |
| He looks tiredly at the screen. | Tiredly mô tả cách anh ấy nhìn vào màn hình; ở đây look at là hành động nhìn. |
| I feel bad about the mistake. | Bad mô tả cảm giác của tôi về lỗi đó. |
| I did badly on the test. | Badly mô tả kết quả làm bài kém. |
| The food smells good. | Good mô tả mùi thức ăn hấp dẫn. |
| I feel well. | Well là tính từ, thường nói sức khỏe ổn. |

Nếu ý là anh ấy trông có vẻ mệt, He looks tiredly không đúng; hãy sửa thành He looks tired. Trạng từ tiredly chỉ phù hợp khi look nói về hành động nhìn và câu cho thấy anh ấy nhìn như thế nào, chẳng hạn He looks tiredly at the screen.
Lỗi người Việt hay mắc khi dịch từ tiếng mẹ đẻ
| Câu sai hoặc sai ý | Câu đúng | Lý do | Mẹo nhớ |
|---|---|---|---|
| She seems happily. | She seems happy. | Seems nối với tính từ tả chủ ngữ. | Cô ấy có vẻ thế nào? |
| I am agree. | I agree. | Agree là động từ; không thêm am trong câu này. | Nói I agree with you. |
| I feel boring. | I feel bored. | Người nói đang cảm thấy chán. | Cảm thấy: bored. |
| The story is interested. | The story is interesting. | Câu chuyện gây hứng thú. | Gây cảm giác: interesting. |
| He looks tiredly. | He looks tired. | Looks ở đây mô tả vẻ ngoài. | Dùng tính từ sau nghĩa ‘trông có vẻ’. |
Câu I feel good có thể nói về tâm trạng hoặc cảm giác khỏe; I feel well thường nhấn mạnh sức khỏe. Từ bad khác badly: I feel bad nói về cảm giác, còn I did badly nói về việc làm không tốt. Tương tự, fine có thể là tính từ trong I feel fine, còn finely là trạng từ trong Chop the onions finely.
Động từ chỉ trạng thái (stative verbs): danh sách và khi nào không dùng thể tiếp diễn
Danh sách động từ chỉ trạng thái thường gặp
Động từ chỉ trạng thái (stative verbs) diễn tả trạng thái nhận thức, tình cảm, sở hữu hoặc ấn tượng thay vì một hành động đang diễn ra. Với nghĩa chỉ trạng thái, chúng thường không dùng ở thì hiện tại tiếp diễn: nói I know the answer, không nói I am knowing the answer.
| Từ vựng | Phiên âm IPA | Loại từ | Nghĩa tiếng Việt | Câu ví dụ hoàn chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| know | /nəʊ/ | động từ | biết | I know the answer. |
| believe | /bɪˈliːv/ | động từ | tin | I believe you. |
| understand | /ˌʌndəˈstænd/ | động từ | hiểu | She understands the question. |
| love | /lʌv/ | động từ | yêu thích | They love this song. |
| hate | /heɪt/ | động từ | ghét | He hates loud noise. |
| prefer | /prɪˈfɜː/ | động từ | thích hơn | She prefers tea to coffee. |
| own | /əʊn/ | động từ | sở hữu | My family owns a small shop. |
| belong | /bɪˈlɒŋ/ | động từ | thuộc về | This bag belongs to me. |
| contain | /kənˈteɪn/ | động từ | chứa | The box contains old letters. |
| seem | /siːm/ | động từ liên kết | có vẻ | You seem tired. |
| smell | /smel/ | động từ liên kết | có mùi | The soup smells good. |
| sound | /saʊnd/ | động từ liên kết | nghe có vẻ | Your plan sounds sensible. |
Có thể so sánh I know the answer với I am writing the answer: know nói về điều đã biết, còn write ở đây mô tả hành động đang thực hiện. Đây là mẹo nhận diện, không phải phép thử tuyệt đối; hãy xét nghĩa thực tế của động từ trong câu.
Khi nào stative verb dùng được thể tiếp diễn
Một số động từ dùng được ở thể tiếp diễn khi đổi nghĩa hoặc khi người nói muốn nhấn mạnh trải nghiệm, hành vi tạm thời:
| Động từ | Nghĩa trạng thái | Cách dùng tiếp diễn |
|---|---|---|
| think | I think he is right. — Tôi cho rằng anh ấy đúng. | I am thinking about it. — Tôi đang cân nhắc. |
| have | I have a car. — Tôi sở hữu một chiếc xe. | I am having lunch. — Tôi đang ăn trưa. |
| see | I see a bird. — Tôi nhìn thấy một con chim. | I am seeing a doctor tomorrow. — Tôi có hẹn gặp bác sĩ ngày mai. |
| taste | The soup tastes salty. — Món súp có vị mặn. | I am tasting the soup. — Tôi đang nếm súp. |
| feel | The fabric feels soft. — Vải có cảm giác mềm. | I am feeling better today. — Hôm nay tôi đang cảm thấy khá hơn. |
| be | He is rude. — Anh ấy thô lỗ, xét như một nhận xét chung. | He is being rude. — Lúc này anh ấy đang cư xử thô lỗ. |

Đừng học rằng một động từ nào đó ‘không bao giờ’ dùng tiếp diễn. Hãy xem nó đang chỉ trạng thái, hành động hay một trải nghiệm tạm thời; ví dụ feel dùng được cả trong I feel better lẫn I am feeling better.
Collocations, thành ngữ và mẫu hỏi đáp về trạng thái, kèm cách dùng trong IELTS
Collocations tự nhiên với tính từ chỉ trạng thái
Thuật ngữ collocation chỉ những từ thường đi cùng nhau. Học cả cụm giúp bạn tránh dịch từng từ một:
- Cụm deeply disappointed — vô cùng thất vọng: We were deeply disappointed by the result.
- Cụm bitterly cold — lạnh buốt: It was bitterly cold outside.
- Cụm extremely tired — cực kỳ mệt: She felt extremely tired after work.
- Cụm perfectly healthy — hoàn toàn khỏe mạnh: The doctor said the child was perfectly healthy.
- Cụm utterly exhausted — kiệt sức: I was utterly exhausted after the trip.
- Cụm mentally drained — kiệt sức tinh thần: He felt mentally drained after the exam.
Thành ngữ chỉ trạng thái tâm lý và thể chất
Những cụm sau thường hợp với giao tiếp thân mật; đừng hiểu từng từ theo nghĩa đen:
- Thành ngữ over the moon — vui sướng: She was over the moon about her new job.
- Thành ngữ on cloud nine — cực kỳ vui: He was on cloud nine after the wedding.
- Thành ngữ feel blue — cảm thấy buồn: I feel blue on rainy days.
- Thành ngữ under the weather — cảm thấy không khỏe: I am feeling under the weather today.
- Thành ngữ at the end of my rope — gần hết khả năng chịu đựng: I am at the end of my rope with these delays.
- Thành ngữ fit as a fiddle — rất khỏe mạnh: My grandfather is fit as a fiddle.
- Thành ngữ in a good mood — có tâm trạng tốt: She is in a good mood this morning.
- Thành ngữ in a bad mood — có tâm trạng không tốt: He is in a bad mood today.

Mẫu hỏi và trả lời lịch sự về sức khỏe, tinh thần và công việc
Khi hỏi sức khỏe, bạn có thể dùng: How are you feeling today? — Hôm nay bạn thấy thế nào? Người nghe có thể trả lời I feel much better, thank you hoặc I am still a little tired.
Nếu thấy ai đó có vẻ buồn, hãy hỏi nhẹ nhàng: You seem a bit down. Is everything okay? — Bạn có vẻ hơi buồn. Mọi chuyện ổn chứ? Nếu chưa muốn chia sẻ, người đó có thể nói Thanks for asking. I would rather not talk about it right now.
Với công việc, How’s work going? là cách hỏi tình hình tiếng Anh tự nhiên. Câu trả lời có thể là It’s going well, but I have been busy hoặc It has been stressful lately. Trong nhiều cuộc gặp ngắn, How are you? còn là lời chào; một câu trả lời ngắn như I’m fine, thanks. And you? thường đủ, không bắt buộc kể chi tiết.
Dùng từ trạng thái trong IELTS Speaking và Writing
Trong IELTS Speaking Part 1, thay vì chỉ nói I am happy when I read, bạn có thể cụ thể hơn: I feel relaxed when I read after work. Với Part 2, hãy gắn cảm xúc với trải nghiệm: I felt relieved when I finally finished the presentation.
Trong Writing Task 2, chọn từ phù hợp lập luận và mức độ: Heavy workloads can leave employees feeling stressed or overwhelmed. Không cần cố thay mọi từ happy, sad hay tired bằng từ hiếm; độ chính xác quan trọng hơn việc phô diễn từ khó. Các thành ngữ thân mật như over the moon thường không phù hợp với văn phong học thuật của bài Writing.

Bài tập tự kiểm tra và checklist chọn đúng từ chỉ trạng thái
Bài tập vận dụng có đáp án
Chọn đáp án hoặc sửa câu theo yêu cầu:
- I felt ___ when the results came out. (relieved / relieving)
- The instructions are ___. (confused / confusing)
- She seems ___ today. (happily / happy)
- Điền hai từ để có cụm tự nhiên: very ; absolutely . (tired / exhausted)
- I ___ you. (am believing / believe)
- The soup ___ salty. (is tasting / tastes)
- He is ; the meeting was . (bored / boring)
- The printer is ___, so it cannot connect to the network. (offline / sleepy)
- After the divorce, she is ___. (widowed / divorced)
- I am ___ lunch, so call me later. (having / have)
- Sửa câu diễn tả vẻ ngoài: He looks tiredly.
- She is ___ today and cannot attend the meeting. (ill / overdue)
- My manager is ___ this week and will return on Monday. (on leave / out of order)
Đáp án: 1. relieved; 2. confusing; 3. happy; 4. tired, exhausted; 5. believe; 6. tastes; 7. bored, boring; 8. offline; 9. divorced; 10. having; 11. He looks tired; 12. ill; 13. on leave.
Ở câu 6, tastes mô tả vị của món súp; câu 10 dùng having vì have lunch là hoạt động ăn trưa. Nếu sai nhiều câu 1–3 hoặc 7, hãy ôn lại đuôi -ed/-ing và động từ liên kết trước khi làm lại.

Checklist 5 bước chọn đúng từ chỉ trạng thái
-
Xác định chủ thể
Bạn đang mô tả người, cơ thể, thiết bị hay đơn hàng?
-
Xét thời gian
Đó là trạng thái trong tình huống hiện tại hay đặc điểm thường thấy? Dùng ngữ cảnh để làm rõ.
-
Chọn mức độ
Chọn tired hay exhausted dựa trên mức độ thực sự, không chỉ để câu nghe mạnh hơn.
-
Kiểm tra vai trò cảm xúc
Người đang cảm thấy bored hay sự việc gây cảm giác boring?
-
Kiểm tra cấu trúc
Sau linking verb dùng tính từ để mô tả chủ ngữ: He looks tired.
Kế hoạch học từ vựng theo chủ đề trạng thái trong 7 ngày
Ngày 1, chọn 10 từ cần dùng nhất, gồm cả cảm xúc và một nhóm ngoài cảm xúc như sức khỏe hoặc công việc. Ngày 2, đọc lại IPA và đặt ba câu ngắn cho mỗi từ. Ngày 3, ôn bằng các cặp như calm/anxious và online/offline; kiểm tra xem hai từ có thật sự đối lập trong ngữ cảnh bạn chọn không.
Ngày 4, luyện thang mức độ với tired và exhausted. Ngày 5, viết câu đối chiếu bored/boring và interested/interesting. Ngày 6, tự nói một đoạn ngắn về sức khỏe, học tập hoặc công việc. Ngày 7, làm lại bài tập, chọn những câu còn sai và sửa thành câu nói phù hợp với chính bạn.

1Xét hai mệnh đề trong câu sau: 'After working all night, he looked _ at his manager, but everyone agreed that he looked _.' Chọn cặp từ thích hợp nhất để điền vào hai vị trí trống.
Vị trí đầu tiên dùng trạng từ 'tiredly' để bổ nghĩa cho hành động nhìn trực tiếp ('look at'), còn vị trí thứ hai dùng tính từ 'tired' đứng sau động từ liên kết 'look' để mô tả vẻ ngoài của chủ ngữ.
2Động từ chỉ trạng thái (stative verbs) thường không dùng ở thì tiếp diễn. Tuy nhiên, câu 'I am having lunch, so call me later' lại dùng thì hiện tại tiếp diễn với động từ 'have'. Lý do là gì?
Khi 'have' mang nghĩa sở hữu thì đó là động từ chỉ trạng thái, nhưng khi kết hợp thành cụm hành động như 'have lunch' (ăn trưa), nó đóng vai trò động từ hành động và chia được ở thể tiếp diễn.
3Dựa trên các quy tắc ngữ pháp về tính từ chỉ trạng thái, những câu nào dưới đây sử dụng vị trí của tính từ ĐÚNG chuẩn?
Tính từ 'asleep' thường đứng sau động từ liên kết (linking verb) như 'is' để tả trạng thái của chủ ngữ.
4Tại sao trong việc kết hợp từ, người học được khuyên nên dùng 'absolutely exhausted' thay vì 'very exhausted'?
Tính từ có thể chia độ (như tired) đi với 'very', còn tính từ cực độ (như exhausted, freezing, ecstatic) tự nhiên hơn khi kết hợp với 'absolutely'.
5Nhóm những thành ngữ (idioms) nào dưới đây được sử dụng để diễn tả trạng thái cực kỳ vui sướng hoặc rất hạnh phúc?
Thành ngữ 'over the moon' mang nghĩa là rất vui sướng về một điều gì đó.
6Một sinh viên vừa nhận được kết quả thông báo trúng tuyển học bổng toàn phần mơ ước. Từ vựng nào mô tả chính xác nhất niềm vui ở mức độ cực mạnh của người này?
'Ecstatic' nằm ở mức mạnh nhất trên thang cường độ cảm xúc vui, diễn tả niềm vui vô cùng lớn lao.
7Từ 'available' có thể dùng trong nhiều tình huống khác nhau. Câu nào dưới đây biểu thị trạng thái của hệ thống/kỹ thuật thay vì con người?
Trong câu này, 'available' chỉ bản cập nhật phần mềm đã có sẵn để tải về hoặc sử dụng.
8Khi viết bài thi IELTS Writing Task 2 về chủ đề áp lực công việc, lựa chọn từ ngữ nào thể hiện văn phong chính xác và học thuật nhất?
Câu này sử dụng các tính từ miêu tả trạng thái chuẩn xác ('stressed', 'overwhelmed') và phù hợp với văn phong học thuật.

| Từ Vựng Tiếng Anh | Phiên Âm IPA | Loại Từ | Nghĩa Tiếng Việt | Nhóm Trạng Thái | Ví Dụ Hoàn Chỉnh |
|---|---|---|---|---|---|
| happy | /ˈhæpi/ | tính từ | vui, hạnh phúc | Cảm xúc tích cực | I am happy to see you. |
| glad | /ɡlæd/ | tính từ | vui vì điều cụ thể | Cảm xúc tích cực | I am glad you called. |
| pleased | /pliːzd/ | tính từ | hài lòng, vui | Cảm xúc tích cực | She was pleased with her results. |
| relaxed | /rɪˈlækst/ | tính từ | thư giãn | Cảm xúc tích cực | We felt relaxed after the walk. |
| proud | /praʊd/ | tính từ | tự hào | Cảm xúc tích cực | Her parents are proud of her. |
| confident | /ˈkɒnfɪdənt/ | tính từ | tự tin | Cảm xúc tích cực | He feels confident about the test. |
| relieved | /rɪˈliːvd/ | tính từ | nhẹ nhõm | Cảm xúc tích cực | I felt relieved when the results came out. |
| excited | /ɪkˈsaɪtɪd/ | tính từ | hào hứng | Cảm xúc tích cực | The children are excited about the trip. |
| sad | /sæd/ | tính từ | buồn | Cảm xúc tiêu cực | She felt sad after the film. |
| upset | /ʌpˈset/ | tính từ | buồn hoặc khó chịu | Cảm xúc tiêu cực | He was upset about the news. |
| angry | /ˈæŋɡri/ | tính từ | tức giận | Cảm xúc tiêu cực | I was angry about the delay. |
| annoyed | /əˈnɔɪd/ | tính từ | bực mình | Cảm xúc tiêu cực | She felt annoyed by the noise. |
| anxious | /ˈæŋkʃəs/ | tính từ | lo âu | Cảm xúc tiêu cực | He is anxious about his interview. |
| scared | /skeəd/ | tính từ | sợ hãi | Cảm xúc tiêu cực | The child was scared of the dog. |
| jealous | /ˈdʒeləs/ | tính từ | ghen tị, ghen | Cảm xúc tiêu cực | She felt jealous of her friend's success. |
| disappointed | /ˌdɪsəˈpɔɪntɪd/ | tính từ | thất vọng | Cảm xúc tiêu cực | We were disappointed with the service. |
| insecure | /ˌɪnsɪˈkjʊə/ | tính từ | thiếu tự tin, bất an | Cảm xúc tiêu cực | He felt insecure about his English. |
| bored | /bɔːd/ | tính từ | cảm thấy chán | Cảm xúc tiêu cực | I am bored with this game. |
| surprised | /səˈpraɪzd/ | tính từ | ngạc nhiên | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | I was surprised by her answer. |
| confused | /kənˈfjuːzd/ | tính từ | bối rối, không hiểu | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | He looked confused by the question. |
| nervous | /ˈnɜːvəs/ | tính từ | hồi hộp, lo lắng | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | I felt nervous before my presentation. |
| curious | /ˈkjʊəriəs/ | tính từ | tò mò | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | She is curious about the result. |
| calm | /kɑːm/ | tính từ | bình tĩnh | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | Please stay calm during the test. |
| uncertain | /ʌnˈsɜːtən/ | tính từ | chưa chắc chắn | Cảm xúc trung tính hoặc hỗn hợp | We are uncertain about the date. |
| sick | /sɪk/ | tính từ | bị bệnh; buồn nôn tùy ngữ cảnh | Sức khỏe và thể chất | The sick child stayed home. |
| ill | /ɪl/ | tính từ | bị bệnh | Sức khỏe và thể chất | My brother is ill today. |
| dizzy | /ˈdɪzi/ | tính từ | chóng mặt | Sức khỏe và thể chất | I felt dizzy after standing up. |
| nauseous | /ˈnɔːziəs/ | tính từ | buồn nôn | Sức khỏe và thể chất | She felt nauseous on the bus. |
| exhausted | /ɪɡˈzɔːstɪd/ | tính từ | kiệt sức | Sức khỏe và thể chất | We were exhausted after the journey. |
| sore | /sɔː/ | tính từ | đau nhức | Sức khỏe và thể chất | My legs are sore after the run. |
| dehydrated | /ˌdiːhaɪˈdreɪtɪd/ | tính từ | mất nước | Sức khỏe và thể chất | He was dehydrated after the race. |
| hungry | /ˈhʌŋɡri/ | tính từ | đói | Sức khỏe và thể chất | I am hungry after class. |
| thirsty | /ˈθɜːsti/ | tính từ | khát | Sức khỏe và thể chất | Are you thirsty after the walk? |
| awake | /əˈweɪk/ | tính từ | đang thức | Sức khỏe và thể chất | The baby is still awake. |
| asleep | /əˈsliːp/ | tính từ | đang ngủ | Sức khỏe và thể chất | The baby is asleep. |
| stressed | /strest/ | tính từ | căng thẳng | Tâm lý và tinh thần | I feel stressed before exams. |
| burned out | /ˌbɜːnd ˈaʊt/ | cụm tính từ | kiệt quệ vì áp lực kéo dài | Tâm lý và tinh thần | She felt burned out after months of overtime. |
| overwhelmed | /ˌəʊvəˈwelmd/ | tính từ | quá tải | Tâm lý và tinh thần | He felt overwhelmed by the workload. |
| motivated | /ˈməʊtɪveɪtɪd/ | tính từ | có động lực | Tâm lý và tinh thần | I feel motivated to practise every day. |
| focused | /ˈfəʊkəst/ | tính từ | tập trung | Tâm lý và tinh thần | She stayed focused during the lesson. |
| lonely | /ˈləʊnli/ | tính từ | cô đơn | Tâm lý và tinh thần | He felt lonely in the new city. |
| mentally drained | /ˌmentəli ˈdreɪnd/ | cụm tính từ | kiệt sức về tinh thần | Tâm lý và tinh thần | I was mentally drained after the meeting. |
| single | /ˈsɪŋɡəl/ | tính từ | độc thân | Hôn nhân và quan hệ | She is single. |
| engaged | /ɪnˈɡeɪdʒd/ | tính từ | đã đính hôn | Hôn nhân và quan hệ | They are engaged. |
| married | /ˈmærid/ | tính từ | đã kết hôn | Hôn nhân và quan hệ | My sister is married. |
| separated | /ˈsepəreɪtɪd/ | tính từ | đang ly thân | Hôn nhân và quan hệ | They are separated. |
| divorced | /dɪˈvɔːst/ | tính từ | đã ly hôn | Hôn nhân và quan hệ | He is divorced. |
| widowed | /ˈwɪdəʊd/ | tính từ | góa vợ hoặc chồng | Hôn nhân và quan hệ | She was widowed at a young age. |
| in a relationship | /ɪn ə rɪˈleɪʃənʃɪp/ | cụm từ | đang trong một mối quan hệ | Hôn nhân và quan hệ | He is in a relationship. |
| it's complicated | /ɪts ˈkɒmplɪkeɪtɪd/ | cụm câu | mối quan hệ khó mô tả | Hôn nhân và quan hệ | My relationship status is complicated. |
Câu hỏi thường gặp
Sick và ill khác nhau thế nào khi nói về sức khỏe?
Cả hai đều có nghĩa là bị bệnh. Ill thường chỉ đứng sau động từ (He is ill), còn sick đứng được cả trước danh từ (a sick child). Trong tiếng Anh Anh, ‘I feel sick’ thường nghĩa là buồn nôn.
Vì sao không nói được ‘an asleep baby’?
Asleep, alone và afraid chỉ đứng sau linking verb như be hoặc feel (The baby is asleep). Khi cần đứng trước danh từ, dùng từ khác như a sleeping baby hoặc a lonely man.
Mood, emotion và feeling khác nhau thế nào?
Emotion là phản ứng cảm xúc rõ ràng như giận, sợ, vui. Feeling là cảm nhận chung, cả thể chất lẫn cảm xúc. Mood là tâm trạng kéo dài hơn và thường không có nguyên nhân cụ thể (in a good mood).
Học từ vựng tiếng Anh về trạng thái bằng cách nào để nhớ lâu?
Học theo nhóm và theo cặp từ trái nghĩa, đặt mỗi từ vào một câu nói về chính bạn, rồi ôn lại sau 1 ngày, 3 ngày và 7 ngày. Nên học cùng collocation thay vì chỉ học nghĩa đơn lẻ.
Người mới bắt đầu nên học những từ chỉ trạng thái nào trước?
Nên bắt đầu với các từ dùng hằng ngày như happy, sad, angry, tired, hungry, sick, busy, nervous, bored và excited. Sau đó mở rộng sang nhóm sức khỏe, công việc và các từ có mức độ mạnh hơn.