Các từ đồng nghĩa với “cho” chia theo sắc thái chính:
- Tôn kính, trang trọng: biếu, tặng, dâng, cúng, hiến.
- Trên trao xuống hoặc theo thẩm quyền: ban, thưởng, cấp, phát.
- Chuyển vật, việc, quyền: trao, giao, nhượng, chuyển.
- Đưa đúng thứ cần thiết: cung cấp.
Chỉ thay được khi “cho” là động từ trao gửi; không thay khi nó là giới từ hay liên từ.
Nhóm từ đồng nghĩa với từ cho khá phong phú, gồm biếu, tặng, dâng, cúng, hiến; ban, thưởng, cấp, phát; trao, giao, nhượng, chuyển và cung cấp. Mỗi từ lại gắn liền với một đối tượng tiếp nhận cùng hoàn cảnh cụ thể. Bạn không thể dùng một từ duy nhất để thay thế “cho” trong mọi văn cảnh.
Từ đồng nghĩa chỉ những từ có nghĩa giống hoặc gần nhau, song sắc thái biểu cảm và phạm vi sử dụng lại khác biệt. Chẳng hạn, “tặng” và “cho” đều diễn tả hành động chuyển một món đồ sang người khác. Dù vậy, từ “tặng” luôn làm nổi bật tính chất quà tặng của đồ vật đó.
Từ đồng nghĩa với “cho”: danh sách nhanh chia theo 3 nhóm
- Tôn kính, trang trọng: biếu dùng khi gửi người lớn tuổi với lòng kính trọng; tặng dùng khi trao quà; dâng thể hiện sự thành tâm hướng lên bậc trên; cúng gắn với việc dâng lễ vật trong nghi lễ thờ cúng; hiến là tự nguyện đóng góp vì lợi ích chung, không vụ lợi.
- Quan hệ trên–dưới: ban mang sắc thái bề trên trao xuống một cách trang trọng; thưởng trao cho người có thành tích xứng đáng; cấp là đưa vật phẩm hay quyền hạn theo đúng quy định; phát mang nghĩa chia đều đồ vật cho số đông.
- Chuyển giao: trao là đưa tận tay một vật mang nhiều ý nghĩa; giao chuyển giao công việc, đồ vật hoặc trách nhiệm; nhượng chuyển quyền sở hữu sang người khác; chuyển dời quyền lực, đồ đạc hoặc tài nguyên tới điểm tiếp nhận mới. Cung cấp đáp ứng thứ người khác đang cần.

Các từ trên chỉ tương đồng với “cho” trong một vài ngữ cảnh nhất định. Mối quan hệ giữa người trao với người nhận cùng ý nghĩa câu nói sẽ quyết định bạn nên chọn từ nào.
Nghĩa của từ “cho” và vai trò động từ, giới từ, liên từ: từ nào thay được, từ nào không
Khi đóng vai trò động từ chỉ hành động trao đồ, “cho” dễ dàng thay thế bằng các từ gần nghĩa. Câu “Mẹ cho em quyển vở” chuyển thành “Mẹ tặng em quyển vở” rất tự nhiên nếu đó là quà sinh nhật. Ở nét nghĩa này, hành động diễn ra một chiều và người cho không đòi hỏi nhận lại ngay.
Ngược lại, trong câu “Mẹ mua quà cho em”, từ “cho” đóng vai trò giới từ chỉ người nhận. Nếu đổi thành “tặng”, câu văn sẽ sai ngữ pháp và biến đổi hẳn ý tứ. Còn ở câu “Nói to cho mọi người nghe”, “cho” lại làm liên từ nối mục đích hoặc kết quả. Bạn tuyệt đối không thể thay bằng “biếu” hay “ban”. Do đó, trước khi tìm từ thay thế, bạn cần xác định xem “cho” đang là động từ trao gửi hay đảm nhận chức năng ngữ pháp khác.
Một số cụm từ cố định mang nghĩa riêng biệt:
- Cho thấy gần nghĩa với chứng tỏ hoặc cho biết: “Bầu trời tối cho thấy trời sắp mưa.”
- Cho rằng tương đương với nghĩ rằng hoặc xem là: “Em cho rằng đội mình sẽ thắng.”
- Cho đi gần với nghĩa tặng đi hoặc hiến tặng: “Cô ấy cho đi những cuốn sách cũ.”

Từ “cho” có nhiều nét nghĩa và cách dùng linh hoạt — đây là hiện tượng đa nghĩa, khác với từ đồng âm. Khi phân vân, bạn nên tra từ điển rồi ghép thử từ mới vào câu văn để kiểm tra.
Phân biệt sắc thái: tôn kính, trên–dưới, ngang hàng và chuyển quyền
Chọn từ chuẩn xác đòi hỏi bạn phải xét cả đối tượng trao nhận lẫn hoàn cảnh cụ thể. “Tặng” hợp với bạn bè, người thân thiết trong các dịp đặc biệt. “Biếu” bộc lộ lòng kính cẩn đối với bậc cao niên hoặc người bề trên. “Dâng” mang giọng điệu trang nghiêm, còn “cúng” luôn gắn với ban thờ và thế giới tâm linh. Riêng từ “hiến” thường nhấn mạnh tinh thần đóng góp cho cộng đồng xã hội.
Biếu, tặng, dâng, cúng, hiến: khi nào dùng thay “cho”
Bạn dùng biếu khi gửi quà đến ông bà, cha mẹ, thầy cô giáo hoặc người lớn tuổi: “Chúng cháu biếu ông bà hộp bánh.” Hãy dùng tặng khi trao quà cho bạn bè hoặc người đồng trang lứa: “Em tặng bạn Lan quyển truyện nhân dịp sinh nhật.”
Dâng hay đi kèm hoa quả, lễ vật hoặc tình cảm biết ơn nơi tôn nghiêm: “Các học sinh dâng hoa lên thầy cô.” Khi cần mở rộng vốn từ, bạn có thể xem thêm cách diễn đạt lòng biết ơn. Cúng dùng trong nghi lễ dâng đồ ăn thức uống lên tổ tiên, thần phật: “Gia đình cúng ông bà mâm cơm ngày giỗ.” Hiến thích hợp khi đóng góp tài sản, sức lực cho lợi ích tập thể: “Anh ấy hiến sách cho thư viện trường.”

Ban, thưởng, cấp, phát: người cho có quyền hoặc vai trò cao hơn
Ban mang sắc thái bộc lộ uy quyền hoặc trao tặng điều vô giá: “Trời ban cho chúng ta sức khỏe.” Thưởng dùng để ghi nhận nỗ lực hoặc chiến công: “Cô giáo thưởng cho bạn An quyển vở vì đạt điểm cao.”
Cấp chỉ hành vi trao hiện vật hay quyền lợi dựa theo thẩm quyền và quy định hành chính, như cấp học bổng, cấp căn cước. Phát là chia đồ cho nhiều người cùng lúc, như phát đề thi hay phát quà từ thiện. Vì vậy, viết “trường cấp học bổng” nghe chuẩn mực hơn “trường phát học bổng” nếu muốn nhấn mạnh quyết định; còn “cô giáo phát đề” tự nhiên hơn hẳn “cô giáo cấp đề”.

Giao, trao, nhượng, chuyển: chuyển quyền sở hữu hoặc trách nhiệm
Trao làm nổi bật động tác đưa tận tay hoặc trao tặng danh hiệu cao quý: “Hiệu trưởng trao giấy khen cho học sinh.” Giao gắn liền với việc giao phó công việc, đồ vật hoặc trách nhiệm: “Cô giáo giao tổ trưởng thu bài.” Nhượng dùng khi chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng tài sản: “Chú Ba nhượng lại mảnh đất cho em.” Chuyển mang hàm nghĩa rộng rãi, từ chuyển tiền, chuyển hàng hóa đến chuyển giao quyền hạn. Khi đưa đúng thứ người khác đang thiếu, bạn dùng cung cấp: “Thư viện cung cấp tài liệu cho học sinh.”
Chọn từ đúng theo người nhận và bối cảnh: bảng tra nhanh
| Từ | Nhóm sắc thái | Người nhận thường gặp | Bối cảnh dùng | Ví dụ câu |
|---|---|---|---|---|
| Biếu | Tôn kính | Người lớn, thầy cô | Thăm hỏi, dịp lễ | Chúng cháu biếu ông bà hộp bánh. |
| Tặng | Quà, ngang hàng | Bạn bè, người thân | Sinh nhật, kỷ niệm | Em tặng bạn một quyển truyện. |
| Dâng | Trang trọng, thành kính | Bậc được tôn kính, nơi thờ tự | Lễ nghi, văn viết | Học sinh dâng hoa lên thầy cô. |
| Cúng | Nghi lễ | Tổ tiên, thần linh | Ngày giỗ, lễ cúng | Gia đình cúng ông bà mâm cơm. |
| Hiến | Vì lợi ích chung | Cộng đồng, tổ chức | Hiến máu, hiến sách | Anh ấy hiến sách cho thư viện. |
| Ban | Trên trao xuống, trang trọng | Người dưới, cộng đồng | Quyền lực, văn viết | Nhà trường ban phần thưởng cho đội thắng. |
| Thưởng | Ghi nhận thành tích | Học sinh, nhân viên | Khen thưởng | Cô giáo thưởng bạn An quyển vở. |
| Cấp | Theo thẩm quyền | Người dân, học sinh, tổ chức | Giấy tờ, học bổng | Trường cấp học bổng cho học sinh. |
| Phát | Chia cho nhiều người | Nhiều người cùng lúc | Đề thi, quà, tài liệu | Cô giáo phát đề cho cả lớp. |
| Trao | Chuyển tay, trang trọng | Người nhận vật hoặc danh hiệu | Giải thưởng, học bổng | Hiệu trưởng trao giấy khen cho em. |
| Giao | Chuyển việc hoặc trách nhiệm | Người phụ trách | Giao việc, giao hàng | Cô giáo giao tổ trưởng thu bài. |
| Nhượng / chuyển | Chuyển quyền | Người nhận quyền hoặc tài sản | Tài sản, quyền sở hữu | Chú Ba nhượng đất cho em. |
| Cung cấp | Đưa thứ cần thiết | Người cần thông tin, đồ dùng | Tài liệu, thực phẩm | Thư viện cung cấp sách cho học sinh. |
Để chọn từ chuẩn xác, bạn làm theo ba bước: xác định từ “cho” có nghĩa trao tặng hay không; quan sát vị thế của người nhận; đọc nhẩm lại câu để kiểm tra độ trôi chảy. Trong giao tiếp đời thường, dùng “cho” là tự nhiên nhất. Các từ như “dâng”, “ban”, “hiến” chỉ nên dùng trong văn viết chỉn chu hoặc bối cảnh trang nghiêm.

Từ trái nghĩa với “cho”: nhận, lấy, xin, giữ
Từ “cho” không có một từ trái nghĩa cố định cho mọi ngữ cảnh. Tùy thuộc vào nội dung câu nói, từ trái nghĩa sẽ thay đổi linh hoạt:
| Nghĩa của “cho” | Từ trái nghĩa hoặc từ đối ứng | Ví dụ câu |
|---|---|---|
| Trao một vật cho người khác | Nhận | Lan cho Mai quyển sách; Mai nhận quyển sách từ Lan. |
| Đưa vật ra | Lấy | Bố cho em chiếc bút; em lấy chiếc bút để viết. |
| Đưa thứ mình có cho người khác | Giữ lại | Bạn cho đi đồ chơi cũ thay vì giữ lại. |
| Cho phép người khác làm việc gì | Cấm, không cho phép | Mẹ cho em ra sân; hôm nay mưa nên mẹ cấm em ra ngoài. |
Xin không phải từ trái nghĩa trực tiếp của “cho”, mà chỉ hành động từ phía người muốn nhận: “Em xin mẹ quyển vở, mẹ cho em một quyển.” Tương tự, “cho mượn” đối ứng với “mượn” theo hai chiều của một việc: “Nam cho Hà mượn bút; Hà mượn bút của Nam.”

Từ “cho” trong tiếng Anh: give, donate, grant, offer và các từ tương ứng
Bảng so sánh dưới đây cung cấp các nét nghĩa tham khảo. Khi dịch thuật, bạn cần đặt từ vào hoàn cảnh cụ thể, bởi một từ tiếng Việt có thể tương ứng với nhiều từ tiếng Anh khác nhau.
| Từ tiếng Việt | Từ tiếng Anh gần nghĩa | Sắc thái | Ví dụ ngắn |
|---|---|---|---|
| Cho | give | Trao nói chung | My mom gives me a notebook. (Mẹ cho em quyển vở.) |
| Tặng | give as a gift, present | Trao quà | She gave me a book as a gift. (Bạn ấy tặng tôi một quyển sách.) |
| Biếu | give respectfully | Tặng với lòng kính trọng | We gave our grandparents a gift. (Chúng tôi biếu ông bà món quà.) |
| Dâng | offer, present | Trang trọng, thành kính | They offered flowers at the ceremony. (Họ dâng hoa trong buổi lễ.) |
| Cúng | offer | Dâng lễ vật trong nghi lễ | They offered food to their ancestors. (Họ cúng tổ tiên thức ăn.) |
| Hiến, quyên góp | donate | Trao vì mục đích chung | He donated books to the library. (Anh ấy hiến sách cho thư viện.) |
| Ban, cấp | grant, bestow | Trao theo quyền hoặc thẩm quyền | The school grants scholarships. (Trường cấp học bổng.) |
| Thưởng | award, reward | Ghi nhận thành tích | The teacher awarded her a prize. (Cô giáo thưởng cho bạn ấy một giải.) |
| Phát | distribute, hand out | Chia cho nhiều người | They handed out leaflets. (Họ phát tờ rơi.) |
| Cung cấp | provide, supply | Đưa thứ cần thiết | The library provides study materials. (Thư viện cung cấp tài liệu học tập.) |
| Mời nhận | offer | Đề nghị để người khác nhận | She offered me some tea. (Cô ấy mời tôi uống trà.) |

Lỗi sai học sinh hay mắc khi thay “cho” bằng từ đồng nghĩa
- Sai: Em biếu bạn Nam một quyển truyện nhân dịp sinh nhật. Đúng: Em tặng bạn Nam một quyển truyện nhân dịp sinh nhật. “Biếu” thể hiện sự kính cẩn đối với người bề trên; giao tiếp với bạn bè cùng lứa, bạn nên dùng “tặng”.
- Sai: Em dâng bạn chiếc bút mới. Đúng: Em tặng bạn chiếc bút mới. “Dâng” chứa đựng sự trang nghiêm, thành kính, không dùng cho đồ dùng học tập trao nhau giữa bạn bè.
- Sai: Cô giáo cấp đề kiểm tra cho cả lớp. Đúng: Cô giáo phát đề kiểm tra cho cả lớp. “Phát” chỉ hành động chia đều vật phẩm cho nhiều người; “cấp” lại gắn liền với thủ tục hoặc thẩm quyền chính thức.
- Sai: Kết quả cho tặng rằng cây cần được tưới nước. Đúng: Kết quả cho thấy cây cần được tưới nước. Cụm “cho thấy” không biểu thị ý niệm trao tặng, vì vậy bạn không thể thay bằng “tặng”.
- Sai: Gia đình tặng ông bà mâm cơm ngày giỗ. Đúng: Gia đình cúng ông bà mâm cơm ngày giỗ. Khi bày biện lễ vật hướng về tổ tiên trong ngày giỗ chạp, dùng “cúng” mới đúng phong tục.

Bài tập chọn từ đúng ngữ cảnh có đáp án và checklist tự kiểm tra
Điền từ thích hợp vào chỗ trống. Bạn có thể chọn trong các từ: biếu, tặng, dâng, cúng, thưởng, cấp, phát, trao, giao, hiến.
- Tết đến, chúng cháu ___ ông bà một hộp bánh.
- Em ___ bạn thân quyển truyện nhân dịp sinh nhật.
- Gia đình ___ tổ tiên mâm cơm ngày giỗ.
- Học sinh ___ hoa lên thầy cô trong buổi lễ.
- Nhà trường ___ học bổng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
- Cô giáo ___ đề kiểm tra cho cả lớp.
- Hiệu trưởng ___ giấy khen cho bạn đạt giải.
- Cô giáo ___ tổ trưởng thu bài tập của nhóm.
- Anh ấy ___ sách cho thư viện trường.
- Cô giáo ___ bạn An một quyển vở vì làm bài tốt.
Đáp án và lý do:
- Biếu — người nhận là ông bà, cần thể hiện sự kính trọng.
- Tặng — món quà gửi bạn bè nhân dịp sinh nhật.
- Cúng — mâm cơm dâng lên tổ tiên trong ngày giỗ.
- Dâng — hoa tươi kính dâng thầy cô trong buổi lễ trang trọng.
- Cấp — nhà trường trao học bổng theo đúng thẩm quyền và chế độ.
- Phát — đề kiểm tra được chia đều cho cả lớp.
- Trao — trao tận tay giấy khen cho người đạt giải trong buổi lễ.
- Giao — cô giáo giao phó trách nhiệm thu bài cho tổ trưởng.
- Hiến — tặng sách cho thư viện vì lợi ích chung của nhà trường.
- Thưởng — cuốn vở là phần thưởng ghi nhận kết quả học tập tốt.
Hãy tự hỏi: “Cho” trong câu có nghĩa trao tặng không? Người nhận là ai và quan hệ giữa hai bên thế nào? Sau khi thay từ, câu còn đúng nghĩa và tự nhiên không? Nếu chưa chắc, tra từ điển tiếng Việt rồi đặt thêm một câu ví dụ với từ vừa chọn.
1Trong trường hợp nào dưới đây, từ "cho" KHÔNG THỂ thay thế bằng các từ đồng nghĩa như "tặng" hay "biếu"?
Khi "cho" làm giới từ hoặc liên từ, việc thay bằng các động từ trao gửi như "tặng" hay "biếu" sẽ khiến câu sai ngữ pháp và biến đổi hoàn toàn ý nghĩa.
2Dựa trên sắc thái biểu cảm và mối quan hệ giữa người trao với người nhận, những câu nào dưới đây sử dụng từ đồng nghĩa với "cho" ĐÚNG chuẩn?
Từ "cấp" được dùng đúng khi trao hiện vật hoặc quyền lợi dựa trên thẩm quyền và quy định chính thức.
3Khi xét về từ trái nghĩa hoặc đối ứng với từ "cho", nhận định nào sau đây là ĐÚNG?
Tùy thuộc vào hành động trao vật (đối ứng: nhận), đưa vật ra (đối ứng: lấy), giữ lại hay cho phép (trái nghĩa: cấm), từ trái nghĩa/đối ứng của "cho" sẽ thay đổi tương ứng.
4Trong tiếng Anh, chuỗi từ nào sau đây thể hiện chính xác nhất các sắc thái tương ứng của các từ tiếng Việt: tặng quà - biếu (trang trọng/kính trọng) - hiến/quyên góp?
Theo bảng đối chiếu sắc thái tiếng Anh, "tặng" tương ứng với "give as a gift", "biếu" tương ứng với "give respectfully", và "hiến/quyên góp" tương ứng với "donate".

| Từ đồng nghĩa | Nhóm sắc thái | Đối tượng người nhận | Bối cảnh sử dụng | Từ tiếng Anh tương ứng | Ví dụ minh họa |
|---|---|---|---|---|---|
| Biếu | Tôn kính | Người lớn, thầy cô | Thăm hỏi, dịp lễ | give respectfully | Chúng cháu biếu ông bà hộp bánh. |
| Tặng | Quà, ngang hàng | Bạn bè, người thân | Sinh nhật, kỷ niệm | give as a gift, present | Em tặng bạn một quyển truyện. |
| Dâng | Trang trọng, thành kính | Bậc được tôn kính, nơi thờ tự | Lễ nghi, văn viết | offer, present | Học sinh dâng hoa lên thầy cô. |
| Cúng | Nghi lễ | Tổ tiên, thần linh | Ngày giỗ, lễ cúng | offer | Gia đình cúng ông bà mâm cơm. |
| Hiến | Vì lợi ích chung | Cộng đồng, tổ chức | Hiến máu, hiến sách | donate | Anh ấy hiến sách cho thư viện. |
| Ban | Trên trao xuống, trang trọng | Người dưới, cộng đồng | Quyền lực, văn viết | grant, bestow | Nhà trường ban phần thưởng cho đội thắng. |
| Thưởng | Ghi nhận thành tích | Học sinh, nhân viên | Khen thưởng | award, reward | Cô giáo thưởng bạn An quyển vở. |
| Cấp | Theo thẩm quyền | Người dân, học sinh, tổ chức | Giấy tờ, học bổng | grant, bestow | Trường cấp học bổng cho học sinh. |
| Phát | Chia cho nhiều người | Nhiều người cùng lúc | Đề thi, quà, tài liệu | distribute, hand out | Cô giáo phát đề cho cả lớp. |
| Cung cấp | Đưa thứ cần thiết | Người cần thông tin, đồ dùng | Tài liệu, thực phẩm | provide, supply | Thư viện cung cấp sách cho học sinh. |
| Trao | Chuyển tay, trang trọng | Người nhận vật hoặc danh hiệu | Giải thưởng, học bổng | Không có trong nguồn | Hiệu trưởng trao giấy khen cho em. |
| Giao | Chuyển việc hoặc trách nhiệm | Người phụ trách | Giao việc, giao hàng | Không có trong nguồn | Cô giáo giao tổ trưởng thu bài. |
| Nhượng / chuyển | Chuyển quyền | Người nhận quyền hoặc tài sản | Tài sản, quyền sở hữu | Không có trong nguồn | Chú Ba nhượng đất cho em. |
Câu hỏi thường gặp
Từ đồng nghĩa khác từ đồng âm ở điểm nào?
Từ đồng nghĩa có cách viết và đọc khác nhau nhưng nghĩa giống hoặc gần nhau, ví dụ ‘cho’ và ‘tặng’. Từ đồng âm đọc giống nhau nhưng nghĩa khác hẳn nhau, ví dụ ‘đường’ (ăn) và ‘đường’ (đi).
Có thể thay ‘cho’ bằng ‘tặng’ trong mọi câu không?
Không. ‘Tặng’ chỉ hợp khi đưa một món quà hoặc vật có ý nghĩa tốt đẹp, thường trong dịp đặc biệt. Câu như ‘cho em bé ăn’ hay ‘cho phép’ không thay được bằng ‘tặng’.
‘Cho’ nghĩa là ‘cho phép’ thì đồng nghĩa với từ nào?
Trong nghĩa này, ‘cho’ gần với ‘cho phép’, ‘để’, ‘đồng ý’ hoặc ‘chấp thuận’. Các từ như ‘biếu’ hay ‘tặng’ không dùng được ở nghĩa này.
Làm sao tự tìm từ đồng nghĩa của một từ tiếng Việt?
Tra từ điển tiếng Việt hoặc từ điển từ đồng nghĩa để lấy các từ gần nghĩa, rồi thử thay từng từ vào câu. Giữ từ nào làm câu vẫn đúng nghĩa và hợp với người nhận.
Học sinh lớp 3, lớp 4 thường gặp những từ đồng nghĩa nào với ‘cho’?
Thường gặp nhất là ‘tặng’ và ‘biếu’, đôi khi thêm ‘trao’. Bài tập thường yêu cầu chọn từ theo người nhận, vì vậy nên nắm sự khác nhau giữa các từ này trước.